-
راه روشن - تحلیل مناظره حاتم قادری و حسن انصاری 02 16 بهمن 1403
1:25:41 دقیقه -
بررسی شبهه خمس و تحلیل مناظره حاتم قادری و حسن انصاری؛ نگاه به مبانی اعتقادی شیعه 2 بهمن 1403
1:24:17 دقیقه -
راه روشن - علامات ظهور ( بداء در سفیانی)2 18 دی 1403
1:23:25 دقیقه -
راه روشن - علامات ظهور ( بداء در سفیانی) 11 دی 1403
1:22:49 دقیقه -
راه روشن _ پاسخ به شبهات پیرامون آرامگاه حضرت زینب (سلام الله علیها) در دمشق و تحولات سوریه 4 دی 1403
1:23:02 دقیقه -
راه روشن _ تحولات سوريه و حركت مهاجرين اهل سنت ايران در سوريه 27 آذر 1403
1:23:38 دقیقه -
راه روشن _بررسی تحولات و اتفاقات سوریه 20 آذر 1403
1:22:17 دقیقه -
راه روشن _ عوامل مؤثر در تقویت و تلطیف ولایت 6 آذر 1403
1:24:12 دقیقه -
راه روشن _ نقدی بر دوگانه سازی مسئله دعوت، با جهاد 29 آبان 1403
1:25:36 دقیقه -
راه روشن - تناسخ و جنگ لبنان 8 آبان 1403
1:24:55 دقیقه -
راه روشن - اسلام و مبارزه با خرافات 24 مهر 1403
1:24:12 دقیقه -
راه روشن - پاسخ به شبهات در مورد نبوت 17 مهر 1403
1:24:42 دقیقه -
راه روشن - بررسی مناظره بهمن ترکیان (اسکپتیک) با عقیل هاشمی 27 شهریور 1403
1:20:03 دقیقه -
راه روشن - بررسی صحبتهای حجت الاسلام قنبريان با عنوان جبهه حسين (عليه السلام) 2 6 شهریور 1403
1:23:35 دقیقه -
راه روشن -بررسی صحبتهای حجت الاسلام قنبريان با عنوان "جبهه حسين" (عليه السلام) 30 مرداد 1403
1:20:54 دقیقه -
راه روشن - جایگاه عمّار یاسر 23 مرداد 1403
1:22:26 دقیقه -
راه روشن - تحلیل مناظره و تحلیل سخنان آقای ناصر یوسفی 16 مرداد 1403
1:25:31 دقیقه -
راه روشن - نسبت دادن عزاداری به ارواح اهل بیت علیهم السلام 2 مرداد 1403
1:27:02 دقیقه -
راه روشن - شأن نزول هَل اَتی/ حکایت بیماری فرزندان امیرالمؤمنین علیه السلام و روزه آن حضرت 12 تیر 1403
1:16:01 دقیقه -
راه روشن - نقد صحبت های آقای علیرضا کمیلی 22 خرداد 1403
1:15:58 دقیقه -
راه روشن - نقد سخنان آقایان اسدپور و کمیلی 15 خرداد 1403
1:20:37 دقیقه -
راه روشن - مناظره و نقش آن در تبلیغ 8 خرداد 1403
1:24:20 دقیقه -
راه روشن -تحلیل سخنان مقام معظم رهبری 25 اردیبهشت 1403
1:25:38 دقیقه -
تحلیل ماهنامه علمی و تحلیلی وضعیت شناسی شیعیان( انگیزه های گرایش به تشیع در ایران ) 18 اردیبهشت 1403
1:21:35 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 11 اردیبهشت 1403
1:24:40 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 8 اسفند 1402
1:18:15 دقیقه -
راه روشن - نقد دگر اندیشان شیعی 10 بهمن 1402
1:23:00 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 3 بهمن 1402
1:24:50 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 26 دی 1402
1:24:35 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 19 دی 1402
1:23:25 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 5 دی 1402
1:24:14 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 28 آذر 1402
1:27:32 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 14 آذر 1402
1:24:27 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 30 آبان 1402
1:25:09 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 16 آبان 1402
1:24:18 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 9 آبان 1402
1:28:47 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 25 مهر 1402
1:24:22 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 18 مهر 1402
1:23:38 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 21 شهریور 1402
1:23:19 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 24 مرداد 1402
1:22:41 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 17 مرداد 1402
1:24:09 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 10 مرداد 1402
1:21:23 دقیقه -
راه روشن - نقد دگر اندیشان شیعی 20 تیر 1402
1:30:49 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 30 خرداد 1402
1:19:27 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 23 خرداد 1402
1:22:12 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 2 خرداد 1402
1:15:29 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 26 اردیبهشت 1402
1:20:59 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 19 اردیبهشت 1402
1:25:02 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 12 اردیبهشت 1402
1:23:29 دقیقه -
دکتر ابوالقاسمی
1:24:48 دقیقه
نقد کتاب دین در ترازوی اخلاق 5 اردیبهشت 1402 -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 23 اسفند 1401
1:21:35 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 9 اسفند 1401
1:21:46 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 25 بهمن 1401
1:21:28 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 18 بهمن 1401
1:22:22 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 20 دی 1401
1:24:59 دقیقه -
راه روشن -نقد دگر اندیشان شیعی 22 آذر 1401
1:22:58 دقیقه -
راه روشن 1 آذر 1401
1:24:34 دقیقه -
پاسخ به شبهات (مباحث جاری روز) 24 آبان 1401
1:22:51 دقیقه -
راه روشن 3 آبان 1401
1:26:04 دقیقه -
راه روشن 26 مهر 1401
1:23:30 دقیقه -
دکتر ابوالقاسمی
1:21:43 دقیقه
حجاب، اجباری یا اختیاری است؟ 19 مهر 1401 -
نقد کتاب"دین در ترازوی اخلاق: نسبت میان اخلاق دینی و اخلاق سکولار" نویسنده ابوالقاسم فنائی
1:23:23 دقیقه
راه روشن 22 شهریور 1401 -
راه روشن 15 شهریور 1401
1:22:42 دقیقه -
راه روشن 8 شهریور 1401
1:25:23 دقیقه -
راه روشن 1 شهریور 1401
1:22:57 دقیقه -
راه روشن 25 مرداد 1401
1:25:40 دقیقه -
راه روشن 4 مرداد 1401
1:24:26 دقیقه -
راه روشن 14 تیر 1401
1:23:09 دقیقه -
راه روشن 7 تیر 1401
1:24:03 دقیقه -
راه روشن 24 خرداد 1401
1:24:14 دقیقه -
راه روشن 17 خرداد 1401
1:18:50 دقیقه -
راه روشن 3 خرداد 1401
1:20:43 دقیقه -
راه روشن 27 اردیبهشت 1401
1:20:59 دقیقه -
راه روشن 20 اردیبهشت 1401
1:24:16 دقیقه -
راه روشن 13 اردیبهشت 1401
1:25:29 دقیقه -
راه روشن 6 اردیبهشت 1401
1:25:52 دقیقه -
راه روشن 30 فروردین 1401
1:26:06 دقیقه -
راه روشن 16 فروردین 1401
1:27:07 دقیقه
راه روشن - تحلیل و نقد مناظره حاتم قادری و حسن انصاری 03
قسمت صد و هفدهم برنامه راه روشن با کارشناسی دکتر ابوالقاسمی و اجرای آقای غضبانی
دیگر قسمت ها
برنامه راه روشن 30 11 1403 (قسمت 117)
عنوان برنامه: تحلیل و نقد مناظره حاتم قادری و حسن انصاری 03
کلیدواژه:
تحلیل مناظره؛ حاتم قادری؛ حسن انصاری؛ امامت الهی؛ ولایت؛ دموکراسی؛ خلافت؛ غدیر؛ انکار رحلت پیامبر؛ سقیفه؛ انصار!
استاد: حجت الاسلام والمسلمین دکتر ابو القاسمی
مجری: آقای غضبانی
مجری:
بِسْمِ اللهِ الرَّحْمنِ الرَّحِیمِ وَبِهِ نَسْتَعين اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِه مُحَمَّد وَ عَجِّلْ فَرَجَهُم؛ عزیزان بیننده، همراهان گرامی شبکه جهانی حضرت ولی عصر عرض سلام، ادب و احترام خدمت یکایک شما همراهان گرامی دارم.
همواره در فضای مجازی مباحثی پخش می شود ممکن است برای ما نکاتی را در بر داشته باشد که در ذهن ما سوال یا شبهه ای مطرح بشود، این برنامه بر آن اساس بنا نهاده شده که پاسخ این گونه شبهات را تقدیم حضور شما کند ما و شما را راهنمایی کند به جهت این که بتوانیم راه درست را تشخیص بدهیم. جناب آقای دکتر ابوالقاسمی استاد گرانقدر ما هستند در این برنامه در خدمت شان هستیم استاد عزیز سلام وقت شما بخیر در خدمت شما هستیم.
استاد: ابو القاسمی
أعوذ بِاللَّهِ مِنَ الشَّیطَانِ الرَّجِیمِ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ اَلْحَمدُ للهِ رَبِّ العالَمین اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ الْمُصْطَفَى وَ عَلِيٍّ الْمُرْتَضَى وَ فَاطِمَةَ الزَّهْرَاءِ وَ الْحَسَنِ الرِّضَا وَ الْحُسَيْنِ الْمُصَفَّى، وَ جَمِيعِ الْأَوْصِيَاءِ مَصَابِيحِ الدُّجَى وَصلّ عَلیٰ مَنْ بِيُمْنِهِ رُزِقَ الْوَرَي وَ بِوُجُودِهِ ثَبَتَتِ الْاَرْضُ وَ السَّمَاءُ مَوْلانا صَاحِبَ العَصْرِ وَالزمَان!
عرض سلام دارم خدمت شما و خدمت بینندگان عزیز و گرانقدر شبکه جهانی حضرت ولی عصر امیدوارم هر کجا هستند موفق و پیروز باشند.
مجری:
عزیزان بیننده چند هفته ای هست در خدمت شما هستیم و از محضر استاد در خصوص مناظره یا گفتگویی بحث می کنیم که دو تن به نام آقایان قادری و انصاری با هم داشتند. آن جا برای خودشان عقاید شیعه را تحلیل کردند گاهی از اوقات هم در خیلی از جاها ممکن است از روی ناآگاهی یک مباحثی را مطرح کرده باشند که استاد ابوالقاسمی برای ما روشن کردند. همچنان در همین موضوع با استاد صحبت خواهیم کرد.
استاد ابوالقاسمی:
کلیپ هایی را از این گفتگو پخش کردیم که بین این دو بزرگوار مطرح شده بود قبلاً هم عرض کردیم آقای انصاری مقداری اعتقادات شان به ما نزدیک تر است؛ یعنی اصل مسئله امامت، مسئله الهی بودن نبی و این ها را قبول دارد ولی در نحوه ترسیمش مقداری با ما اختلاف دارد. آقای قادری کلاً از این جنبه خارج است و دیدگاه های که مطرح می کند دیدگاه های خارج از تصورات شیعی و بلکه حتی اسلامی طبق آن الا هیات اسلامی به حساب می آید.
نمی گوییم ایشان مسلمان نیست ولی حداقل آن چیزی که مطرح می کند از اللهیات اسلامی خارج است. به کلیپ شماره ده رسیدیم آقای انصاری راجع به حدیث غدیر و «مَنْ کُنتُ مُولاه» صحبت می کند ان شاء الله این را با هم ببینیم و راجع به آن صحبت خواهیم کرد.
کلیپ شماره یک از آقای انصاری:
در سر این مسئله اختلاف نظر بود بنابراین پیغمبر هم در زمان حیات خودش این طور نبود که به سادگی بتواند یک نفری را تعیین کند و بعد بگوید همه باید تبعیت کنند. البته در خود حدیث «مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَهَذَا عَلِيٌّ مَوْلَاه» هم اشاره به همین است می گوید اگر من با شما پیمانی بستم که بر اساس آن من مولای شما هستم.
مولا یعنی چه؟ یعنی اولویت در تصرف دارم یعنی شما به من اجازه دادید که من در مورد بعضی مسائل اجتماعی نظر خودم را مطرح بکنم و پیش ببرم، بر این پیمانی که با هم بستیم من این کار را می کنم در مقابل حمایتی که از شما می کنم و حمایتی که مرکزیت مدینه نسبت به کل شبه جزیره دارد.
اگر چنین است من امیر المؤمنین را هم «مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَهَذَا عَلِيٌّ مَوْلَاه» این به معنای این نیست که در آن دوره یک نظام کامل تئولوژیک و کلامی در آن زمان در ذهن مسلمان ها بوده است.
مجری:
جناب آقای دکتر حرف ایشان را چقدر درست می دانید؟
استاد ابوالقاسمی:
گفت «مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ» یعنی من با شما پیمانی بستم که بر اساس آن مولای شما هستم یعنی اولویت در تصرف دارم. اولویت در تصرف برای پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) کجا ثابت شده است؟ واضح ترین جا در قرآن، خدای متعال می فرماید:
(النَّبِي أَوْلَى بِالْمُؤْمِنِينَ مِنْ أَنْفُسِهِمْ)
پيامبر نسبت به مؤمنان از خودشان سزاوارتر است.
سوره احزاب (33): آیه 6
أولی چون قراداد بست؟ کجا همچنین چیزی آمد؟ خدا دارد می گوید (النَّبِي أَوْلَى) آقای انصاری عزیز اگر شما مولیٰ را به اولیٰ تفسیر می کنید که دقیق ترین ترجمه حدیث غدیر بر اساس روایات، بر اساس قرائن، بر اساس لغت، بر اساس شعر همین است اولیٰ بودن پیامبر به خاطر قراداد نبوده یعنی شما تا این جایش خیلی خوب آمدید مولیٰ به معنی اولیٰ است پیغمبر هم اولیٰ بود حضرت علی هم اولیٰ است.
اما شما چون در آن دیدگاه خودتان می گویید همه رفتارهای اجتماعی پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) فرع دموکراسی است فرع قرارداد بستن با خود مردم است لذا این جا را هم باید بگوییم اولویت پیامبر به خاطر این که قرارداد اجتماعی بسته است. نه ماها در جهان بینی شیعه اعتقاد داریم به عنوان رکن اصلی بخشنده حق نیستیم. بلکه ما اعتقاد داریم خدای متعال می تواند به مردم اجازه انتخاب بدهد؛ اما می تواند گاهی اجازه انتخاب را سلب کند. آنی که باید ریشه اصلی باشد خداست اگر خدا گفت من این جا می خواهم تعیین بکنم هیچ کس حق دخالت ندارد اگر گفت من تعیین نمی کنم خودتان انتخاب کنید مردم حق انتخاب دارند.
پس این طور نیست بگوییم (النَّبِي أَوْلَى بِالْمُؤْمِنِينَ) چون یک قرارداد اجتماعی بستند نه (النَّبِی) اولیٰ بود این ها حاضر شدند این اولویت را اجرا کنند تا در مقابل آن آثار دنیوی و اخروی خیر این قضیه را شامل بشود. پس این چیزی که ایشان مطرح فرمودند راجع به این که در «مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ» همان اولویت پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) هست این درست است.
اما همان اولویت پیامبر بر اساس قرارداد اجتماعی بود؟ خیر، بر اساس نص صریح دستور خدای متعال بدون هیچ قرارداد اجتماعی است. یعنی حتی اگر قرارداد اجتماعی هم نبود خدای متعال این را (أَطِيعُوا اللَّهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ) باید اطاعت بکنید دست شما نیست.
اما کلیپ بعدی راجع به دیدگاه های عمر ابن خطاب بعد از وفات پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) که چه حرف هایی زد پیغمبر نمرده و بر خواهد گشت. این ها را قرینه ای برای این می دانند که اعتقاد داشتند دیگر قیامت نزدیک است و پیامبر باید تا آخر الزمان زنده باشد کلیپ بعدی را با همدیگر ببینیم.
مجری:
ببینیم مفهومی که از این مطلب استخراج و استدلال کرده چه است؟
کلیپ شماره دو از آقای انصاری:
با نظر آقای دکتر موافق هستم اصولاً ادیان سنت بای بری بخصوص ادیانی هستند که در چارچوب مفهوم آخر الزمانی شکل می گیرند. یعنی این که دین یک نوع بینشی برای نجات از امر آخر الزمان هست؛ بنابراین یک پروژه نجات است. منتها به این مفهوم نیست تحولات تاریخی را بگوییم این ها تحولاتی هستند که ناظر به همین مسئله نیستند.
بعد از این که پیغمبر از دنیا رفت اولین واکنش عمر در روز وفات پیغمبر این بود که پیغمبر نمرد، چون پیغمبر به تعبیری مسیح است مثل مهدی او باید بماند و ما را به دوره آخر الزمان برساند. بنابراین تصور عمومی شاید حتی این بود بعدش گفته می شد ابوبکر چون اقامتگاهش دور از مدینه بود وقتی آمد و به او آیاتی از قرآن را خواند او توجه کرد به این که پس پیغمبر از دنیا رفته است.
استاد ابوالقاسمی:
فرمودند دین، بینشی است برای نجات از امر آخر الزمان اساساً اعتقاد ما این است که دین برای نجات از آخر الزمان نیست، نجات از عذاب عالم دیگر است یعنی چه؟ هر انسانی چه بخواهد و چه نخواهد
(كُلُّ نَفْسٍ ذَائِقَةُ الْمَوْتِ)
هر کسي مرگ را مي چشد!
سوره آل عمران (3): آیه 185
من به فرض هزار سال عمر کنم آخرش نباید بمیرم؟
(أَينَمَا تَكُونُوا يدْرِكْكُمُ الْمَوْتُ)
هر جا باشيد، مرگ شما را در مي يابد؛
سوره نساء (4): آیه 78
تا روز آخر دنیا زنده باشم آخر باید بمیرم غیر از این نمی شود. حالا من باید برای آن عالم بعدم یک برنامه ریزی داشته باشم و کاری باید انجام بدهم. آن راهنمای من برای عالم بعد، دین است پس دین نیامده برای این که برنامه ریزی برای آخر الزمان دنیوی من داشته باشد. دین آمده برای این که برنامه ریزی برای آخرتم درست کند.
نکته دوم گفتند شاهد این که، این ها اسلام را آخر الزمانی می دانستند این بود که اولین واکنش عمر این بود که پیامبر نمرده او مانند مسیح یا مهدی است که باید بماند و ما را به دوره آخر الزمان بر گرداند. از این حرف عمر ممکن است بعضی چنین تلقی داشته باشند اما هدف او این نبود این که عمر این سخنان را گفته است علت چه است؟
مقداری به روایات باید دقیق تر نگاه کنیم چرا عمر منکر شد؟ روایت در صحیح بخاری با این متن آمده است.
الجامع الصحيح المختصر؛ اسم المؤلف: محمد بن إسماعيل أبو عبدالله البخاري الجعفي الوفاة: 256 ، دار النشر: دار ابن كثير , اليمامة - بيروت - 1407 - 1987 ، الطبعة: الثالثة ، تحقيق : د. مصطفى ديب البغا، ج3، ص1341، ح3467
«فَقَامَ عُمَرُ يقول والله ما مَاتَ رسول اللَّهِ وَلَيَبْعَثَنَّهُ الله فَلَيَقْطَعَنَّ أَيْدِيَ رِجَالٍ وَأَرْجُلَهُمْ»، پیغمبر بر خواهد گشت و دست و پا قطع خواهد کرد.
عبارت بعدی:
«مقالة عمر بعد وفاته صلى الله عليه وسلم قال ابن اسحاق قال الزهري وحدثني سعيد بن المسيب عن أبي هريرة قال لما توفي رسول الله صلى الله عليه وسلم قام عمر بن الخطاب فقال إن رجالا من المنافقين يزعمون أن رسول الله قد توفي وإن رسول الله صلى الله عليه وسلم ما مات ولكنه ذهب إلى ربه كما ذهب موسى بن عمران فقد غاب عن قومه أربعين ليلة ثم رجع إليهم بعد أن قيل قد مات ووالله ليرجعن رسول الله صلى الله عليه وسلم كما رجع موسى فليقطعن أيدي رجال وأرجلهم زعموا أن رسول الله صلى الله عليه وسلم مات»
السيرة النبوية لابن هشام؛ اسم المؤلف: عبد الملك بن هشام بن أيوب الحميري المعافري أبو محمد الوفاة: 213، دار النشر: دار الجيل - بيروت - 1411، الطبعة: الأولى، تحقيق: طه عبد الرءوف سعد، ج6، ص75
...گفت یک گروهی از منافقین می گویند پیامبر مرد نه پیغمبر نمرد همان طوری که موسی ابن عمران چهل روز به نزد خدا رفت بعد بر گشت پیغمبر هم به نزد خدا رفته و بر خواهد گشت و دست و پا قطع خواهد کرد. سوال: خوب دقت بفرمایید آیا حضرت موسی بعد از این که برگشت آخر مرد یا نمرد؟ مُرد.
پس این حرف عمر به این معنا نیست پیغمبر نخواهد مرد و تا آخر الزمان با ما خواهد بود می گوید این چیزی که من از سیره انبیاء می دانم این است که پیغمبر هنوز نمرده. عرض کردم ممکن است یک عده برداشت شان آن موقع از حرف عمر این بوده که پیغمبر باید تا آخر الزمان زنده باشد؛ اما منی که کل روایات اهل سنت را مراجعه می کنم و این قرائن را کنار هم می گذارم به این نتیجه می رسم که عمر این را نمی گفت که پیغمبر نخواهد مرد تا آخر الزمان برسد؛ بلکه نخواهد مرد تا این که بر گردد و با منافقین یک برخورد داشته باشد. پیغمبر باید یک جنگ و درگیری با منافقین داشته باشد.
روایت دیگر در طبقات الکبری به صراحت همین را گفته می گوید وقتی که پیغمبر از دنیا رفت عمر آمد گفت پیغمبر بی هوش شده است.
«عن عائشة قالت لما توفي رسول الله صلى الله عليه وسلم استأذن عمر والمغيرة بن شعبة فدخلا عليه فكشفا الثوب عن وجهه فقال عمر واغشيا ما أشد غشي رسول الله صلى الله عليه وسلم ثم قاما فلما انتهيا إلى الباب قال المغيرة يا عمر مات والله رسول الله صلى الله عليه وسلم فقال عمر كذبت ما مات رسول الله صلى الله عليه وسلم ولكنك رجل تحوشك فتنة ولن يموت رسول الله صلى الله عليه وسلم حتى يفني المنافقين»
الطبقات الكبرى؛ اسم المؤلف: محمد بن سعد بن منيع أبو عبدالله البصري الزهري الوفاة: 230، دار النشر: دار صادر – بيروت، ج2، ص267
«فلما انتهيا إلى الباب قال المغيرة يا عمر مات والله رسول الله صلى الله عليه وسلم» پیغمبر از دنیا رفته «فقال عمر: كذبت ما مات رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله» پیغمبر نمرد تو آدمی هستی که فتنه در تو نفوذ کرده «ولن يموت رسول الله صلى الله عليه وسلم حتى يفني المنافقين»، پیغمبر (صلی الله علیه و آله و سلم) تا با منافقین نجنگد از دنیا نخواهد رفت؛ پس بحث آخر الزمان نیست بحث درگیری با منافقین است چرا؟ چون آیه قرآن می فرماید:
(يا أَيهَا النَّبِي جَاهِدِ الْكُفَّارَ وَالْمُنَافِقِينَ وَاغْلُظْ عَلَيهِمْ وَمَأْوَاهُمْ جَهَنَّمُ وَبِئْسَ الْمَصِيرُ)
اي پيامبر! با کافران و منافقان جهاد کن، و بر آنها سخت بگير! جايگاه شان جهنم است؛ و چه بد سرنوشتي دارند!
سوره توبه (9): آیه 73
پیغمبر دستور با جهاد هم داشت و عمل نشد ما شیعیان اعتقاد داریم که امیر مؤمنان با آن ها جنگید، چون نفس پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) بود. اما عمر گفت نه این که آمد پس باید خود پیغمبر با آن ها بجنگد پس معلوم هست نقشه ای در کار است.
قضیه چه است؟ برای این که روشن بشود قبلاً هم گفتیم در انساب الأشراف دارد:
«عن ابن عباس قال: تُوفي رسول الله صلى الله عليه وسلم يوم الاثنين، فتُرك بقية يومه، ومن الغد، ودفن ليلاً. فتكلم عمر فقال: إنّ رسول الله صلى الله عليه وسلم لم يمت، وإنما عرُج بروحه كما عرُج بروح موسى بن عمران؛ والله لا يموت حتى يقطع أيدي رجال وألسنتهم»
أنساب الأشراف؛ اسم المؤلف: أحمد بن يحيى بن جابر البلاذري (المتوفى: 279هـ) الوفاة: 279، دار النشر:، ج1، ص245
می گوید عمر گفت: «إنّ رسول الله صلى الله عليه وسلم لم يمت، وإنما عرُج بروحه كما عرُج بروح موسى بن عمران والله لا يموت حتى يقطع أيدي رجال وألسنتهم» زبان های یک عده را هم قطع خواهد کرد.
قضیه عروج حضرت موسی چه است و چه ارتباطی دارد؟ اجمالاً باید داستان را عرض کنم تا برای همه روشن بشود این یک ماجرایی است که خود اهل سنت هم هیچ توجیهی برایش پیدا نکردند. اما ما شیعیان بر اساس آن روایاتی که داشتیم قبلاً هم عرض کردم شایعه ای پخش کردند شایعه چه بود؟ این که امیر المؤمنان از خلافت عزل شده است برویم داستان حضرت موسی را بدانیم و با این مطابقت بدهیم. در زمان حضرت موسی گفتند می خواهیم خدا را ببینیم هفت هزار نفر بودند گفت از هر ده تا یک نفر جدا شوید هفتصد تا شدند. از این هفتصد تا هر ده تا یک نفر
(وَاخْتَارَ مُوسَى قَوْمَهُ سَبْعِينَ رَجُلًا لِمِيقَاتِنَا)
موسي از قوم خود، هفتاد تن از مردان را براي ميعادگاه ما بر گزيد؛
سوره اعراف (7): آیه 155
هفتاد نفر شدند اما این ها مرحله به مرحله بود هفت هزار تا در یک دشت بودند راه افتادند پای کوه هفتصد تا شدند، رفتند بالا در سراشیبی اول هفتاد نفر باقی ماندند با این هفتاد نفر بالای کوه رفت. به محل میقات رسیدند صاعقه ای زد کوه منفجر شدند این هفتاد نفر مردند. حضرت موسی چه شد؟ (وَخَرَّ مُوسَى صَعِقًا) حضرت موسی از این صاعقه بی هوش افتاد!
آن ششصد و سی نفر باقیمانده لب کوه چه شدند؟ آن های که دورتر بودند از دور دیدند کوه منفجر شد، این هایی که نزدیک تر بودند جنازه و بوی گوشت سوخته و حضرت موسی بی هوش افتاده، دیدند اصلاً نتوانستند جلو بیایند رفتند گفتند موسی هم مرد. پیش سامری بر گشتند سامری گفتند موسی مرده است.
موسی مرده الان وقت این است که قدرت های خودمان را نشان بدهیم از آن ابزارهایی که برای مقابله با پیغمبر خدا آماده کرده بود
(قَالَ بَصُرْتُ بِمَا لَمْ يبْصُرُوا بِهِ فَقَبَضْتُ قَبْضَةً مِنْ أَثَرِ الرَّسُولِ فَنَبَذْتُهَا وَكَذَلِكَ سَوَّلَتْ لِي نَفْسِي)
گفت: «من چيزي ديدم که آنها نديدند؛ من قسمتي از آثار رسول (و فرستاده خدا) را گرفتم، سپس آن را افکندم، و اينچنين (هواي) نفس من اين کار را در نظرم جلوه داد!»
سوره طه (20): آیه 96
(فَقَبَضْتُ قَبْضَةً مِنْ أَثَرِ الرَّسُولِ) این ها را آماده و همه را اجرا کرد اما کِی؟ گفت صبر کنید روز سی، سی و یک بشود یقین کنم موسی مرده بعد روز سی ام، سی و یکم شد حضرت موسی به هوش آمد خواست بر گردد خدا فرمود (وَأَتْمَمْنَاهَا بِعَشْرٍ) موسی ده روز دیگر با تو کار داریم. مردم خبر ندارند میقات چهل روز شده فکر می کند میقات، سی روز بود روی سی و یکم شد موسی نیامد.
لذا سامری روز سی و یکم گوساله را آورد خبر ندارد نُه روز بعد حضرت موسی بر می گردد؛ یعنی منافقین نقشه شان را پیاده کردند خلافت را از حضرت هارون گرفتند گوساله پرستی را راه انداختند و موسی هم به نظر این ها مرده و تمام شده است. چون به ایشان خبر رسید موسی مرده منافقین نقشه شان را عملی کردند.
نقشه سامری را چه خراب کرد؟ این که حضرت موسی زنده بود و روز چهلم بر گشت سامری این چه کاری بود کردی؟ چرا دروغ گفتی این خدای موسی است؟ لذا حضرت موسی توانست با سامری مقابله کند، حضرت هارون نمی توانست چون حضرت موسی بر نگشت می گوید این خدای شما و خدای موسی است موسی که نیست تأکید کند و منکر بشود. گوساله هم دارد صدا می دهد (زنده شد) چه به مردم بگوید؟ مردم عقل شان به چشم شان است نمی فهمند. تنها چیزی که توانست این را خراب کند حضرت موسی بر گشت گفت گفتی خدای موسی است، غلط کردی خدای من نیست. متوجه شدند سامری دروغ گفت مجبور شدند جدا شوند.
گوساله را آتش زدند در دریا خاکسترش را به باد دادند اما اتفاقی که رخ داد (اقْتُلُوا أَنْفُسَكُمْ) باید خودتان را بکشید چطور؟ شب هر کسی یک سلاح، داس یا شمشیری به دست می گیرد آن کسانی که در پرستش گوساله دخیل بودند به صحرا می آیند ابر جلوی ماه را می گیرد شروع می کنید شمشیر زدن؛ هر کسی به هر مقداری دخالت در پرستش گوساله داشت ضربت خواهد خورد. ابر کنار رفت دیدند دست و پا قطع شده حضرت موسی بر گشت منافقین را رسوا کرد و دست و پا قطع کرد.
روایات گفته است هر کاری بنی اسرائیل کردند شما انجام می دهید، عمر ابن خطاب هم می داند الان یک شایعه ای پخش کردند شایعه چه است؟ پیامبر، امیر مؤمنان را عزل کرده از یک طرف پیغمبر باید بیاید با منافقین بجنگد. آن چیزی که عمر می فهمد چه است؟ شاید پیغمبر رفته آن ده روز است الان شایع شده پیغمبر مرده، شایعه پخش شده حالا که شایعه پخش شده پیغمبر بر می گردد می گوید چه کسی همچنین شایعه ای را گفت من علی را عزل کردم؟ چرا دروغ گفتید همان طوری که سامری گفت (إِلَهُكُمْ وَإِلَهُ مُوسَى) این خدای موسی است. این ها هم گفتند پیغمبر، علی را عزل کرده پیغمبر دوباره به هوش بیاید بگوید نخیر من عزل نکردم چه کار می خواهند بکنند؟
لذا گفت پیامبر خواهد آمد و دست و پا قطع خواهد کرد ارتباط دست و پا قطع کردن پیامبر با ماجرای حضرت موسی و ماجرای گوساله و جنگش با منافقین بحث آخر الزمانی نیست، بحث این است که عمر می دانست شایعه الان پیغمبر بر گردد بر باد می رود گفت الان وقت شایعه نیست باید صبر کنید.
مغیره از کسانی بود که همین شایعه را پخش کرد، جالب این که در روایت دیگری دارد وقتی ابوبکر آمد گفت عمر یقیناً پیامبر مرد بلافاصله مغیره گفت شایعه شد مردم سقیفه جمع شدند به سقیفه برویم. این دو تا با خود مغیره به سقیفه رفتند با این که در روایت بود عمر به او گفت تو اهل فتنه هستی؛ تو اهل فتنه هستی با مغیره به سقیفه رفت؟ مغیره جزو کسانی که این شایعه را پخش کرد عمر خودش را کنار کشید فعلاً چرا کنار کشید؟ چون اگر پیغمبر بیاید بگوید این شایعه دروغ بود گردن مغیره را خواهد زد؛ اما منِ عمر کنار می ایستم. اما وقتی که فهمیدند پیغمبر از دنیا رفته گفت برویم.
بنابراین، این روایت بسیار مهمی که در کتب اهل سنت آمده و جناب آقای انصاری هم به آن اشاره کردند که پیغمبر نمرده و بر خواهد گشت ربطی به دیدگاه آخر الزمانی ندارد بلکه ارتباطش با نقشه ای است که کشیده بودند. عرض کردم کلید قضیه خلع امیر مؤمنان از خلافت کلیدی هست که همه این شبهات را باز می کند. هر کجا شما دچار مشکل بشوید نمی توانید حل کنید این کلید را بگذارید دقیقاً مشکل حل خواهد شد.
مجری:
کلیپ بعدی را ببینیم و بحث جدید را هم بشنویم.
کلیپ شماره سه از آقای انصاری:
بنابراین پیغمبر در زمانی که در قید حیات بود از دیدگاه شیعه و نه از دیدگاه شیعه بلکه در روایات اهل سنت هم هست مکرر در شرایط متفاوتی امیر المؤمنین را به عنوان جانشین خودش در نظر می گرفت. ولی این به این معنا نیست که این مسئله را به عنوان یک تئوری کلامی و اللهیاتی بگوییم در نظر می گرفت یا توضیح می داد. همان طور که در سایر مسائل دینی که در قرآن هست را شما نمی توانید بگویید تلقی مسلمان ها در عصر پیغمبر یک تلقی کلامی اللهیاتی بود.
استاد ابوالقاسمی:
ملاحظه فرمودید که ایشان می فرماید پیغمبر، حضرت علی را معرفی کرد اما تلقی مردم این نبود که الهی است این هم بر می گردد به همان ایدئولوژی که ایشان دارد چه است؟ بحث خلافت یک بحث مردمی است برداشت مردم این بود که حضرت یک گزینه خیلی خوبی است پیامبر معرفیش کرد اما الزاماً ما نباید او را قبول کنیم از طرف خدا نیست.
جناب آقای انصاری که شما مطرح می فرمایید می گویید پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) این را به عنوان تئوری الهی توضیح نداده است. خصال شیخ صدوق در مناشده شورای شش نفره آورده است:
«نَشَدْتُكُمْ بِاللَّهِ هَلْ فِيكُمْ أَحَدٌ قَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ ص كَمَا قَالَ لِي إِنَّ اللَّهَ أَمَرَنِي بِوَلَايَةِ عَلِيٍّ فَوَلَايَتُهُ وَلَايَتِي وَ وَلَايَتِي وَلَايَةُ رَبِّي عَهْدٌ عَهِدَهُ إِلَيَّ رَبِّي وَ أَمَرَنِي أَنْ أُبَلِّغَكُمُوهُ فَهَلْ سَمِعْتُمْ قَالُوا نَعَمْ قَدْ سَمِعْنَاه»
الخصال؛ ابن بابويه، محمد بن على، محقق/ مصحح: غفارى، على اكبر، ناشر: جامعه مدرسين، ج2، ص560
پیغمبر از این واضح تر بفرماید خدا، حضرت علی را تعیین کرده است؟ «عَهْدٌ عَهِدَهُ إِلَيَّ رَبِّي وَ أَمَرَنِي أَنْ أُبَلِّغَكُمُوهُ» خدا به منِ پیغمبر گفت باید این کار را بکنی.
یا عبارت دیگر:
« ِ أَنْشُدُكُمُ اللَّهَ مَنْ حَفِظَ ذَلِكَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ(صلی الله علیه واله وسلم) لَمَّا قَامَ فَأَخْبَرَ بِهِ فَقَامَ زَيْدُ بْنُ أَرْقَمَ وَ الْبَرَاءُ بْنُ عَازِبٍ وَ سَلْمَانُ وَ أَبُو ذَرٍّ وَ الْمِقْدَادُ وَ عَمَّارُ بْنُ يَاسِرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ فَقَالُوا نَشْهَدُ لَقَدْ حَفِظْنَا قَوْلَ رَسُولِ اللَّهِ(صلی الله علیه واله وسلم) وَ هُوَ قَائِمٌ عَلَى الْمِنْبَرِ وَ أَنْتَ إِلَى جَنْبِهِ وَ هُوَ يَقُولُ أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّ اللَّهَ أَمَرَنِي أَنْ أَنْصِبَ لَكُمْ إِمَامَكُمْ وَ الْقَائِمَ فِيكُمْ بَعْدِي وَ وَصِيِّي وَ خَلِيفَتِي وَ الَّذِي فَرَضَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ فِي كِتَابِهِ طَاعَتَهُ فَقَرَنَهُ بِطَاعَتِهِ وَ طَاعَتِي فَأَمَرَكُمْ بِوَلَايَتِي وَ وَلَايَتِهِ فَإِنِّي رَاجَعْتُ رَبِّي عَزَّ وَ جَلَّ خَشْيَةَ طَعْنِ أَهْلِ النِّفَاقِ وَ تَكْذِيبِهِمْ فَأَوْعَدَنِي رَبِّي لَأُبَلِّغَنَّهَا أَوْ لَيُعَذِّبَنِّي أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ أَمَرَكُمْ فِي كِتَابِهِ بِالصَّلَاةِ فَقَدْ بَيَّنْتُهَا لَكُمْ وَ بِالزَّكَاةِ وَ الصَّوْمِ وَ الْحَجِّ فَبَيَّنْتُهَا لَكُمْ وَ فَسَّرْتُهَا لَكُمْ وَ أَمْرَكُمْ بِالْوَلَايَةِ وَ إِنِّي أُشْهِدُكُمْ أَنَّهَا لِهَذَا خَاصَّةً وَ وَضَعَ يَدَهُ عَلَى كَتِفِ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ ثُمَّ لِابْنَيْهِ مِنْ بَعْدِهِ ثُمَّ لِلْأَوْصِيَاءِ مِنْ بَعْدِهِمْ مِنْ وُلْدِهِمْ لَا يُفَارِقُونَ الْقُرْآنَ وَ لَا يُفَارِقُهُمُ الْقُرْآنُ حَتَّى يَرِدُوا عَلَيَّ حَوْضِي أَيُّهَا النَّاسُ قَدْ بَيَّنْتُ لَكُمْ مَفْزَعَكُمْ بَعْدِي وَ إِمَامَكُمْ وَ دَلِيلَكُمْ وَ هَادِيَكُمْ وَ هُوَ أَخِي عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ وَ هُوَ فِيكُمْ بِمَنْزِلَتِي فِيكُمْ فَقَلِّدُوهُ دِينَكُمْ وَ أَطِيعُوهُ فِي جَمِيعِ أُمُورِكُم»
كمال الدين و تمام النعمة؛ ابن بابويه، محمد بن على، محقق/ مصحح: غفاری، علی اكبر، ناشر: اسلاميه، ج1، ص277
زید ابن ارقم، براء ابن عازب، سلام، ابوذر، مقداد و عمار بلند شدند «فَقَالُوا نَشْهَدُ لَقَدْ حَفِظْنَا قَوْلَ رَسُولِ اللَّه(صلی الله علیه واله وسلم) وَ هُوَ قَائِمٌ عَلَى الْمِنْبَر وَ أَنْتَ إِلَى جَنْبِه» پیامبر روی منبر بود شما کنارش «أَيُّهَا النَّاسُ أَمَرَنِيَ اللَّهُ أَنْ أَنْصِبَ لَكُمْ إِمَامَكُمْ وَ الْقَائِمَ فِيكُمْ بَعْدِي وَ وَصِيِّي وَ خَلِيفَتِي وَ الَّذِي فَرَضَ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ فِي كِتَابِهِ طَاعَتَه وَ قَرَنَهُ بِطَاعَتِهِ وَ طَاعَتِي» کدام آیه؟
(أَطِيعُوا اللَّهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَأُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ)
اطاعت کنيد خدا را! و اطاعت کنيد پيامبر خدا و اولو الأمر [= اوصياي پيامبر] را!
سوره نساء (4): آیه 59
«فَأَمَرَكُمْ بِوَلَايَتِي وَ وَلَايَتِهِ فَإِنِّي رَاجَعْتُ رَبِّي عَزَّ وَ جَلَّ خَشْيَةَ طَعْنِ أَهْلِ النِّفَاقِ وَ تَكْذِيبِهِمْ»، خدا به من گفت باید بگویی من گفتم خدایا اهل نفاق، مشکل ایجاد می کنند. خدا فرستاد یا ابلاغ می کنی یا عذاب می شوی.
«أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ أَمَرَكُمْ فِي كِتَابِهِ بِالصَّلَاةِ»؛ خدا در قرآن گفت نماز کسی شک دارد نماز، الهی است؟ «فَقَدْ بَيَّنْتُهَا لَكُمْ وَ بِالزَّكَاةِ وَ الصَّوْمِ وَ الْحَجِّ فَبَيَّنْتُهَا لَكُمْ وَ فَسَّرْتُهَا لَكُمْ وَ أَمْرَكُمْ بِالْوَلَايَةِ وَ إِنِّي أُشْهِدُكُمْ أَنَّهَا لِهَذَا خَاصَّةً» ولایت را می گوید خدا دستور داده است. «ثُمَّ لِابْنَيْهِ مِنْ بَعْدِهِ ثُمَّ لِلْأَوْصِيَاءِ مِنْ بَعْدِهِمْ مِنْ وُلْدِهِمْ لَا يُفَارِقُونَ الْقُرْآنَ وَ لَا يُفَارِقُهُمُ» در کتاب کمال الدین و سلیم هست.
تازه نه این، این که امامت است کمتر از این را گفت الهی است سد الأبواب:
«إنَّ اللَّهَ أَمَرَنِي بِسَدِّ أَبْوَابِكُمْ وَ فَتْحِ بَابِه»
كتاب سليم بن قيس الهلالي؛ هلالى، سليم بن قيس، محقق / مصحح: انصارى زنجانى خوئينى، محمد، ناشر: الهادى، ج2، ص641
سر بستن و باز کردن در اعتراض کرد خدا دستور داد شما چه می گویید؟
مورد دیگر نجوای با حضرت علی:
«مَا أَنَا نَاجَيْتُهُ بَلِ اللَّهُ أَمَرَنِي بِذَلِك»
الإحتجاج علی أهل اللجاج؛ نویسنده: طبرسی، احمد بن علی، ناشر: نشر مرتضی، محقق / مصحح: خرسان، محمد باقر،ج1، ص140
روایت دیگر خود پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) در شب عرفه، در نزدیکی های عرفه روی کوهی رفته بودند خدایا:
«إِنَّ أَخِي مُوسَى سَأَلَك فَقَالَ: رَبِّ اشْرَحْ لِي صَدْرِي وَ يَسِّرْ لِي أَمْرِي- وَ احْلُلْ عُقْدَةً مِنْ لِسانِي يَفْقَهُوا قَوْلِي- وَ اجْعَلْ لِي وَزِيراً مِنْ أَهْلِي هارُونَ أَخِي- اشْدُدْ بِهِ أَزْرِي وَ أَشْرِكْهُ فِي أَمْرِي»
تفسير فرات الكوفي؛ نویسنده: كوفى، فرات بن ابراهيم، محقق/ مصحح: كاظم، محمد، ناشر: مؤسسة الطبع و النشر في وزارة الإرشاد الإسلامي، ص 248
«إِنَّ أَخِي مُوسَى سَأَلَك» برادرم موسی از شما یک درخواستی داشت «وَ اجْعَلْ لِي وَزِيراً مِنْ أَهْلِي» من هم دقیقاً همان طوری که موسی از تو خواست از تو می خواهم. «وَ اجْعَلْ لِي وَزِيراً مِنْ أَهْلِي هارُونَ أَخِي- اشْدُدْ بِهِ أَزْرِي وَ أَشْرِكْهُ فِي أَمْرِي» خودش دارد می گوید خدایا من از تو می خواهم علی را وزیر من قرار بده! ایشان میگوید نه پیغمبر از طرف خدا بودنش را بیان نکرد رسماً دارد می گوید از طرف خداست.
روایات متعددی است که «من الله ورسوله» وقتی پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) به هفتاد نفر از اصحاب فرمودند:
«سَلِّمُوا عَلَى عَلِيٍّ بِإِمْرَةِ الْمُؤْمِنِين»
سلام کنید، سلام علیکم یا امیر المؤمنین باید این طور صحبت کنید عمر ابن خطاب گفت:
«أَ مِنَ اللَّهِ وَ رَسُولِه فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ بَلْ مِنَ اللَّهِ وَ رَسُولِه»
تفسير القمي؛ قمى، على بن ابراهيم، محقق/ مصحح: : موسوى جزائرى، طيّب، ناشر: دار الكتاب، ج1، ص389
«أَ مِنَ اللَّهِ وَ رَسُولِه فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ» خدا گفت یا شما داری می گویی؟ فرمودند «بَلْ مِنَ اللَّهِ وَ رَسُولِه» از هر دو است یعنی پیغمبر الهی بودن را بیان نکرد؟ عجیب متنی است که مرحوم ابن طاوس در الیقین، صفحه 273 آورد ماجرا خیلی جالب است می گوید:
«و أنا أروي كل ما يرويه جدي أبو جعفر الطوسي رضي الله عنه بطرق كثيرة و قد ذكرناها في كتاب الإجازات لما يخصني من الإجازات. و نحن ذاكرون من هذا الكتاب المعرفة للرواجني في مناظرة أبي بكر و معاتبته على تعديه على مولانا علي ع بعد ما كان قد عرفه من أمر النبي ص لهم بالتسليم عليه بإمرة المؤمنين بإسناده ما هذا لفظه حَدَّثَنَا أَبُو مُحَمَّدٍ هَارُونُ بْنُ مُوسَى بْنِ أَحْمَدَ التَّلَّعُكْبَرِيُّ وَ أَبُو الْمُفَضَّلِ مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ الشَّيْبَانِيُّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالا حَدَّثَنَا أَبُو عَبْدِ اللَّهِ مُحَمَّدُ بْنُ الْقَاسِمِ بْنِ زَكَرِيَّا بْنِ يَحْيَى الْمُحَارِبِيُّ الْمَعْرُوفُ بِالسُّورَانِيِّ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ عَبَّادُ بْنُ يَعْقُوبَ الْأَسَدِيُّ وَ حَدَّثَنَا أَبُو الْمُفَضَّلِ قَالَ أَخْبَرَنَا أَبُو الْحَسَنِ عَلِيُّ بْنُ الْعَبَّاسِ بْنِ الْوَلِيدِ الْبَجَلِيُّ الْمُقَانِعِيُّ إِجَازَةً قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ عَبَّادُ بْنُ يَعْقُوبَ الْأَسَدِيُّ الرَّوَاجِنِيُّ قَالَ قَالَ أَخْبَرَنِي السَّرِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ السُّلَمِيُّ قَالَ أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ خرور [حَزَوَّرٍ] قَالَ دَخَلْتُ أَنَا وَ الْعَلَاءُ بْنُ هِلَالٍ الْخَفَّافُ عَلَى أَبِي إِسْحَاقَ السَّبِيعِيِّ حِينَ قَدِمَ مِنْ خُرَاسَانَ فَجَرَى الْحَدِيثُ فَقُلْتُ يَا أَبَا إِسْحَاقَ أُحَدِّثُكَ بِحَدِيثٍ حَدَّثَنِيهِ أَخُوكَ أَبُو دَاوُدَ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ الْخُزَاعِيِّ وَ بُرَيْدَةَ بْنِ حُصَيْبٍ الْأَسْلَمِيِّ قَالَ نَعَمْ فَقُلْتُ حَدَّثَنِي أَبُو دَاوُدَ أَنَّ بُرَيْدَةَ أَتَى عِمْرَانَ بْنَ حُصَيْنٍ فَدَخَلَ عَلَيْهِ فِي مَنْزِلِهِ حِينَ بَايَعَ النَّاسُ أَبَا بَكْرٍ فَقَالَ يَا عِمْرَانُ تَرَى الْقَوْمَ نَسُوا مَا سَمِعُوا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ ص فِي حَائِطِ بَنِي فُلَانٍ أَهْلِ بَيْتٍ مِنْ الْأَنْصَارِ فَجَعَلَ لَا يَدْخُلُ عَلَيْهِ أَحَدٌ مِنَ الْمُسْلِمِينَ فَيُسَلِّمُ عَلَيْهِ إِلَّا رَدَّ عَلَيْهِ السَّلَامَ ثُمَّ قَالَ لَهُ سَلِّمْ عَلَى أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ فَلَمْ يَرُدَّ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ ص يَوْمَئِذٍ أَحَدٌ مِنَ النَّاسِ إِلَّا عُمَرُ فَإِنَّهُ قَالَ عَنْ أَمْرِ اللَّهِ أَوْ عَنْ أَمْرِ رَسُولِ اللَّهِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص بَلْ مِنَ اللَّهِ وَ مِنْ رَسُولِهِ قَالَ عِمْرَانُ قَدْ أَذْكُرُ ذَا فَقَالَ بُرَيْدَةُ فَانْطَلِقْ بِنَا إِلَى أَبِي بَكْر فَنَسْأَلَهُ عَنْ هَذَا الْأَمْرِ فَإِنْ كَانَ عِنْدَهُ عَهْدٌ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ ص عَهِدَهُ إِلَيْهِ بَعْدَ هَذَا الْأَمْرِ أَوْ أَمْرٌ أَمَرَ بِهِ فَإِنَّهُ لَا يُخْبِرُنَا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ ص بِكَذِبٍ وَ لَا يَكْذِبُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ ص فَانْطَلَقْنَا فَدَخَلْنَا عَلَى أَبِي بَكْرٍ فَذَكَرْنَا ذَلِكَ الْيَوْمَ وَ قُلْنَا لَهُ فَلَمْ يَدْخُلْ أَحَدٌ مِنَ الْمُسْلِمِينَ فَسَلَّمَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ ص إِلَّا قَالَ لَهُ سَلِّمْ عَلَى أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ عَلِيٍّ وَ كُنْتَ أَنْتَ مِمَّنْ سَلَّمَ عَلَيْهِ بِإِمْرَةِ الْمُؤْمِنِينَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ قَدْ أَذْكُرُ ذَلِكَ فَقَالَ لَهُ بُرَيْدَةُ لَا يَنْبَغِي لِأَحَدٍ مِنَ الْمُسْلِمِينَ أَنْ يَتَأَمَّرَ عَلَى أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ عَلِيٍّ ع بَعْدَ أَنْ سَمَّاهُ رَسُولُ اللَّهِ ص بِأَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ فَإِنْ كَانَ عِنْدَكَ عَهْدٌ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ ص عَهِدَهُ إِلَيْكَ أَوْ أَمْرٌ أَمَرَكَ بِهِ بَعْدَ هَذَا فَأَنْتَ عِنْدَنَا مُصَدَّقٌ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ لَا وَ اللَّهِ مَا عِنْدِي عَهْدٌ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ وَ لَا أَمْرٌ أَمَرَنِي بِهِ وَ لَكِنَّ الْمُسْلِمِينَ رَأَوْا رَأْياً فَتَابَعْتُهُمْ بِه عَلَى رَأْيِهِمْ فَقَالَ لَهُ بُرَيْدَةُ وَ اللَّهِ مَا ذَلِكَ لَكَ وَ لَا لِلْمُسْلِمِينَ خِلَافُ رَسُولِ اللَّهِ ص فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ أُرْسِلُ لَكُمْ عُمَرَ فَجَاءَهُ فَقَالَ لَهُ أَبُو بَكْرٍ إِنَّ هَذَيْنِ سَأَلَانِي عَنْ أَمْرٍ قَدْ شَهِدْتُهُ وَ قَصَّ عَلَيْهِ كَلَامَهُمَا فَقَالَ عُمَرُ قَدْ سَمِعْتُ ذَلِكَ وَ لَكِنْ عِنْدِي الْمَخْرَجُ مِنْ ذَلِكَ فَقَالَ لَهُ بُرَيْدَةُ عِنْدَكَ قَالَ عِنْدِي قَالَ فَمَا هُوَ قَالَ لَا تَجْتَمِعُ النُّبُوَّةُ وَ الْمُلْكُ فِي أَهْلِ بَيْتٍ وَاحِدٍ وَ قَالَ فَاغْتَنَمَهَا بُرَيْدَةُ وَ كَانَ رَجُلًا مُفَوَّهاً جَرِيّاً عَلَى الْكَلَامِ فَقَالَ يَا عُمَرُ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ قَدْ أَبَى ذَلِكَ عَلَيْكَ أَ مَا سَمِعْتَ اللَّهَ فِي كِتَابِهِ يَقُولُ أَمْ يَحْسُدُونَ النَّاسَ عَلى ما آتاهُمُ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ فَقَدْ آتَيْنا آلَ إِبْراهِيمَ الْكِتابَ وَ الْحِكْمَةَ وَ آتَيْناهُمْ مُلْكاً عَظِيماً فَقَدْ جَمَعَ اللَّهُ لَهُمُ النُّبُوَّةَ وَ الْمُلْكَ قَالَ فَغَضِبَ عُمَرُ حَتَّى رَأَيْتُ عَيْنَيْهِ تُوقَدَانِ ثُمَّ قَالَ مَا جِئْتُمَا إِلَّا لِتُفَرِّقَا جَمَاعَةَ هَذِهِ الْأُمَّةِ وَ تُشَتِّتَا أَمْرَهَا فَمَا زِلْنَا نَعْرِفُ مِنْهُ الْغَضَبَ حَتَّى هَلَك»
كتاب: اليقين باختصاص مولانا عليّ عليه السلام بإمرة المؤمنين؛ نويسنده: السيد ابن طاووس (وفات : 664)، تحقيق: الأنصاري، ناشر: مؤسسة دار الكتاب (الجزائري)، سال چاپ: ربيع الثاني 1413، ص271 تا 274
اینی که نقل می کنم جدم ابو جعفر طوسی با چندین طریق نقل کرده است یکیش را مناظره رواجنی در کتاب المعرفه نقل کرده عبّاد ابن یعقوب رواجنی در مناجره ابوبکر «و معاتبته على تعديه على مولانا علي علیه السلام» چه کسی با او مناظره کرد؟ بُریده؛ سندش را هم می آورد به ابو سعید عبّاد ابن یعقوب اسدی می رساند. به چند طریق به عبّاد ابن یعقوب اسدی رواجنی می رساند.
عباد ابن یعقوب می گوید «أَخْبَرَنِي السَّرِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ السُّلَمِيُّ قَالَ أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ خرور [حَزَوَّرٍ]» در کتاب های سنی ها «حَروز» داریم من و علاء ابن هلال پیش ابو اسحاق سُبیعی رفتیم صحبت شد گفتیم ابو اسحاق، بُریده حدیثی نقل کرده بود حدیث بُریده را یادت است؟ گفت بله شروع به تعریف کردن.
«أَنَّ بُرَيْدَةَ أَتَى عِمْرَانَ بْنَ حُصَيْنٍ»، بُریده موقعی که غصب خلافت شد در مدینه نبود پیش عِمران ابن حُصین آمده بود گفت «تَرَى الْقَوْمَ نَسُوا مَا سَمِعُوا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ ص فِي حَائِطِ بَنِي فُلَانٍ» این ها یادشان رفت که پیغمبر گفت «سَلِّمُوا [عَلَى] عَلِيٍّ بِإِمْرَةِ الْمُؤْمِنِين» و فقط هم عمر مخالفت کرد. گفت پیش ابوبکر برویم بگوییم جرأت نمی کند به پیغمبر دروغ ببندد.
یا پیغمبر بعد آن ماجرا یک حرفی زده یا نزده ببینیم چه می گوید؟ اگر بعدش چیزی گفت ما خبر نداریم ابوبکر آگاه مان کند اگر بعدش نگفته پس این چه کاری است که انجام دادند؟ رفتیم ابوبکر مگر تو نبودی پیغمبر گفت «سَلِّمُوا [عَلَى] عَلِيٍّ بِإِمْرَةِ الْمُؤْمِنِين» گفت چرا ولی بعد اتفاقی نیفتاد. «وَ لَكِنَّ الْمُسْلِمِينَ رَأَوْا رَأْياً» یک کاری انجام دادند بُریده گفت نه حق تو و نه حق مسلمین بود پیغمبر دستور داده.
ابوبکر گفت عمر با شما صحبت می کند عمر بلد است جواب تان را بدهد عمر گفت «لَا تَجْتَمِعُ النُّبُوَّةُ وَ الْمُلْكُ فِي أَهْلِ بَيْتٍ وَاحِدٍ» پیغمبر این را گفت تا این را گفت بُریده گفت پیغمبر این را گفت؟ این خلاف قرآن است «أَمْ يَحْسُدُونَ النَّاسَ عَلى ما آتاهُمُ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ فَقَدْ آتَيْنا آلَ إِبْراهِيمَ الْكِتابَ وَ الْحِكْمَةَ وَ آتَيْناهُمْ مُلْكاً عَظِيماً فَقَدْ جَمَعَ اللَّهُ لَهُمُ النُّبُوَّةَ وَ الْمُلْكَ»، عمر این قدر عصبانی شد انگار چشمانش آتش گرفت گفت شما آمدید اجتماع امت را به هم بریزید تا زمانی که عمر از دنیا رفت نسبت به بریده غضبناک بود.
یا بر عکس نمی دانم کدام شان زودتر مرده است، فرق نمی کند هر کدام باشد تا زمانش نسبت به او، عمر غضبناک بود. باز هم به همان قضیه کلید بر می گردد «لَا تَجْتَمِعُ النُّبُوَّةُ وَ الخِلافَة» به همان ادعای عزل؛ یعنی بله رسماً از طرف خدا بوده ولذا گفتند اگر پیغمبر گفته باشد ما قبول می کنیم عمر هم گفت بله پیغمبر گفت «لَا تَجْتَمِعُ النُّبُوَّةُ وَ الخِلافَة» پس مشخص است اعتقادشان این بود که پیغمبر، خلافت را الهی دانسته به الهی بودنش تصریح کرده است.
یا در کافی ذیل آیه:
(يوْمَ نَدْعُو كُلَّ أُنَاسٍ بِإِمَامِهِمْ)
(به ياد آوريد) روزي را که هر گروهي را با پيشوايشان مي خوانيم!
سوره اسراء (17): آیه 71
جلد 1، صفحه 215 حضرت فرمودند «سَيَكُونُ مِنْ بَعْدِي أَئِمَّةٌ عَلَى النَّاسِ مِنَ اللَّهِ مِنْ أَهْلِ بَيْتِي...»
«مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ مَحْبُوبٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ غَالِبٍ عَنْ جَابِرٍ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ ع قَالَ قَالَ: لَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ- يَوْمَ نَدْعُوا كُلَّ أُناسٍ بِإِمامِهِمْ قَالَ الْمُسْلِمُونَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَ لَسْتَ إِمَامَ النَّاسِ كُلِّهِمْ أَجْمَعِينَ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص أَنَا رَسُولُ اللَّهِ إِلَى النَّاسِ أَجْمَعِينَ وَ لَكِنْ سَيَكُونُ مِنْ بَعْدِي أَئِمَّةٌ عَلَى النَّاسِ مِنَ اللَّهِ مِنْ أَهْلِ بَيْتِي يَقُومُونَ فِي النَّاسِ فَيُكَذَّبُونَ وَ يَظْلِمُهُمْ أَئِمَّةُ الْكُفْرِ وَ الضَّلَالِ وَ أَشْيَاعُهُمْ فَمَنْ وَالاهُمْ وَ اتَّبَعَهُمْ وَ صَدَّقَهُمْ فَهُوَ مِنِّي وَ مَعِي وَ سَيَلْقَانِي أَلَا وَ مَنْ ظَلَمَهُمْ وَ كَذَّبَهُمْ فَلَيْسَ مِنِّي وَ لَا مَعِي وَ أَنَا مِنْهُ بَرِيءٌ.»
الكافي (ط - الإسلامية)؛ نویسنده: كلينى، محمد بن يعقوب بن اسحاق، محقق/ مصحح: غفارى على اكبر و آخوندى، محمد، ناشر: دار الكتب الاسلامیة، ج1، ص215
مجری:
این جا هم باز «مِنَ اللَّهِ» دارد
استاد ابوالقاسمی:
الان اواخر ماه شعبان هستیم دقیقاً مثل همچنین ایامی بود آخرین جمعه ماه شعبان در آستانه ماه مبارک رمضان، رسول اکرم خطبه مفصلی بیان کردند که شیخ صدوق در عیون أخبار الرضا آوردهلإ خطبه است نه این که پیغمبر (صلی الله علیه و آله و سلم) یواشکی گفته باشند. اما وسط خطبه به امیر مؤمنان رو می کنند
«يَا عَلِيُّ مَنْ قَتَلَكَ فَقَدْ قَتَلَنِي وَ مَنْ أَبْغَضَكَ فَقَدْ أَبْغَضَنِي وَ مَنْ سَبَّكَ فَقَدْ سَبَّنِي لِأَنَّكَ مِنِّي كَنَفْسِي رُوحُكَ مِنْ رُوحِي وَ طِينَتُكَ مِنْ طِينَتِي إِنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى خَلَقَنِي وَ إِيَّاكَ وَ اصْطَفَانِي وَ إِيَّاكَ وَ اخْتَارَنِي لِلنُّبُوَّةِ وَ اخْتَارَكَ لِلْإِمَامَة فَمَنْ أَنْكَرَ إِمَامَتَكَ فَقَدْ أَنْكَرَ نُبُوَّتِي يَا عَلِيُّ أَنْتَ وَصِيِّي وَ أَبُو وُلْدِي وَ زَوْجُ ابْنَتِي وَ خَلِيفَتِي عَلَى أُمَّتِي فِي حَيَاتِي وَ بَعْدَ مَوْتِي أَمْرُكَ أَمْرِي وَ نَهْيُكَ نَهْيِي أُقْسِمُ بِالَّذِي بَعَثَنِي بِالنُّبُوَّةِ وَ جَعَلَنِي خَيْرَ الْبَرِيَّةِ إِنَّكَ لَحُجَّةُ اللَّهِ عَلَى خَلْقِهِ وَ أَمِينُهُ عَلَى سِرِّهِ وَ خَلِيفَتُهُ عَلَى عِبَادِهِ»
عيون أخبار الرضا (عليه السلام)؛ نویسنده: ابن بابويه، محمد بن على، مصحح: لا جوردی، مهدی، ناشر: نشر جهان، ج1، ص297
...خدای متعال من و تو را با هم خلق کرد، من و تو را با هم بر گزید «وَ اخْتَارَنِي لِلنُّبُوَّةِ وَ اخْتَارَكَ لِلْإِمَامَة» خدای متعال من را برای نبوت بر گزید (جلوی همه مردم دارد می گوید) و تو را برای امامت «فَمَنْ أَنْكَرَ إِمَامَتَكَ فَقَدْ أَنْكَرَ نُبُوَّتِي يَا عَلِيُّ أَنْتَ وَصِيِّي وَ أَبُو وُلْدِي وَ زَوْجُ ابْنَتِي وَ خَلِيفَتِي عَلَى أُمَّتِي» خدا تو را انتخاب کرد «أُقْسِمُ بِالَّذِي بَعَثَنِي بِالنُّبُوَّةِ وَ جَعَلَنِي خَيْرَ الْبَرِيَّةِ إِنَّكَ لَحُجَّةُ اللَّهِ عَلَى خَلْقِهِ وَ أَمِينُهُ عَلَى سِرِّهِ وَ خَلِيفَتُهُ عَلَى عِبَادِهِ.» این قدر صریح صحبت کرده است. بعد ما بگوییم نه پیغمبر این ها را مطرح نکردند!
شیخ مفید در امالی، صفحه 115 روایت دیگری شبیه همین دارند که پیغمبر (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند ولایت ما اهل بیت را قبول نکنید خدای متعال هیچ عملی از شما قبول نخواهد کرد. خدا قبول نخواهد کرد پس دستور منِ پیغمبر نیست از طرف خداست.
شبیه این روایات مفصل داریم که ثابت می کند پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) امامت را به عنوان یک جایگاه الهی توضیح داده است. جالب این که آقای قادری می گوید در روایات متأخر شیعه این آمده؛ یعنی آقای انصاری می گوید این جا پیغمبر، امامت الهی را توضیح نداد آقای قادری می گوید نخیر توضیح داد ولی متأخر و جعلیات شیعه هست. کلیپ بعدی را ببینیم
مجری:
کلیپ بعدی را ببینیم حرف آقای قادری بهتر روشن می شود.
کلیپ شماره چهار از آقای قادری:
آقای قادری: شما از جناب انصاری پرسیدید تأکید پیامبر و علی امر دینی بود یا نبود؟
مجری: بله
آقای قادری: ما وقتی که روایت شیعه را نگاه می کنیم می گویند روایتی که بعدها قالب شد نه در ابتدا تأکید کردم در ابتدا وجود خارجی نداشت. اصلاً امامت انتخاب پیامبر نیست، انتخاب الهی است پیامبر فقط دارد آن را ابلاغ می کند البته می گوید این بعدها ایجاد شد.
مجری:
این نتیجه را از کجا گرفته است؟
استاد ابوالقاسمی:
فی الجمله قبول دارد بر خلاف دیدگاه آقای انصاری که می گوید پیغمبر (صلی الله علیه و آله و سلم) الهی بودن امامت را نگفته ایشان می گوید پیامبر گفته اما این ها روایت ها جعلی شیعه است، در دیدگاه اللهیاتی شیعه، در روایات شیعه آمده که پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) امامت علی را نه فقط از طرف خودش بلکه از طرف خدا معرفی کرده است. جالب این که آقای انصاری بعداً به این روایت ها می رسد نمی دانم چرا مدام این دیدگاه را مطرح می کند؟ خیلی از جاها خوب جواب می دهد انصافاً خیلی از بحث ها از جمله بحث قضاء و قَدر یا امثال این را خیلی خوب جواب داده است. اما یک جایی را ایشان گرفته که حتماً باید این اعتقاد داشته باشیم خلافت بر اساس دموکراسی است و بس؛ لذا مجبور می شود بعضی از مطالبی که مسلمات شیعه هست را یا ندید بگیرد یا بیان نکند.
مجری:
وقتی این شد چارچوب اساسی عقیده اش می خواهد همه را طبق آن چارچوب بچیند. خیلی ممنون یک میان برنامه ببینیم و بعد ادامه مباحث را داشته باشیم.
(میان برنامه)
مجری:
«اللهم عجل لولیک الفرج» عزیزان بیننده در خدمت شما هستیم همچنان با برنامه راه روشن، جناب استاد گفتند یک نکته ای را قبل از این که بحث را آغاز کنم خدمت شما تذکر بدهم یکی از بینندگان پیام داد سوالات قرآنی مان را کجا می توانیم مطرح کنیم؟ سه برنامه داریم که جناب آقای دکتر ابوالقاسمی در برنامه راه روشن هست و دو برنامه هم جناب دکتر آیت الله قزوینی برنامه حبل المتین و اخلاق علوی، در این سه برنامه حداقل شما می توانید تماس بگیرید و سوالات قرآنی تان را حتماً این جا مطرح کنید در فرصت مناسب در همین برنامه پاسخگوی سوالات قرآنی شما هم خواهیم بود.
این برنامه ها در اختیار شماست سوالات عقایدی، احادیث یا قرآنی دارید می توانید مطرح کنید ان شاء الله اساتید بزرگوار پاسخگوی سوالات قرآنی شما هم خواهند بود.
استاد عزیز در خدمت شما هستیم هم چنان با بحث گفتگویی که بین آقای قادری و انصاری بود داریم گفتگو می کنیم و از شما یاد می گیریم.
استاد ابو القاسمی:
در کلیپ بعدی آقای انصاری می فرمایند انصار احساس می کردند با پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) هنوز در مورد خلافت به توافق نهایی نرسیدند. لذا تا پیغمبر (صلی الله علیه و آله) از دنیا رفتند در سقیفه جمع شدند تا خودشان این کار را انجام بدهند کلیپ بعدی را ببینیم
کلیپ شماره پنج از آقای انصاری:
در این چارچوپ البته می شود فهمید که پیغمبر این توصیه یا انتخاب یا تعیینی که کرده بدون مشکل رو برو نخواهد بود، با چالش خواهد بود. اجازه می خواهم دو، سه دقیقه دیگر بحثم را تکمیل کنم. این چالش ها به سرعت بعد از وفات پیغمبر هم دیده می شود، یعنی همین که انصار می روند در یک جایی می روند می گویند در مورد آینده یثرب یا مدینه تصمیم بگیریم بدون این که از قریش یا مهاجرین دعوت کنند بیایند نظر بدهند.
بخشی از آن ها می آیند یک دعوت عمومی صورت نمی گیرد، چرا عمر می گوید بیعت با ابوبکر، فلته یعنی پیش بینی نشده و کار شتابزده بوده برای این که از همه دعوت نکرده بودند اگر از بنی امیه و بنی طالب دعوت می شد یعنی از خاندان پیغمبر و بنو امیه که بطن مهم قریش بودند شاید سقیفه به نحو دیگری پیش می رفت.
این که محققین بزرگ امروز مثل آقای ویلفِر مَدِلون استاد سابق دانشگاه آکسفورد تعبیر کودتا را در مورد سقیفه به کار می برند برای این که نوع واکنشی است که آن ها نسبت به یک مسئله ای داشتند و از یک خوفی که نکند آن چیزی که مورد توجه پیغمبر بود و هنوز سر آن نتوانسته با پیغمبر بحثی بکنند؛ چون می دانید پیغمبر در شرایطی از دنیا رفت همان طور که عرض کردم یک امر طبیعی تلقی نمی شد یعنی هم چنان امیدی بود که ده سال دیگر پیغمبر در قید حیات باشد. تصورشان این بود یک چیزی که با پیغمبر نتوانستند سرش به توافق نهایی برسند بدون اراده آن ها دارد تحقق پیدا می کند!
استاد ابوالقاسمی:
ملاحظه فرمودید آقای انصاری این طور مطرح می کند هنوز انصار یک مطلبی بود نتوانسته درباره آن با پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) صحبت کنند خوف داشتند که این مطلب از دست برود، چون با پیغمبر نبستیم فی الجمله اگر ما قضیه مطرح شدن مسئله عزل امیر مؤمنان را کنارش بگذاریم درست می شود، یعنی چه؟ یک روز قبل از وفات پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) شایعه مطرح شد پیغمبر بی هوش هستند دیگر نمی شود با پیغمبر سر خلافت بحث کرد.
پیغمبر، بله تا حالا ما با تو صحبت نمی کردیم چون تو علی را تعیین کرده بودی اما الان علی عزل شده چه کار کنیم؟ پیغمبر هم از دنیا رفت مجبور هستیم خودمان تعیین کنیم. اما بگوییم قبل تر از آن هم انصار دنبال این بودند؟ نه، قطعاً قبل از آن دنبال این نبودند چرا؟ چون قبلاً هم عرض کردیم از اساس بیعت عقبه بر این بود «لا ننازع الأمر أهله» جلسات قبل این را مطرح کردیم در بیعت عقبه، انصار بیعت کردند پیغمبر ما اصلاً در خلافت هیچ کاری با آن کسی که از اهل بیت شما یا «أهلَک» باشد، هیچ کار به او نخواهیم داشت خودمان خلافتش را قبول می کنیم اصلاً فکر خلافت هم نمی کنیم.
لذا «أنصار تَبَعٌک، ألناس تَبَعٌک» در روایت ها آمده است نه شما فرع هستید اصل نیستید، تابع هستید. این برای شان مسلم بود که ما در مسئله خلافت اصل نیستیم اصل، افراد دیگری هستند. اصل اهل بیت پیامبر هستند و به همین دلیل عبارت را خواندیم که سعد ابن عباده گفت:
«وَ اللَّهِ مَا أَرَدْتُهَا حَتَّى رَأَيْتُكُمْ تَصْرِفُونَهَا عَنْ عَلِي»
بحار الأنوارالجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار (ط - بيروت)؛ نویسنده: مجلسى، محمد باقر بن محمد تقى، ناشر: دار إحياء التراث العربي، محقق/ مصحح: جمعی از محققان، ج30، ص11
شنیدم علی عزل شده می گویید علی دیگر نباید باشد لذا الان دنبال خلافت آمدم اگر علی عزل نشده بود هیچ وقت نمی آمدم. یا خود امیر مؤمنان فرمودند آن ها رفتند «حَتَّى صَرَفُوا الْوِلَايَةَ عَنِّي» البته این روایت برای آن نیست عذر می خواهم برای شورای شش نفره هست.
«وَ اللَّهِ مَا أَرَدْتُهَا حَتَّى صَرَفْتُ عَنْ عَلِيٍّ»
المسترشد في إمامة عليّ بن أبي طالب عليه السلام؛ طبرى آملى كبير، محمد بن جرير بن رستم (وفات: ق 4)، محقق / مصحح: محمودى، احمد، ناشر: كوشانبور، ص 412
وقتی از علی گرفته شد این ها به سمتش رفتند. بنابراین، این طور نبود که اعتقاد انصار این باشد که پیغمبر (صلی الله علیه و آله و سلم) کسی را تعیین نکرده، نه اعتقادشان این بود که پیامبر تعیین کرده است و ما حق دخالت نداریم اما حالا یک مرتبه کلاً برنامه ریزی عوض شده است چرا بدون هماهنگی و مشورت در سقیفه جمع شدند؟ چون حضرت به انصار فرمودند شما (انصار) بعد از من دچار ظلم می شوید. گفتند حالا فهمیدیم پیش گویی پیامبر برای چه بود؟ علی عزل می شود هر کسی خلیفه می شود به ما ظلم می کند چه کار کنیم؟ خودمان خلیفه تعیین می کنیم که به ما ظلم نشود.
لذا ابوبکر وقتی آمد گفت «مِنا أمیر مِنکُم وَزیر» پذیرفتند چرا؟ چون انصار دغدغه خلافت را نداشتند گفتند یک نفری باید در حکومت باشد از ما دفاع کند. مثال در حکومت لبنان شیعه، مسیحی مارونی، دُرزی، مسیحی گروه های دیگر هستند سنی هست هر کدام می گویند ما باید باشیم که به ما ظلم نشود. اگر نماینده نداشته باشیم آن حکومت به ما ظلم خواهد کرد، دغدغه انصار اصلاً خلافت نبود گفتند به ما نباید ظلم بشود لذا «مِنا أمیر مِنکُم وَزیر» را پذیرفتند.
این که از ما قریشی ها ابوبکر گفت خلیفه باشد از شما انصار وزیر باشد پذیرفتند این هم راجع به این که فرمودند انصار احساس می کردند با پیامبر در باب خلافت به توافق نهایی نرسیدند نه، بود ولی آن شایعه برنامه را به هم ریخت.
مجری:
استاد کلیپ بعدی را ببینیم؟
استاد ابوالقاسمی:
کلیپ بعدی صحبت های مجری است یک جمع بندی می کند. جمع بندی، فی الجمله یک وجهی از صحت دارد اما نه آن مدلی که در این مناظره و گفتگو مطرح شده است. آن مدلی که عرض خواهم کرد این که پیغمبر (صلی الله علیه و آله و سلم) ولایت را اعلام نکرده بود چون خطرناک بود کلیپ را ببینیم
کلیپ شماره شش از مجری مناظره آقای قادری و انصاری:
مجری برنامه مناظره: جناب قادری دو ادعای اصلی که شما در بخش قبلی داشتید هم در خصوص یک پرسش بود که چرا مسئله ولایت علی ابن ابی طالب آن طور که باید مقبولیت پیدا نکرد و این عجین می شود با یک تئوری کودتا پاسخی که من از جناب انصاری دریافت کردم این بود به دلیل قبول داشتن آن شکنندگی و مناسبات اجتماعی در دوره پیامبر، پیامبر این را فارغ از این ندیده در حد مقدور بر این موضوع تأکید کرد به همین خاطر این اتفاق به صورت همه گیر محقق نشد.
استاد ابوالقاسمی:
میگوید چون که وضعیت بسیار شکننده بود به خاطر مناسبت های اجتماعی آن دوران پیغمبر (صلی الله علیه و آله و سلم) نتوانستند آن طور گسترده این قضیه را بیان کنند.
برویم ببینیم آیا پیغمبر (صلی الله علیه و آله و سلم) به خاطر ترس از مناسبت های اجتماعی بیان نکردند یا مطلب چیز دیگری بوده است؟
(يا أَيهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنْزِلَ إِلَيكَ مِنْ رَبِّكَ وَإِنْ لَمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ وَاللَّهُ يعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ إِنَّ اللَّهَ لَا يهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ)
اي پيامبر! آنچه از طرف پروردگارت بر تو نازل شده است، کاملا (به مردم) برسان! و اگر نکني، رسالت او را انجام ندادهاي! خداوند تو را از (خطرات احتمالي) مردم، نگاه ميدارد؛ و خداوند، جمعيت کافران (لجوج) را هدايت نميکند.
سوره مائده (5): آیه 67
ما اعتقاد داریم در ماجرای غدیر خم این آیه نازل شد که ای پیغمبر باید بیان بکنی و اگر بیان نکنی رسالتت را ادا نکردی خدا تو را از مردم حفظ می کند. اولاً (بَلِغ) است نه «أبلِغ» فرق (بَلِغ) با «أبلِغ» چه است؟ (بَلِغ) زمانی گفته می شود که قبلش تبلیغی بود مشکلی نداشت اما مدام کامل تر و کامل تر و بیشتر گفته می شود.
مجری:
به اصطلاح تدریجی است.
استاد ابوالقاسمی:
نمی گوییم تدریجی است اما مدام بیشتر گفته می شود یعنی تأکید بیشتر بر آن می شود. (بَلِغ) تا نهایت همه را شیر فهم بکند. بر خلاف «أبلغ» ممکن است قبلاً نگفتی الان بگو یعنی خود (بَلِغ) نشان می دهد قبلاً پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) بارها مسئله خلافت را مطرح کردند.
(مَا أُنْزِلَ إِلَيكَ مِنْ رَبِّكَ) الهی هست بر خلاف این که گفتند الهی نیست (وَإِنْ لَمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ) اگر مردم را شیر فهم نکنی، مردم نسبت به دین شیر فهم نمی شوند، یعنی اصل دین به دست شان نمی رسد. مانعی که نمی توانی بگویی چه است؟ (وَاللَّهُ يعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ) خدای متعال تو را از مردم حفظ خواهد کرد.
مجری:
پیداست که یک عده ای آن جا هستند نمی گوید
استاد ابوالقاسمی:
یک عده ای، یک کاری می خواهند بکنند. سوال، آن یک عده می خواستند پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) را ترور شخص یا ترور شخصیت بکنند؟ که خدا می گوید پیامبر ما تو را حفظ می کنیم کدامش است؟
مجری:
شاید هر دو باشد!
استاد ابوالقاسمی:
پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) از ترور شخصی حفظ شد؟ پس (وَاللَّهُ يعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ) محقق نشد.
مجری:
قرآن هر دو احتمال را داده است.
استاد ابوالقاسمی:
اگر این جا احتمال ترور شخص باشد محقق نشد پس خدا نعوذ بالله دروغ گفت در آیات دیگر ما پیامبران را یاری می کنیم خدایا چه یاری بود؟ زنده زنده پوست انبیاء را کندند. در درخت گذاشتند با اره بریدند. تو از انبیاء محافظت کردی؟ این که از انبیاء محافظت می کنیم در مقابل ترور شخص شان نبود در مقابل شخصیت شان بود.
(وَاللَّهُ يعْصِمُ) دینَک یا یعْصِمُ تو را از مردم؟ خودت را، پیغمبر می خواهند شخص تو را ترور شخصیت کنند چطور؟ روز پنج شنبه آخر حیات پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) رزیة یوم الخمیس چه گفتند؟ زبانم لال «انّ الرجل ليهجر»
«إن الرجل ليهجر على عادة العرب»
ديوان المتنبي؛ اسم المؤلف: أبو البقاء العكبري الوفاة: 616، دار النشر: دار المعرفة - بيروت، تحقيق: مصطفى السقا/ إبراهيم الأبياري/ عبد الحفيظ شلبي، ج1، ص9
«هَجَرَ رسول اللَّهِ صلى الله عليه وسلم»
الجامع الصحيح المختصر؛ اسم المؤلف: محمد بن إسماعيل أبو عبدالله البخاري الجعفي الوفاة: 256، دار النشر: دار ابن كثير , اليمامة - بيروت - 1407 - 1987، الطبعة: الثالثة، تحقيق: د. مصطفى ديب البغا،ج 3، ص 1111، کتاب الجهاد، باب 172، ح2888
تصور کنید در مکه جایی که تازه مسلمان شدند چند ده هزار نفر تازه مسلمان هستند
مجری:
أفواجا دارند می آیند.
استاد ابوالقاسمی:
ماجرای غدیر مفصل است، غدیر را حضرت یک کارناوال غذا راه انداخت؛ کارناوال غذا بود که همه جمع شدند بنا بود چند روز اطعام مفصل گوشت بکند مردم هم جمع شدند. در آن روز تصور کنید یک عده ای از اطرافیان پیامبر بلند می شدند پیغمبر اسم حضرت علی را برده بلافاصله این ها می گویند (زبانم لال) دوباره دارد هذیان می گوید.
در ذهن مسلمان ها چه جا می افتاد؟ ترور شخصیت؟ خیلی ساده، پیغمبر دوباره (زبانم لال) داری هذیان می گویی مردم مکه هستند «حدیثُ عهدٍ بالإسلام» یا «حدیثُ عهدٍ بالکفر» هر دو طرف نقل شده است. تازه از کفر جدا شدند و تازه مسلمان شدند پیغمبر دوباره حالت بد شد صبر کن تبت شاید بالا رفته است! چه اتفاقی رخ می داد دیگر اسلام و عصمتی باقی می ماند؟ (وَاللَّهُ يعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ)
مجری:
این جا (يعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ) محقق شد.
استاد ابوالقاسمی:
پیغمبر ما یک کاری می کنیم نتوانند همچنین چیزی مطرح کنند نقشه این بود یعنی نقشه این بود همان چیزی که در رزیة یوم الخمیس اتفاق افتاد چون نمی شد یکهو و یک مرتبه جلوی پیامبر ان الرجل بگویند از قبل باید آماده کرده باشد.
مجری:
چند روز قبلش در عرفه یک هیاهویی به پا کرده بودند.
استاد ابوالقاسمی:
بله در عرفه هیاهو به پا کردند آن جا نگذاشتند پیغمبر حرفش را بزند دقیقاً به جای خوبی اشاره کردید می گوید چه کسی آن جا سر و صدا کرد؟ می گوید آن جا عمر بود سر و صدا کرد، می گوید عمر با یک گروهی البته راوی می گوید پدرم هم در آن گروه بود پدرم، عمر و چند نفر داشتند سر و صدا می کردند پس این ها از قبل آماده کردند چه می خواستند بگویند؟ می خواستند بگویند (نعوذ بالله) پیغمبر دارد هذیان می گوید اگر رزیة یوم الخمیس پنج شنبه نبود عمر نگفت کسی دیگر گفت همان کار نداریم.
فی الجمله یک شخصی گفت «انّ الرجل ليهجر» مشخص است همان افراد فرض کنید در روزی که پیغمبر (صلی الله علیه و آله و سلم) در مکه می خواهد این قضیه را ابلاغ بکند یک مرتبه گروهی بگویند تو که (زبانم لال) دوباره داری هذیان می گویی و تبت بالا رفته، دوباره ذات الجمع پیدا کردی پیغمبر، دوایت را نخوردی، دوایت را باید به زور در حلقت بریزیم.
دقیقاً همین ها در بخاری آمده است اگر این کار را می کردند چه از سنت پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) باقی می ماند؟ همین الان سنت برای شان نیم بند تأثیر دارد، می گویند نه اگر ثابت شود سنت از طرف خدا بود همین حرف ها را در مناظره آقای قادری چند جا مطرح می کند تازه نیم بند قبولش کردند اگر این می شد دیگر هیچ چیز از سنت باقی نمی ماند؛ چون جلوی چند هزار نفر نزدیکان اصلی پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) غیر از یک گروهی می گویند پیغمبر دارد هذیان می گوید فاتحه اسلام خوانده می شد.
اما غدیر چه شد؟ در غدیر این ها فکر می کردند پیغمبر در غدیر نمی ایستد به جحفه می رود لذا منافقین به تاخت به جحفه رفتند. پیغمبر فرمود در غدیر باید اطراق کنیم. این جا جای مناسبی نیست دستور خداست در غدیر ایستادند در آن هوای گرم راوی می گوید اگر گوشت روی زمین می انداختی کباب می شد این قدر گرم بود. همین جا باید بایستید پیغمبر، سیصد متر پایین تر آب است کنار آب برویم؟ نخیر همین جا که می گویم باید بایستید حضرت در آن جا مفصل سخنرانی شان را کردند.
منافقین هم چون هوا گرم بود نفس شان زیر آفتاب بند آمد بود نمی توانستند حرف بزنند، هیچ جا نداریم پیغمبر (صلی الله علیه و آله و سلم) در نشستن برتر از بقیه بنشیند؛ اما در جلساتش در مسجد می آمد پیغمبر چه کسی است؟ در حلقه ای بودند همه روی زمین نشسته بودند اما در غدیر پیغمبر و امیر مؤمنان با سه، چهار نفر نزدیکان سلمان و دو سه نفر دیگر زیر سایه بقیه هم باید زیر آفتاب باشند تا نفس ها در نیاید. (وَاللَّهُ يعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ) پیغمبر یک نقشه ای چیدیم می توانی ابلاغ بکنی اما ترور شخصیت نمی شوی البته نه این که، آن ها نگفتند حرف شان را زدند اما نفس شان بند آمده بود صدا در نمی آمد در روایت ها دقیقاً نقل شده است
)فَلَمَّا رَأَوْهُ زُلْفَةً سِيئَتْ وُجُوهُ الَّذِينَ كَفَرُوا وَقِيلَ هَذَا الَّذِي كُنْتُمْ بِهِ تَدَّعُونَ)
هنگامي که آن (وعده الهي) را از نزديک ميبينند، صورت کافران زشت و سياه ميگردد، و به آنها گفته ميشود: «اين همان چيزي است که تقاضاي آن را داشتيد»!
سوره ملک (67): آیه 27
از عصبانیت چهره ها سیاه شد، نفس ها در نمی آمد چون این جا نمی تواند حرف بزند پس وقتی می گوییم بیان نشد نه به خاطر مناسبات اجتماعی آن جاهایی که پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) بیان کرد پیامبر از مناسبات اجتماعی ترس ندارد مگر در جلسه خانواده اش نگفت؟ در اولین جلسه با بستگانش:
(وَأَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ)
و خويشاوندان نزديکت را انذار کن!
سوره شعراء (36): آیه 214
جانشینی حضرت علی را مطرح کرد همه به هم خوردند مناسبات اجتماعی باشد برای ما نیست. کل قریش ضد من بشوند مهم نیست همه ضد پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) اجماع کردند و شعب ابی طالب را پدید آوردند برایم مهم نیست. وقتی باید دین گفته بشود مناسبات اجتماعی جایی پیدا نمی کند.
آنی که حضرت نگرانش بودند این بود که راه هدایت بسته بشود هر چه بیشتر این راه هدایت باید باز بماند. لذا آن جایی که می خواستند شایعه زبانم لال هذیان پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) در مکه را مطرح کنند پیغمبر دست بر داشت خدایا کمکم کن خدا کمکش کرد در غدیر توانست این را ابلاغ بکند.
مجری:
آن هایی که آن جا بصیرت داشته باشند 23 سال نبوت پیامبر را دیدند و پیامبر هم مرتب دارد معرفی می کند جانشین، خلیفه و وزیر همچنین شایعه ای که مطرح شود طبیعتاً نباید قبول کنند در آخرین همچنین چیزی را قبول کردند نشان دهنده این است که چقدر از نظر عقاید ضعف داشتند.
بیننده ای سوال کردند بحث عزل امیر المؤمنین که در روزهای آخر عمر شریف پیامبر اکرم شایعه شد سندی جایی مطرح شده است؟
استاد ابوالقاسمی:
عبارت هایش را مفصل خواندیم اولاً در خطبه فدکیه به نقل عقیله بنی هاشم زینب کبریٰ (سلام الله علیها) در الدر النظیم آمده است صدیقه طاهره فرمودند
«ويزعم زعيمكم أنّ النبوّة والخلافة لا تجتمع لأحد خلافا على الله تعالى»
نام کتاب: الدرّ النظيم في مناقب الأئمّة اللهاميم؛ نویسنده: الشيخ يوسف بن حاتم العاملي، ج1، ص473
اصلاً شروع این بحث را که حقیر متوجه شدم از همان خطبه فدکیه بود، در همین شبکه بنا شد خطبه فدکیه بگویم خطبه شناسی کار کردم دیدم این فرق در نسخه ها هست. یعنی خطبه ای که عایشه نقل کرده این جا حذف کرده اما حضرت زینب (سلام الله علیها) این جا را نقل کرده است. در کتاب سُلیم در چندین جایش آمد. در الإحتجاج چندین جا آمده است.
همین روایتی که امشب خوندیم عمر خلافت مُلک را مطرح کرده بود الیقین ابن طاوس از یکی از قدیمی ترین کتاب نقل می کند، یعنی جزو اولین کتاب های تاریخی مناظره بُریده با ابوبکر را نقل کرده است. شبیه به این زیاد داریم مدارکیی که این ادعا را در زبان خلفاء مطرح کردند.
مجری:
بیننده عزیزمان امیدوارم که پاسخش را گرفته باشد و نکات دقیقی است که با پژوهش و مطالعه بیشتر به دست می آید. کلیپ بعدی را ببینیم بیشتر در این خصوص گفتگو کنیم و یاد بگیریم.
کلیپ شماره هفت از آقای قادری:
جناب انصاری اشاره کردند از پیامبر پرسیدند بعد تو چه کسی و چه اتفاقاتی می افتد؟ یک توضیحی بدهم برخی از این گروه هایی که به مدینه می آمدند به پیامبر می گفتند اگر با تو همکاری کنیم بعد از تو زعامت امر را به ما بده این جا خودشان با زیرکی می گفت خدا روشن می کند. یعنی ربطی ندارد دارد آن ها را از خود باز می کند به خاطر حرفی که دارند می گویند در آن شرایط این را فهمید.
ولی هنگام نزدیک شدن به مرگ پیامبر، دارم بخش بخش می گویم شما در روایت دارید عباس به علی می گوید بیا برویم از پیامبر بپرسیم بعد از تو جانشین کیست؟ حتی این هم می گوید، می گوید من بنی هاشم را می شناسم مرگ را در چهره پیامبر دارم می بینم بیا برویم بپرسیم جانشین کیست؟ علی گفت نمی آیم
شیعه این روایت ها را نمی پذیرد ولی در... کلاسیک ما آمده می گوید نمی آیم برای این که اگر از ما دریغ بکند دیگر شما به این دست پیدا نمی کنید.
این هم بگویم همیشه در کلاس هایم می گفتم چند ترم اندیشه سیاسی صدر اسلام را در دکتری درس می دادم در نهج البلاغه نمی بینید که علی به غدیر استناد بکند. البته اعتقادم این است در پرانتز بگویم اگر لازم شد می گویم اصلاً نهج البلاغه باید از نو ویراسته بشود به معنی مدرن امروزی یعنی حرف ها کم و زیاد شود. چون نهج البلاغه همه اش اعتبار ندارد ولی می خواهم بگویم آن جا هم نیست خود علی هم این را در اساس دارد می گوید.
ولی علی درگیر جنگ های داخلی می شود می خواهد به جنگ جمل و ... برود مشکلات با طلحه، زبیر و دیگران پیدا می کند یکی از مخالفانش پسرش حسن است می گوید رها کن، علی پاسخ می دهد می گوید امر زعامت متعلق به اصحاب بدر است یا در تعبیر دیگر مال اصحاب مدینه است. اصلاً نمی آید بگوید من یک امر الهی هستم من یک چیزی که پیامبر خواست به من بگوید من را تأیید کند، من را نصب کند اصلاً همچنین چیزی وجود نداشت.
مجری:
ایشان اصلاً نفهمید که نهج البلاغه بر چه اساسی نوشته و تدوین شده است لذا می گوید باید از نو چاپ کنیم.
استاد ابوالقاسمی:
راجع به ان صحبت خواهم کرد. چند مطلب مطرح کنم یک این که چند مطلب ایشان می گوید خودش هم بعداً می گوید این ها مال اهل سنت شیعه قبول ندارد. یکی ماجرای عباس عموی پیامبر البته آقای انصاری می گوید شیعه قبول دارد نه شیعه قبول ندارد. آقای انصاری یک توجیهی برایش می آورد بعد آقای قادری می گوید این توجیه شما صحیح نیست چون اصلاً با متن سازگاری ندارد. ظاهراً در این مقدار حرف آقای قادری را قبول دارم که این روایت شیعی نیست، قطعاً این روایت شیعی نیست و نمی شود این را با اللهیات و جهان بینی شیعه بپذیریم.
نکته دوم به حال آن دانشجویانی غصه می خورم که اندیشه سیاسی صدر اسلام را ایشان باید به آن ها درس می داده و آن کسی که ایشان را در آن جا به کار گمارده باید بیاید جواب پس بدهد.
حالا این جا «شِقْشِقَة هَدَرَتْ ثُمَّ قَرَّتْ» این قدر اساتید خوبی در مسئله هیئت علمی ها که باید همین ها را مطرح بکنند از طلاب و دیگران رد می شوند آن وقت این آقا چند سال در دانشگاه، اندیشه سیاسی صدر اسلام تدریس کرده است. آن وقت توقع داریم دانشجوی ما شیعه باقی بماند با این حرف های که ایشان می زند؟
می گوید حسن ابن علی مخالف پدرش بود، نه این حرف های سنی ها است امام حسن بعد از امیر مؤمنان چند جنگ جدی با معاویه داشت. امام حسن در زمان امیر مؤمنان پرچمدار اصلی لشکر بود. امام حسن شتر عایشه را پِی کرد بعد ایشان می گوید متزلزل بود نه مخالف این حرف ها بود این طور نمی شود.
بعد دارد میگوید علی گفت خلافت مال اهل بدر است مگر طلحه و زبیر غیر اهل بدر بودند؟ این چه جواب خنده داری است که امام حسن مخالف بود حضرت علی گفتند که این برای اهل بدر است. آن ها هم اهل بدر به حساب می آیند. اگر این بود آن ها هم شایسته خلافت بودند؛ پس این مطالب که با رویکرد امام حسن (علیه السلام) سازگاری ندارد.
در نهج البلاغه این جا یک قسمت مفصل ظلامه خواهی امیر مؤمنان را مطرح کردم که بعد از آن هم این را عرض کردم باز موارد متعدد پیدا کردم و بعد از او کتابی پیدا شد کتاب کلماتُ علی ابن ابی طالب (ظاهراً عنوانش این بود) قبل از نهج البلاغه به اندکی این کتاب در منطقه دیگری تألیف شده و در او هم پر از همین خطبه ها و امثال این ها هست.
ما نهج البلاغه را مدرک انحصاری کلمات حضرت علی نمی دانیم اگر تویش نبود دیگر تمام شد این که مغالطه هست. قبلاً هم مثالش را زدم عذر می خواهم از این تعبیر یک دزدی را گرفتند آوردند فیلم سرقتش هست می گوید نه من فقط اثر انگشتم را قبول می کنم. اثر انگشتت الان نیست دستکش دستت بود یا اثر انگشت پاک شد ولی فیلم سرقتت هست. یکی دیگر را آوردند اثر انگشتش هست می گوید نه من فقط فیلم را قبول می کنم این که فقط چون در فلان کتاب نیست این مغالطه می شود. چون فیلم سرقت من نیست پس اثر انگشت قبول نیست. چون اثر انگشت نیست پس فیلم قبول نیست این ها مغالطه ای است که نباید صورت بگیرد از جهت علمی صحیح نیست. یک شخص آکادمیک این طور مطرح کند خیلی عجیب است.
اما در نهج البلاغه دو خطبه می آورم شبیه هم هست راجع به یک عده ای صحبت می کند چه کسانی بودند؟
«زَرَعُوا الْفُجُورَ وَ سَقَوْهُ الْغُرُورَ وَ حَصَدُوا الثُّبُورَ لَا يُقَاسُ بِآلِ مُحَمَّدٍ (صلی الله علیه واله وسلم) مِنْ هَذِهِ الْأُمَّةِ أَحَدٌ وَ لَا يُسَوَّى بِهِمْ مَنْ جَرَتْ نِعْمَتُهُمْ عَلَيْهِ أَبَداً هُمْ أَسَاسُ الدِّينِ وَ عِمَادُ الْيَقِينِ إِلَيْهِمْ يَفِيءُ الْغَالِي وَ بِهِمْ يُلْحَقُ 139 التَّالِي وَ لَهُمْ خَصَائِصُ حَقِّ الْوِلَايَةِ وَ فِيهِمُ الْوَصِيَّةُ وَ الْوِرَاثَةُ الْآنَ إِذْ رَجَعَ الْحَقُّ إِلَى أَهْلِهِ وَ نُقِلَ إِلَى مُنْتَقَلِه»
نهج البلاغة (للصبحي صالح)؛ نویسنده: شريف الرضى، محمد بن حسين، ناشر: هجرت، محقق/ مصحح: فیض الاسلام، ص201
«لَا يُقَاسُ بِآلِ مُحَمَّدٍ (صلی الله علیه واله وسلم) مِنْ هَذِهِ الْأُمَّةِ أَحَدٌ» هیچ کسی با اهل بیت پیامبر قابل قیاس نیست «وَ لَا يُسَوَّى بِهِمْ مَنْ جَرَتْ نِعْمَتُهُمْ عَلَيْهِ أَبَداً» کسانی که تحت نعمت ولایت هستند نمی توانند با خود صاحبان ولایت یکی باشند این ها چه کسانی هستند؟ «هُمْ أَسَاسُ الدِّينِ وَ عِمَادُ الْيَقِينِ إِلَيْهِمْ يَفِيءُ الْغَالِي وَ بِهِمْ يُلْحَقُ التَّالِي» راجع به ولایت صحبت نکرده؟ اولیٰ هستند یا مِلک آنهاست «وَ لَهُمْ خَصَائِصُ حَقِّ الْوِلَايَةِ» ولایت حقی است برای این ها هم هست دیگر از این واضح تر باید می گفت؟
«وَ فِيهِمُ الْوَصِيَّةُ وَ الْوِرَاثَةُ» این ها وصی پیامبر هستند وصی یعنی چه؟ وصی یک اصطلاح هست همه می دانند شخصی می خواهد بمیرد می گوید بعد از من کارهای من را تو باید انجام بدهی. کارهای پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) چه بود؟ چرا عایشه می گفت کلمه وصی را برای علی به کار نبرید؟ پیغمبر در مورد علی وصیت نکرد می دانست «وَ فِيهِمُ الْوَصِيَّةُ وَ الْوِرَاثَةُ» این ها وصی و وارثان پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) هستند وارث چه؟ این به همان جهان بینی و اللهیات شیعه بر می گردد که انبیاء (رضوان الله علیهم اجمعین) از زمان حضرت آدم وظیفه داشتند اسباب هدایت مردم را، حجت های الهی را، ابزارهای خلافت الهی را از عالم غیب به عالم شهود منتقل بکنند و این ابزارها یکی یکی آمده خاتم سلیمان، عصای حضرت موسی، تابوت عهد و الواح بنی اسرائیل و پوست قوچی که در آن جَفر بود، این ها باید به خلیفة الله به ارث برسد تا خلیفة الله یواش یواش به عالم آخر الزمان که می رسد در آخر الزمان آن حکومت الهی را در زمین بوسیله آن ها بر کل عالم نه فقط کره زمین سیطره ببخشد.
«الْآنَ إِذْ رَجَعَ الْحَقُّ إِلَى أَهْلِهِ» زمانی که حضرت به خلافت رسیدند فرمودند الان است که حق به اهل حق بر گشت. «وَ نُقِلَ إِلَى مُنْتَقَلِه» به آن جایی که باید بر می گشت منتقل شد نمی گوید نه بهتر بود ما خلیفه بشویم نشدیم آن ها این کار را کردند، نه حق ماست ما باید باشیم برای ماست ما وصی هستیم.
این روایت از کجا می خوانم؟ مثلاً از یک کتاب دسته دوم یا سوم می خوانم؟ نه از نهج البلاغه می خوانم. پس این که مطرح می کنند در نهج البلاغه نیامده این قضیه صحیح نیست.
مجری:
حق تعابیر را هم پوشانی دارد باز هم نتیجه یکی می شود.
استاد ابوالقاسمی:
خطبه شقشقیه
«وَ أَجْمَعُوا عَلَى مُنَازَعَتِي حَقّاً كُنْتُ أَوْلَى بِه طَلبتُ حَقاً هُوَ حَقاً لِی»
نهج البلاغة (للصبحي صالح)؛ نویسنده: شريف الرضى، محمد بن حسين، ناشر: هجرت، محقق/ مصحح: فیض الاسلام، ص336
و عبارات مفصل دیگری که امیر مؤمنان علی (علیه السلام) این ها را مطرح کردند در آن ها به صراحت راجع به اولویت خودشان نمی گوییم اولویت، راجع به این که همه چیز برای اهل بیت هست صحبت کردند و این که دیگران هیچ حقی نسبت به این قضیه نداشتند. این هم در مورد این ادعای جناب آقای قادری؛ کلیپ بعدی را ببینیم
کلیپ شماره هشت از آقای قادری:
خودم قبول کردم چون قبلاً هم در کلاس هایم این را می گفتم؛ می گفتم من این احتمال را می دهم که پیامبر در نهایت دوست داشت علی انتخاب بشود، ولی برایش بیّنه دینی نداشت و حتی نمی دانست این دین چه میزان پایدار خواهد بود؟ حرف دوم من بود که اشاره کردم اگر بینه دینی برایش داشت؛ شما ببینید یک امر بسیار مهم و حساسی در آن زمان صورت گرفت ازدواج پیامبر با زینب که از پسر خوانده اش زید جدایش می کند خیلی هم سر و صدا انگیز است، بعد بحث آیه و چیزهایی که پیش می آید که اتفاق می افتد اگر قرار بود امر دینی باشد باید صراحتش به گونه ای باشد که بر شیعیان نه تنها شیعیان سیاسی که بر همه این واضح بوده باشد. یعنی به عنوان حلال و حرام، به عنوان یک امر الهی در موردش بوده باشد!
استاد ابوالقاسمی:
می گوید پیغمبر (صلی الله علیه و آله و سلم) اگر نسبت به غدیر می خواست صحبت کند نسبت به امامت خیلی باید صریح می گفت. مگر صدیقه طاهره نگفت پدرم خیلی خیلی صریح صحبت کردند؛ پدرم برای حضرت علی برای هیچ کس عذری باقی نگذاشت. صریح صحبت کرد از غدیر صریح تر؟
ولی، اولیٰ، مولا، خلیفه، امام، قائم بَعدی، وصی، وارث، وزیر گفته دیگر چه باید می گفت که نگفت؟
«أنت خليفتي في كل مؤمن و مؤمنة بعدي»
إثبات الهداة بالنصوص و المعجزات؛ شيخ حر عاملى، محمد بن حسن، محقق / مصحح: ندارد، ناشر: اعلمى - بيروت، 1425 ق، ج3، ص290
«لا ينبغي ان اذهب الا وأنت خليفتي »
المستدرك على الصحيحين؛ اسم المؤلف: محمد بن عبدالله أبو عبدالله الحاكم النيسابوري الوفاة: 405 هـ، دار النشر: دار الكتب العلمية - بيروت - 1411هـ - 1990م، الطبعة : الأولى، تحقيق: مصطفى عبد القادر عطا، ج 3، ص 143، ح 4652
«لا ينبغي أن أذهب إلا وأنت خليفتي في كل مؤمن من بعدي»
السنة؛ اسم المؤلف: عمرو بن أبي عاصم الضحاك الشيباني الوفاة: 287، دار النشر: المكتب الإسلامي - بيروت - 1400، الطبعة: الأولى، تحقيق: محمد ناصر الدين الألباني، ج2، ص565، ح1188
اهل سنت هم نقل کردند از این صریح تر می خواهید؟ پیغمبر (صلی الله علیه و آله و سلم) دیگر چه باید می گفت که شما یک کلمه بگویید که ایشان باید این را می گفتند مسئله این نیست که این ها نفهمیدند این ها فهمیدند ولی گفتیم شبهه برای شان ایجاد شد. پس این که اگر امامت الهی بود خیلی صریح می گفتند حضرت خیلی صریح بدون هیچ تعارفی گفتند.
ولی شایعه عزل مطرح شد و کل مطلبی که پیغمبر (صلی الله علیه و آله و سلم) بیان کرده بودند را خراب کرد.
مجری:
خیلی متشکرم جناب آقای دکتر ابوالقاسمی خیلی استفاده کردیم و بهره بردیم ان شاء الله که خدا بر توفیقات شما بیافزاید و ان شاء الله باز هم توفیق داشته باشیم در خدمت شما باشیم. و همچنین از شما عزیزان بیننده تشکر می کنم.
خود نوع عملکردی که کارشناس ها و اساتید بزرگوار ما در پاسخ به شبهات و تحلیل این ها دارند خودش یک کارگاه عملی هست همین مباحث را اگر آدم خیلی خوب تحلیل و بررسی کند شاید خودش هم بتواند این نتایج را بگیرد. به هرحال راهی هست که از طریق شبکه حضرت ولی عصر باز شد و افتخاری است که اساتیدی چون آقای ابوالقاسمی هستند و این مسائل را برای ما می شکافند ان شاء الله که راه روشنی برای همه ما روشن شده باشد.
تا دیدار دیگر از همه شما التماس دعا داریم و شما را به خدای منان میسپاریم اللهم عجل لولیک الفرج خدا نگهدار!