برنامه انیس النفوس 21 02 1405 (قسمت دوم)

عنوان برنامه: جایگاه امام رضا (سلام الله علیه) نزد مسلمانان

استاد: آیت الله نجم الدین طبسی

مجری: آقای لطفی پور

کلیدواژها:

امام رضا (سلام الله علیه)؛ حاکم نیشابوری؛ زیارت امام رضا (سلام الله علیه)؛ زیارت قبور؛ عالمان اهل سنت؛ استجابت دعا؛ توسل؛ بارگاه امام رضا (سلام الله علیه)؛ ابن خذیمه؛ رؤیت الله؛ وهابیت؛ توحید وهابی؛ مناظرات امام رضا (سلام الله علیه)؛ احتجاج طبرسی؛ امامت؛ ابن تیمیه؛ تحریف روایت؛ جعل حدیث؛ جسمانیت خداوند!

مجری:

اگر چه نیست مرا شأن زائر حرمت * کبوتریست دلم دور گنبد کرَمت

اگر تو پای به چشمم نمی نهی بگذار * که لحظه ای که بکشم چشم خویش بر قدمت

تو آن امام رئوفی که دشمنانت نیز* طمع برند به لطف و عنایت و کرَمت

هنوز وارد صحن مطهرت نشده * سلام می شنود از تو زائر حرمت

خجسته باد خراسان و زنده باد ایران * که مستدام بود زیر سایه عَلمت!

بِسْمِ اللهِ الرَّحْمنِ الرَّحِیمِ، اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى عَلِيِّ بْنِ مُوسَى الرِّضَا الْمُرْتَضَى الْإِمَامِ التَّقِيِّ النَّقِيِّ وَ حُجَّتِكَ عَلَى مَنْ فَوْقَ الْأَرْضِ وَ مَنْ تَحْتَ الثَّرَى الصِّدِّيقِ الشَّهِيدِ صَلَاةً كَثِيرَةً نَامِيَةً زَاكِيَةً مُتَوَاصِلَةً مُتَوَاتِرَةً مُتَرَادِفَةً كَأَفْضَلِ مَا صَلَّيْتَ عَلَى أَحَدٍ مِنْ أَوْلِيَائِكَ

بهترین سلام ها و درودهای مان را تقدیم می کنیم به محضر ملکوتی کبریائی آقا جان مان، ولی نعمت مان، صاحب مملکت مان حضرت امام رضا (علیه السلام) و همچنین عرض سلام و ادب و احترام دارم خدمت شما بینندگان عزیز، فهیم و فرهیخته شبکه جهانی حضرت ولی عصر، محبین اهل بیت (علیهم السلام) شیعیان و ارادتمندان خاندان آل الله.

 امیدوارم که در زیر سایه محبت و ولایت امیر المؤمنین (علیه السلام) زندگی پر از خیر و برکتی را تجربه بکنید و زندگی هایتان معطر و منور به نگاه مولای مان بقیة الله الاعظم باشد.

خدا را شاکریم که یک بار دیگر از قاب شبکه جهانی حضرت ولی عصر و با ویژه برنامه انیس النفوس که معطر هست به یکی از القاب و صفات حضرت رضا (علیه السلام) هست و در ایام زیارتی مخصوص حضرت شان در خدمت شما هستیم و مجدداً خدا را شاکرم که امروز توفیق این را داریم که از محضر جناب استاد عالم فرزانه حضرت آیت الله طبسی عزیز استفاده خواهیم کرد از طرف خودم و همه شما بینندگان گرامی خدمت ایشان عرض سلام و احترامی خواهم داشت و بحث جلسه امروزمان را در پیش خواهیم گرفت سلام عرض می کنم خیلی خوش آمدید.

استاد طبسی:

علیکم السلام و رحمة الله بنده هم خدمت حضرتعالی و تمامی بینندگان عزیز این شبکه عرض سلام و تسلیت داریم به مناسبت سالروز شهادت امام رضا به قولی، یکی از اقوال این است. از خداوند عز وجل ملتمسانه، متواضعانه، عاجزانه می خواهم همان طوری که فرمودید کشورِ آقا امام رضا (علیه السلام) است.

این کشور را از گزند حوادث و توطئه شیاطین آمریکا، اسرائیل و هم پیمانان شان حفظ کند تا به امروز حفظ کرده باقیش هم ان شاء‌ الله حفظ خواهد کرد.

مجری:

ما هم از خدا می خواهیم که به دعای جناب استاد حضرت آیت الله طبسی عزیز، خدا هر چه زودتر و با مدد امام رضا جان مان شر این دشمنان را به خودشان بر گرداند و هر چه زودتر به یُمن این پیروزی خدا ان شاء‌ الله ما را در صحن و سرای حضرتش هم مهمان بفرماید.

اما در بحث جلسه امروزمان از جناب استاد خواهش می کنیم که قدری در مقام حضرت رضا (علیه السلام) صحبت بفرمایند و استفاده بکنیم. جناب استاد حضرت امام رضا (علیه السلام) جدای از این که جایگاه ویژه ای در نزد شیعیان دارد امام هشتم ما شیعیان هستند. ایرانی ها که ارادت خاص و أخصی نسبت به ایشان دارند.

اما درباره جایگاه امام رضا (علیه السلام) در میان عموم مسلمانان و خصوصاً اهل سنت اگر بفرمایید ممنون می شوم.

استاد طبسی:

بسم الله الرحمن الرحیم، الحمدلله رب العالمین و صل الله علی محمد وآله الطاهرین سیما امام زمامنا حجة الله فی الارضه!

سوال بسیار خوبی است. همان طوری که اشاره فرمودید البته ائمه ما در بین مسلمین جایگاه خاصی دارند، از مولی الموحدین تا آقا امام عصر (روحی فداه) جایگاه خاصی دارند. مسلمین حتی غیر مسلمین این ها را تجربه کردند و دیدند در مسائل علمی مشکلات و معضلات علمی ورود کردند و به بهترین وجه آن ها جواب گرفتند.

در مسائلی دیگر قحط سالی ها و مشکلات اجتماعی و ... ائمه (علیهم السلام) ورود کردند دست به دعا بر داشتند این ها را می بینند. پس بین ما بحثی نیست اگر بگوییم امام رضا (علیه السلام) در بین جایگاه خاصی دارد شکی در آن نیست امام هشتم از دوازده امام و جانشینان نبی مکرم است.

ولی جای تعجب این است کسانی که امام رضا را به عنوان امام هشتم اعتقاد ندارند اما چقدر جایگاه؟ امروز مراجعه می کردم چه جایگاهی! مثلاً ابن خزیمه امام العلماء (پیشوایان عالمان) است این آقا شافعی مذهب بود این آقا با حوزه های علمیه همه حرکت کنند به زیارت امام رضا بیایند. می گویند دیدیم از تواضع و تضرع ایشان در برابر قبر شریف امام رضا «متحیرنا» بهت مان برد.

این آقا، امام العلماء است این طور در برابر قبر شریف امام رضا (علیه السلام) خضوع و خشوع می کند. بعد در ذیلش یک جلمه ای است که جواب وهابی ها و کسانی که ادعایشان این هست که زیارت قبور اشکال دارد.

 می گوید «قالوا باجمعهم» همه فضلای اهل سنت بودند که کنار قبر شریف امام رضا آمده بودند. همگی یک جا این جمله را گفتند:

«و قالوا بأجمعهم ‏لو لم يعلم هذا الإمام أنّه سنّة و فضيلة لما فعل ذلک.»

تهذيب التهذيب؛ اسم المؤلف: أحمد بن علي بن حجر أبو الفضل العسقلاني الشافعي الوفاة: 852، دار النشر: دار الفكر - بيروت - 1404 - 1984، الطبعة: الأولى، ج7، ص388

اگر ابن خزیمه نمی دانست که این زیارت «سنّة و فضيلة» سنت و فضیلت است «لما فعل ذلک» این کار را نمی کرد. ابن خزیمه را با دیگران مقایسه نکنید ابن خزیمه، توحید نوشته است مثل ما توحید صدوق می گوییم آن ها هم توحید ابن خزیمه می گویند. برای چه سالی بود؟ 309 در این جا رسم، روش بین بزرگان اهل سنت جا افتاده بوده است.

مثلاً شخصی بچه می خواست بچه دار نمی شد از علماء بود نزد قبر شریف امام رضا می رفت کسی دیگر پا درد داشت نمی توانست راه برود کنار قبر شریف امام رضا می رفت. آقایی ولایت خراسان را می خواهد خدمت قبر شریف امام رضا می رفت و می گرفت. یکی دو نمونه اشاره کنم واقعاً این ها تعجب آور است.

ابو نضر مؤذن می گوید (با ادبیات امروز) سکته کردم زبانم بند آمده بود خدا بلا را از شما، ما و تمامی بینندگان دور کند. می گوید به گونه ای که زبانم بند آمده بود نمی توانستم حرف بزنم به ذهنم خطور کرد.

«فخطر ببالي زيارة الرضا (عليه السّلام) والدّعاء عنده، والتوسّل به إلى الله تعالى ليعافني، فخرجت زائراً وزرت الرضا (عليه السّلام)، وقمت عند رأسه وصلّيت ركعتين، وكنت في الدّعاء والتضرّع مستشفعاً صاحب القبر إلى الله (عزَّ وجل) أنْ يعافني من علّتي، ويحل عقدة لساني، إذ ذهب بي النوم في سجودي، فرأيت في منامي كأنّ [القبر] قد انفرج، فخرج منه رجل آدم كهل شديد الأدمة، فدنا منِّي، فقال: (يا أبا النّضر، قل: لا إله إلاّ الله). قال: فأومأت إليه كيف أقول ذلك ولساني منغلق! فصاح عليَّ صيحةً، وقال: (تنكر لله القدرة؟! قل: لا إله إلاّ الله). قال: فانطلق لساني فقلتُ: لا إله إلاّ الله. ورجعت إلى منزلي راجلاً وكنتُ أقول: لا إله إلاّ الله، ولم ينغلق لساني بعد ذلك»

فرائد السمطين؛ حمّويي جويني، ابراهيم بن سعد الدين (م 730)، مؤسسة المحمود، بيروت، چاپ اوّل، 1400 هـ. ق ج 2،ص217

«فخطر ببالي زيارة الرضا (عليه السّلام)» این آقا اهل سنت است باید بین وهابی ها و بین اهل سنت فرق بگذاریم اهل سنت اگر هوای آلوده وهابیت را استنشاق نکنند همین است که می بینید. می گوید به نظرم آمد به زیارت قبر شریف امام رضا بروم «والدّعاء عنده، والتوسّل به إلى الله تعالى» توسل به او یعنی او را وسیله قرار بدهم چرا؟ «ليعافني» می‌گوید: «فخرجت زائراً وزرت الرضا (عليه السّلام)»، امام رضا را زیارت کردم همین کاری که ما می کنیم بالا سر آقا می رویم «عند رأسه» دو رکعت نماز خواندم بعد می گوید همین طور دعا می کردم «مستشفعاً» شفیع قرار دادم «صاحب القبر إلی الله» خدایا این بزرگوار را من شفیع قرار دادم تنها نیامدم که چه؟ «أنْ يعافني من علّتي» من را از مشکل و بیماری که دارم راحت کند بیماریت چه است؟ «ويحل عقدة لساني»، زبانم بند آمده نمی توانم حرف بزنم.

 می گوید همین طوری که در سجده بودم و دعا می کردم یک لحظه خوابم برد در سجودم دیدم ماه شکافت شد آقایی بیرون آمد نزدیکم آمد فرمود ابو النضر بگو «لا اله الا الله» زبانم بند آمده بود نتوانستم بگویم می گوید به زبانم اشاره کردم نمی توانم حرف بزنم زبانم بند آمده است. گفت «صاحَ عَلیَّ» سرم داد کشید «وقال: (تنكر لله القدرة؟! قل: لا إله إلاّ الله)» قدرت خدا را منکر می شوی؟ بگو «لا اله الا الله» گفت این را که فرمود زبانم باز شد. «فانطلق لساني فقلتُ: لا إله إلاّ الله» مدام می گفتم زبانم بند نمی آمد. «ورجعت إلى منزلي راجلاً وكنتُ أقول: لا إله إلاّ الله، ولم ينغلق لساني بعد ذلك»

این مطلب در کتاب های اهل سنت نقل شده است، کتاب فرائد السمطین که از علمای اهل سنت است این را حاکم نیسابوری صاحب تاریخ نیسابور می گوید متأسفانه این کتاب معدوم شده حدسم این است که عمداً این کتاب را از بین بردند چون خیلی مطالبی که در راستای دفاع از مذهب اهل بیت و ائمه در این کتاب آمده است یکیش این است.

حاکم می گوید از استادم شنیدم استادش چه کسی است؟ محمد ابن علی ابن سهل فقیه به شرح حالش مراجعه کردم می گویند این آقا نسخه دوم امام شافعی است ایشان هم زمان شافعی نبود شافعی را می خواهید ببینید این آقا را ببینن؛ حاکم نیسابوری می گوید:

«قال الحاكم: سمعت أبا الحُسين مُحمّد بن علي بن سهل الفقيه يقول: ما عُرِضَ لي مهمٌ مِنْ أمر الدين والدنيا، فقصدت قبر الرضا (عليه السّلام) لتلك الحاجة، ودعوت عند القبر إلاّ قُضيَتْ لي تلك الحاجة، وفرَّج الله عنِّي ذلك المهم . ثمّ قال أبو الحسين (رحمه الله): وقد صارت إليَّ هذه العادة أنْ أخرج إلى ذلك المشهد في جميع ما يُعْرَضُ لي؛ فإنّه عندي مجرّب قال الحاكم (رحمه الله): وقد عرّفني الله من كرامات التربة خير كرامة، منها: أنّي كنت متقرّساً لا أتحرك إلاّ بجهد، فخرجتُ وزرت وانصرفت إلى نوقان بخفّين من كرابيس، فأصبحت من الغد بنوقان وقد ذهب ذلك الوجع، وانصرفت سالماً إلى نيسابور»

از استاد خودم شنیدم که فرمود: «ما عُرِضَ لي مهمٌ مِنْ أمر الدين والدنيا» هر مشکلی دنیوی و دینی برایم پیش بیاید «فقصدت قبر الرضا (عليه السّلام)»

کنار قبر امام رضا می روم «لتلك الحاجة» برای برآورده شدن مشکلاتم «ودعوت عند القبر» آن جا دعا می کنم «إلاّ قُضيَتْ لي تلك الحاجة وفرَّج الله عنِّي ذلك المهم» برای استجابت این را می داند راه است توسل به امام رضا راه است بعد می گوید آن جا متوسل می شوم «إلاّ قُضيَتْ لي تلك الحاجة» مشلکم حل می شود «وفرَّج الله عنِّي ذلك المهم»

بعد این جمله را می گوید، می گوید این برایم روش و منش شد «وقد صارت إليَّ هذه العادة أنْ أخرج إلى ذلك المشهد» به زیارت آن گنبد و بارگاه بروم برای چه؟ «في جميع ما يُعْرَضُ لي» هر مشکلی برایم پیش می آید حلال مشکلاتم امام رضا هست. «فإنّه عندي مجرّب»

اصل این روایت در کتاب تاریخ حاکم نیسابوری و حرف، حرف ایشان است. از خود حاکم نیسابوری می گوید پدر پا درد گرفتم «کنتُ متقرساً» پا درد داشتم «لا أتحرك إلاّ بجهد» به زحمت راه می رفتم چه کار کنم؟ «خرجتُ و زُرتُ» به زیارت امام رضا (علیه السلام) رفتم بعد می گوید با یک وضعی به زیارت رفتم ولی وقتی که برگشتم «وقد ذهب ذلك الوجع» درد بر طرف شده بود نمی توانستم راه بروم «وانصرفت سالماً إلى نيسابور»

مطلب دیگر را باز آقای حاکم نیسابوری از استادش نقل می کند می گوید:

«قد أجاب الله لي في كلِّ دعوة دعوته بها عند مشهد الرضا (عليه السّلام)، حتّى إنّي دعوت الله أن يرزقني ولداً فرُزقت ولداً بعد الآياس منه»

فرائد السمطين؛ حمّويي جويني، ابراهيم بن سعد الدين (م 730)، مؤسسة المحمود، بيروت، چاپ اوّل، 1400 هـ. ق ج 2،ص220

«قد أجاب الله لي في كلِّ دعوة» هر دعایی کنار قبر شریف امام رضا داشتم خدا دعای من را پذیرفت می گوید یک نمونه برای تان بگویم «حتّى إنّي دعوت الله أن يرزقني ولداً» از خداوند عز وجل خواستم که به من فرزندی بدهد سنی از من گذشته بود فرزند دار نمی شدم چون خدمت قبر شریف امام رضا رفتم دعا کردم «فرُزقت ولداً بعد الآياس منه» مأیوس بودم دیگر فرزند دار نخواهم شد ولی خدا فرزند به من داد.

 از این نمونه ها زیاد است حکایت از این می کند که آقا امام رضا (علیه السلام) چه در دوران حیات شان وقتی که برای خراسان (ایران) آمدند چه بعد از وفات شان چیزی کم نشد یعنی بعد از شهادت امام رضا اگر مقام و موقعیت امام در بین مردم شیعه و سنی زیادتر نشده بود کمتر نشد.

آقای ابن حبان صاحب کتاب الثقات این کتاب، کتاب رجالی است بعضی از علمای اهل سنت می گویند هر راوی که اسمش در این کتاب باشد ثقه هست در این کتاب جلد 8 نام امام رضا را می برد باز حرف همین فقیه را می زند می گوید:

«قد زرته مرارا كثيرة وما حلت بي شدة في وقت مقامى بطوس فزرت قبر على بن موسى الرضا صلوات الله على جده وعليه ودعوت الله إزالتها عنى إلا أستجيب لي وزالت عنى تلك الشدة وهذا شيء جربته مرارا فوجدته كذلك أماتنا الله على محبّة المصطفى وأهل بيته (صلوات الله عليه وعليهم أجمعين)»

الثقات؛ اسم المؤلف: محمد بن حبان بن أحمد أبو حاتم التميمي البستي الوفاة: 354، دار النشر: دار الفكر - 1395 - 1975، الطبعة: الأولى، تحقيق: السيد شرف الدين أحمد، ج8، ص457

هر مشکلی برایم پیشامد کرد آن جا رفتم دعا کردم، متوسل شدم مشکلم رفع شد بعد می گوید: «وهذا شيء جربته مرارا» چندین بار آزمایش کردم «فوَجدتُهُ» همان طور بود رفتم، درخواست کردم و دعا کردم مشکلم حل شد /جربته مرارا فوجدته كذلك.

بعد می گوید «أماتنا الله على محبّة المصطفى وأهل بيته (صلوات الله عليه وعليهم أجمعين)» خدایا من را بمیران بر محبت نبی مکرم و این خاندان!

 تا همین الان اگر به حرم مشرف بشوید می بینید یک سری از اهل سنت می آیند اعتقاد دارند از ترکمن، سیستان و بلوچستان و جاهای متعدد می آیند این مسئله مهمی است ملتمسانه از علمای برادران اهل سنت مان درخواست دارم که این مطالب را منتشر کنند نگذارند جای خالی برای دیگران باز بشود.

همه اش تبلیغات نفرت از همدیگر همه ما مسلمان هستیم اختلاف سلیقه و اختلاف نظر بین مذاهب هست اگر اختلاف نظر بین مذاهب نبود که چهار، پنج و ده تا مذهب نمی شد. فقه اهل بیت هم یک فقه است ما را رو در روی هم قرار ندهند دشمن مشترک داریم. بگذاریم محور وحدت عشق و تعلقِ به اهل بیت و آقا امام رضا که در کتاب های خودشان هست باشد.

درخواست من این است همه این ها را بین جوان های اهل سنت پخش کنند واقعاً دل پاکی دارند و خیلی مؤدب هستند با دانشجوهای شان خیلی صحبت کردم. از بعضی از این صحبت ها خبر ندارند نگذارید از آن جا کتاب به این جا بفرستند یا بعضی شبکه های خودشان نفرت، بغض و اختلاف ایجاد کنند نه بین اسرائیل و مسلمین بین خود مسلمین!

اما از آن طرف نسبت به اسرائیل لاف پوشانی و توجیه کنند نگذارید این کارها را بکنند پیشنهاد می کنم نور الأبصار پر از این سخ قضايا است این کتاب یا کتاب های متعدد دیگر لذا درخواستم این هست کتاب تهذیب التهذیب کتاب رجالی است در جلد 7 نگاه کنید از امام رضا صحبت می کند و زیارت آقای ابن خزیمه را نقل می کند که با چه تواضع و تضرعی به درگاه آقا امام رضا (علیه السلام) قرار گرفت.

این ها را مطمئنم اگر بگویید رضای خدا و رضای رسول الله در آن هست وحدت مسلمین و وحدت کلمه هست بالاخره جایگاه اهل بیت را کسی نمی تواند منکر بشود. اهل بیت، فرزندان رسول الله هستند دور نیستند، یعنی اگر جامعه تسنن، تشیع هر مذهبی از مذاهب اسلامی مردم شان را به سوی اهل بیت سوق بدهند یعنی از خدا دور شدند؟ نه!

سوق دادن مردم به اهل بیت، سوق دادن به خداوند عز وجل و پیامبر است این درخواست را از ایشان دارم مطالب خیلی است وقت اجازه نمی دهد.

مجری:

تشکر از شما مطالب ناب را که جناب استاد می فرمایند پی به این می بریم که فرهنگ اهل سنت، محبت به اهل بیت (علیهم السلام) بوده زیارت اهل بیت (علیهم السلام) توسل به وجود پاک و نورانی اهل بیت (علیهم السلام) هست؛ ولی متأسفانه همان طوری که جناب استاد اشاره کردند یک عده ای خودشان را به عنوان نمایندگان اهل سنت می خواهند جا بزنند و در شبکه هاشان دائماً به دنبال دشمنی با اهل بیت (علیهم السلام) و به دنبال پاک کردن، حذف کردن، کتمان کردن و انکار کردن فضائل اهل بیت (علیهم السلام) هستند.

بارها دیدیم هر کجایی به فضائل اهل بیت (علیهم السلام) می رسند به یک نحوی می خواهند دشمنی خودشان را نشان بدهند متأسفانه یا از جهل و بی سوادی است و یا این که از عناد و دشمنی است اصلاً مطالب اهل سنت و مطالب خودشان را ندیدند و نمی بینند ولی متأسفانه خودشان را به عنوان نمایندگان اهل سنت می خواهند جا بزنند.

جا دارد همان طور که جناب استاد فرمودند اهل سنت عزیز مان خط خودشان را از این ها جدا بکنند و اگر بناست که دو حول یک محور جمع بشویم آن محور اهل بیت (علیهم السلام) محبت و مودت اهل بیت (علیهم السلام) هست. امیدوارم مطالبی که بیان شد جناب استاد فرمودند مورد استفاده شما قرار گرفته باشد قطعاً همین طور هست ان شاء الله.

جناب استاد مطالبی راجع به زیارت بیان کردند دل های ما هم به صحن و سرای حضرت و کنار مضجع شریف شان پر می کشید ما شیعیانی که دلداده حضرت هستیم یک وقت هایی شاید گرد و غبار غفلت و امواجی که توسط این رسانه ها منتشر می شود روی اعتقادات برخی از جوان ها هم بنشیند نسبت به زیارت کاهل بشوند.

ولیکن این ها را می شنویم دل هایمان قرص می شود و عشق مان نسبت به زیارت رفتن نسبت به عرض توسل به حضرات اهل بیت بیشتر می شود دل هایمان را از همین راه دور در این ایام زیارتی راهی بکنیم به صحن و سرای حضرت رضا (علیه السلام) و اسم خودمان را جزو زائرین حضرت بنویسیم.

(میان برنامه)

مجری:

«السلام علیک یا علی ابن موسی الرضا» ان شاء الله با همین عرض اردات خدای متعال اسم ما را جزو زائرین حضرت رضا (علیه السلام) در این ایام زیارتی امام رضا (علیه السلام) نوشته باشند. از خدا بخواهیم مکرر در مکرر زیارت با معرفت حضرت را نصیب همه ما بفرماید. ان شاء الله مطالبی که تا این جا بیان شد مورد استفاده شما بینندگان گرامی قرار گرفته باشد.

با برنامه انیس النفوس در ایام زیارت مخصوصه حضرت رضا (سلام الله علیه) در خدمت شما هستیم و در محضرجناب استاد حضرت آیت الله طبسی عزیز استفاده کردیم از مطالب ناب شان و بیان گرم و شیوای شان در باب جایگاه امام رضا (علیه السلام) در میان اهل سنت به زیبایی صحبت کردند می خواهیم ادامه برنامه را با ایشان پیش بگیریم.

جناب استاد اگر اجازه بفرمایید بخش دوم را از این جا آغاز بکنیم با توجه به این که بحث زیارت، بحث توسل و بحث محبت به اهل بیت (علیهم السلام) و مواردی که بین ما و اهل سنت مشترک هست مورد توجه قرار گرفت و در اعتقاد ما و هم اهل سنت عزیز جای بازنگری دارد. یک بحثی را درباره فرهنگ صحیح اسلام، اعتقادات صحیح اسلام و تصحیح اعتقادت و آن نقشی که امام رضا (علیه السلام) در این جریان داشتند را از شما می خواهیم بشنویم.

استاد طبسی:

حکومت های اموی و بعد از آن عباسی سیاست و مصلحت شان در نشر افکار باطل بود به نام اسلام افکار غیر اسلام و ضد اسلام را منتشر می کردند، بهاء می دادند و تشویق می کردند به مترجمین کتاب های فرهنگ یونان و فرهنگ ... چقدر طلا و جایزه می دادند یک جنگل مولائی شده بود.

در زمینه اعتقادات، خدا شناسی، تشبیه، تجسیم و یک خدایی که می بینیم، حرف می زند، از منبر پایین می آید از آسمان به زمین می آید یک همچنین خدایی که مثل من و شماست این ها به نفع خود حکومت ها بود توحید را به این نحو می گفتند از شرک هم حرف نمی زدند مبادا مردم بگویند خودشان مصداق شرک هستند.

بر اهل بیت فشار می آوردند صحبت نکنند امام کاظم را چندین سال زندان کردند شیعیانش را زندان کردند که حرفی بر خلاف سیاست باطل خودشان کسی نزند. لذا در هاله ای از اعتقادات باطل اسم شان اسلام است سراغ اعتقادات باطل رفته بودند. نسبت به اهل بیت (علیهم السلام)، نسبت به امام حسین (علیه السلام) تلاش دشمن همین بود تا این که خداوند عز وجل این فرصت را برای آقا امام رضا فراهم کرد.

ایشان به مرو آمدند به اصطلاح امروز اگر تعبیرم درست باشد امام با سران شان کرسی های آزاد اندیشی، مناظرات راه انداخت. با سران انحراف هرمز اکبر، سابعه، سلفی ها و مجسمه بساط این ها را جمع کرد به اصطلاح امروز مثل کاغذ مچاله شان کرد و دور انداخت شان، همه اعتراف کردند که روی کره زمین اگر یک نفر دانشمند هست او امام رضا عالم آل محمد است.

آقا از این فرصت برای تصحیح عقائد استفاده کرد مثلاً امام با أبا قُره چه مناظره ای کرد او استدلال بر انحراف به آیات می کرد. استغفر الله، خدا جسم است به آیات استناد می کرد و امام جوابش می داد. به روایات استناد می کرد حرفی که زدم خلاف قرآن ولی موافق با روایات است. امام فرمود روایاتی که با قرآن موافق نباشد قبولش نداریم.

اجماع مسلمین، اجماع مسلمین هم باشد ببینید از چه طریقی برای مستند سازی انحرافات شان وارد شده بودند؟ با آیات که امام رد کرد استنادتان غلط است یا روایات امام رد کرد روایاتی که مخالف قرآن باشد یا اجماع ... یک مناظره خیلی حساب شده هست این را مرحوم طبرسی در احتجاج آورده است.

مرحوم مجلسی، در کتاب شریف بحار، جلد 9 و 10 که همه اش مناظرات است آورد. به برادران اهل فضل و کمالم پیشنهاد می کنم در ایران عزیز کم نیستند در بین بینندگان اهل فضل کم نیستند. سفارش می کنم در درجه اول کتاب احتجاج را مطالعه کنید در این کتاب پر از مناظرات است یعنی همین شبهاتی که امروز شبکه های مزدور اسرائیل، امارات و ... مطرح می کنند خیال می کنند نوبرش را آوردند.

همه شبهاتی که درباره امام رضا مطرح شده آمده و همه را جواب دادند چیز جدیدی نیست. امام رضا (علیه السلام) از فرصت استفاده کرد و مناظرات در امامت، امامتی که شماها می گویید خروجی امروزش ملک سلمان است خروجی امروزش همینی هست که با اسرائیل در حاشیه خلیج فارس هستند.

امامی که شما ترسیم کردید خروجیش این است و این غلط است امامتی که اسلام صحیح و تشیع مطرح می کند آنی است که خروجیش مهدی آل محمد (امام عصر) باشد. «لَحْمُكَ مِنْ لَحْمِي وَ دَمُكَ مِنْ دَمِي‏، علي مني بمنزلة الرأس‏ من جسدی»؛ امامت این است.

این ها برای این که بتوانند مأمون، امین، منصور عباسی و متوکل ناصبی را جا بیاندازند یک امامت به معنای وسیع قرار دادند. لذا امام در همین فرصتی که در ایران بودند به یکی از مسائلی که پرداختند مسئله امامت است. «جَهِل القوم»‌ این ها اشتباه می کنند امامت جوری دیگر به این ها تفهیم شده است. امامت منصب چه کسی است؟ دارند تبیین می کنند.

از خدا شناسی شروع می کنند این ها یک خدایی را معرفی کردند که مثل من، شما و سایر بشر است چشم دارد می بیند «بصیر» هست «سمیع» با همین گوش و ... یک وقت ابن تیمیه از منبر یک پله پایین آمد گفت خدا هم همین طوری پایین می آید پایش را زمین کوبید عده ای مخالفت کردند به جان شان افتادند آن قدر کتک شان زدند که چرا بر خلاف ابن تیمیه حرف می زنید؟

امام عقاید را تصحیح می کند ابو سالم هروی می گوید به امام رضا عرض کردم «مَا تَقُولُ فِي الْحَدِيثِ الَّذِي يَرْوِيهِ أَهْلُ الْحَدِيثِ أَنَّ الْمُؤْمِنِينَ يَزُورُونَ رَبَّهُمْ مِنْ مَنَازِلِهِمْ فِي الْجَنَّةِ»

«حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ زِيَادِ بْنِ جَعْفَرٍ الْهَمَدَانِيُّ رَحِمَهُ اللَّهُ قَالَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِيهِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ هَاشِمٍ عَنْ عَبْدِ السَّلَامِ بْنِ صَالِحٍ الْهَرَوِيِّ قَالَ: قُلْتُ لِعَلِيِّ بْنِ مُوسَى الرِّضَا (سلام الله علیه) يَا ابْنَ رَسُولِ اللَّهِ مَا تَقُولُ فِي الْحَدِيثِ الَّذِي يَرْوِيهِ أَهْلُ الْحَدِيثِ أَنَّ الْمُؤْمِنِينَ يَزُورُونَ رَبَّهُمْ مِنْ مَنَازِلِهِمْ فِي الْجَنَّةِ فَقَالَ(سلام الله علیه) يَا أَبَا الصَّلْتِ إِنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى فَضَّلَ نَبِيَّهُ محمد [مُحَمَّداً] ص عَلَى جَمِيعِ خَلْقِهِ مِنَ النَّبِيِّينَ وَ الْمَلَائِكَةِ وَ جَعَلَ طَاعَتَهُ طَاعَتَهُ وَ مُتَابَعَتَهُ مُتَابَعَتَهُ وَ زِيَارَتَهُ فِي الدُّنْيَا وَ الْآخِرَةِ زِيَارَتَهُ فَقَالَ عَزَّ وَ جَلَّ مَنْ يُطِعِ الرَّسُولَ فَقَدْ أَطاعَ اللَّهَ وَ قَالَ إِنَّ الَّذِينَ يُبايِعُونَكَ إِنَّما يُبايِعُونَ اللَّهَ يَدُ اللَّهِ فَوْقَ أَيْدِيهِمْ وَ قَالَ النَّبِيُّ (صلی الله علیه واله وسلم) مَنْ زَارَنِي فِي حَيَاتِي أَوْ بَعْدَ مَوْتِي فَقَدْ زَارَ اللَّهَ جَلَّ جَلَالُهُ وَ دَرَجَةُ النَّبِيِّ ص فِي الْجَنَّة أَرْفَعُ الدَّرَجَاتِ فَمَنْ زَارَهُ إِلَى دَرَجَتِهِ فِي الْجَنَّةِ مِنْ مَنْزِلِهِ فَقَدْ زَارَ اللَّهَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى‏»

الإحتجاج علی أهل اللجاج؛ نویسنده: طبرسی، احمد بن علی، ناشر: نشر مرتضی، محقق / مصحح: خرسان، محمد باقر،ج2، ص408

اهل حدیث، اهل ظاهر که چه؟ «أَنَّ الْمُؤْمِنِينَ يَزُورُونَ رَبَّهُمْ مِنْ مَنَازِلِهِمْ فِي الْجَنَّة»، مؤمنین در قیامت «مِنْ مَنَازِلهِمْ» از منازل شان به دیدن خدا می روند وقت ملاقات می گیرند می روند با خدا ملاقت می کنند. امام رضا تصحیح کرد فرمود همچنین حدیثی هست که «أَنَّ الْمُؤْمِنِينَ يَزُورُونَ رَبَّهُمْ» ولی معنایش را بفهمید.

خداوند عز وجل، پیامبر خودش را بر تمام خلق تفضیل داد اعم از نبی و غیر نبی، ملائکه و غیر ملائکه و خداوند اطاعت پیامبرش را اطاعت خودش قرار داد. بیعت با پیامبر، بیعت با خودش؛ زیارت پیامبر در دنیا و آخرت زیارت خودش است. بعد آیات می آورد «مَنْ يُطِعِ الرَّسُولَ فَقَدْ أَطاعَ اللَّهَ وَ قَالَ إِنَّ الَّذِينَ يُبايِعُونَكَ إِنَّما يُبايِعُونَ اللَّهَ يَدُ اللَّهِ فَوْقَ أَيْدِيهِمْ»

پیامبر هم فرمود «مَنْ زَارَنِي فِي حَيَاتِي أَوْ بَعْدَ مَوْتِي فَقَدْ زَارَ اللَّهَ جَلَّ جَلَالُهُ» پس «أَنَّ الْمُؤْمِنِينَ يَزُورُونَ رَبَّهُم‏» یعنی یَزُرونَ پیامبر اکرم «وَ دَرَجَةُ النَّبِيِّ(صلی الله علیه واله وسلم) فِي الْجَنَّة أَرْفَعُ الدَّرَجَاتِ» بالاترین منصب و مقام، مقام محمد مصطفی در بهشت است. پس کسی که پیامبر را در بهشت زیارت کرد کأنه خدا را زیارت کرد ببینید چطور تصحیح کردند؟ حدیث هست ولی نفهمید گفت الان برای تان تبیین می کنم.

یا این که می فرماید آقایی خدمت امام رضا آمد گفت عده ای این جا هستند می گویند «إِنَّ اللَّهَ خَلَقَ آدَمَ عَلَى صُورَتِهِ»

«حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ زِيَادِ بْنِ جَعْفَرٍ الْهَمَدَانِيُّ رَحِمَهُ اللَّهُ قَالَ حَدَّثَنَا عَلِي‏ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ هَاشِمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ مَعْبَدٍ عَنِ الْحُسَيْنِ بْنِ خَالِدٍ قَالَ: قُلْتُ لِلرِّضَا (سلام الله علیه) يَا ابْنَ رَسُولِ اللَّهِ إِنَّ النَّاسَ يَرْوُونَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ (صلی الله علیه واله وسلم) قَالَ إِنَّ اللَّهَ خَلَقَ آدَمَ عَلَى صُورَتِهِ فَقَالَ قَاتَلَهُمُ اللَّهُ لَقَدْ حَذَفُوا أَوَّلَ الْحَدِيثِ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ (صلی الله علیه واله وسلم) مَرَّ بِرَجُلَيْنِ يَتَسَابَّانِ فَسَمِعَ أَحَدَهُمَا يَقُولُ لِصَاحِبِهِ قَبَّحَ اللَّهُ وَجْهَكَ وَ وَجْهَ مَنْ يُشْبِهُكَ فَقَالَ يَا عَبْدَ اللَّهِ لَا تَقُلْ هَذَا لِأَخِيكَ فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ خَلَقَ آدَمَ عَلَى صُورَتِهِ.»

عيون أخبار الرضا (عليه السلام)؛ نویسنده: ابن بابويه، محمد بن على، مصحح: لا جوردی، مهدی، ناشر: نشر جهان،ج1، ص120

«إِنَّ اللَّهَ خَلَقَ آدَمَ عَلَى صُورَتِهِ» خداوند عز وجل آدم را شبیه خودش آفرید امام رضا ناراحت شد گفت خدا بکشدشان چه دارند رواج می دهند؟ «قَاتَلَهُمُ اللَّهُ لَقَدْ حَذَفُوا أَوَّلَ الْحَدِيثِ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ ص مَرَّ بِرَجُلَيْنِ يَتَسَابَّانِ فَسَمِعَ أَحَدَهُمَا يَقُولُ لِصَاحِبِهِ» دست می برند برای این که اعتقادات باطل خودشان را روی کرسی بنشانند دست به حدیث می زنند می گوید واقع حدیث این بود حذفش کردند که گزارش پیامبر اکرم به دو نفر افتاد به همدیگر سب و لعن می کردند و با همدیگر درگیر بودند.

پیامبر اکرم شنید یکی شان به دیگری می گوید مرده شور قیافه تو قیافه کسی که شبیه توست ببرد. «قَبَّحَ اللَّهُ وَجْهَكَ وَ وَجْهَ مَنْ يُشْبِهُكَ» پیامبر فرمود این حرف را نزن این را به برادرت نگو چرا؟ چون خداوند عز وجل آدم را بر قیافه اش آفریده است. وقتی که می گویی مرده شور قیافه ای که شبیه توست ببرند شبیه تو چه کسی است؟ آدم.

این ها چه کار کردند؟ «إِنَّ اللَّهَ خَلَقَ آدَمَ عَلَى صُورَتِهِ» ضمیر را به چه کسی بر گرداندند؟ به خدا بر گرداندند حال آن که به آن شخص بر می گردد لذا دست می برند تا آن عقیده باطل شان را تثبیت کنند که خدا جسم است تا حرف ابن تیمیه جا بیاندازند گفت از منبر پایین می آیم خدا هم همین طور پایین می آید.

مجری:

همین روشی که برخی از آقایان در شبکه هایشان دارند هر کجا یک کلمه ای را حذف می کنند یک کلمه ای را اشتباه ترجمه می کنند یک کلمه ای را به شیعه می بندند در حالی که...

استاد طبسی:

تا آن پولی را که از امارات و اسرائیل می گیرند برای شان حلال شود.

باز یک روایت دیگر به امام رضا در مورد حدیث ناس عرض کردند این را برادران ما از پیامبر اکرم نقل می کنند عرض کردم معنای حدیث ناس چه است؟ امام فرمود کدام حدیث؟ عرض کردم

« وَ رَوَى عَبْدُ الْعَظِيمِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْحَسَنِيُّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ أَبِي مَحْمُودٍ قَالَ: قُلْتُ لِلرِّضَا ع يَا ابْنَ رَسُولِ اللَّهِ مَا تَقُولُ فِي الْحَدِيثِ الَّذِي يَرْوِيهِ النَّاسُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ ص أَنَّهُ قَالَ إِنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى يَنْزِلُ فِي كُلِّ لَيْلَةِ جُمُعَةٍ إِلَى السَّمَاءِ الدُّنْيَا فَقَالَ ع لَعَنَ اللَّهُ الْمُحَرِّفِينَ الْكَلِمَ عَنْ مَوَاضِعِهِ وَ اللَّهُ مَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص ذَلِكَ إِنَّمَا قَالَ ع إِنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى يُنْزِلُ مَلَكاً إِلَى السَّمَاءِ الدُّنْيَا كُلَّ لَيْلَةٍ فِي الثُّلُثِ الْأَخِيرِ وَ لَيْلَةَ الْجُمُعَةِ فِي أَوَّلِ اللَّيْلِ فَيَأْمُرُهُ فَيُنَادِي هَلْ مِنْ سَائِلٍ فَأُعْطِيَهُ هَلْ مِنْ تَائِبٍ فَأَتُوبَ عَلَيْهِ هَلْ مِنْ مُسْتَغْفِرٍ فَأَغْفِرَ لَهُ يَا طَالِبَ الْخَيْرِ أَقْبِلْ وَ يَا طَالِبَ الشَّرِّ أَقْصِرْ فَلَا يَزَالُ يُنَادِي بِهَذَا حَتَّى يَطْلُعَ الْفَجْرُ فَإِذَا طَلَعَ الْفَجْرُ عَادَ إِلَى مَحَلِّهِ مِنْ مَلَكُوتِ السَّمَاءِ حَدَّثَنِي بِذَلِكَ أَبِي عَنْ جَدِّي عَنْ آبَائِهِ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلی الله علیه واله وسلم»

من لا يحضره الفقيه؛ نویسنده: ابن بابويه، محمد بن على، ناشر: دفتر انتشارات اسلامى وابسته به جامعه مدرسين حوزه علميه قم مصحح: غفاری، علی اكبر، ج1، ص421

«إنّ اللَّه ينزل كلّ ليلة إلى سماء الدنيا؟» خدا هر شب از آسمان های بالا به آسمان اول می آید امام رضا ناراحت شد فرمود «لعن اللَّه المحرّفين» همینی که الان فرمودید بعضی از شبکه های برای این که کار خودشان و عقیده فاسدشان را جا بیاندازند در روایت دست می برند. امام فرمود خدا لعنت کند کسانی که تحریف کننده هستند «لعن اللَّه المحرّفين للكلم عن مواضعه» می دانید قرآن به چه کسی اشاره می کند؟ یهود این تِز، تز یهود است این شبکه ها کار یهود را دارند انجام می دهند بتوانند کار کسانی که هم پالِکی یهود هستند

(وَمَنْ يتَوَلَّهُمْ مِنْكُمْ فَإِنَّهُ مِنْهُمْ)

و کساني که از شما با آنان دوستي کنند، از آنها هستند.

سوره مائده (5): آیه 51

کارهای شان را توجیه کنند حاضر هستند دست در روایت ببرند و حرف پیامبر را تغییر بدهند امام فرمود خدا لعنت کند کسانی که تحریف می کنند کِی پیامبر اکرم این طوری فرمود؟ «و الله ما قالَ کذلک» پیامبر اکرم نفرمود خدا هر شب پایین می آید چه فرمود؟ ببینید چطور ترسیم می کند امام رضا فرزند نبی مکرم است می گوید پیامبر این را فرمود: «إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى يُنْزِلُ مَلَكاً إِلَى السَّمَاء الدُّنْيَا» باب افعال و تفعیل آن را باب لازم قرارش داد «يُنْزِلُ مَلَكاً إِلَى السَّمَاء الدُّنْيَا كُلَّ لَيْلَة» هر شبی یک مَلک را برای آسمان سوم می فرستد ولی شب جمعه که شد به آسمان اول می آورد از اول شب به او دستور می دهد با مردم حرف بزن «فَيَأْمُرُهُ فَيُنَادِي» مَلک از جانب خدا با مردم حرف می زند «هَلْ مِنْ سَائِلٍ فَأُعْطِيَه» شب جمعه، شب دعا و شب استجابت دعاست درخواستی داری که درخواستت را بدهم.

«هَلْ مِنْ تَائِبٍ فَأَتُوبَ عَلَيْهِ» آیا کسی هست دنبال توبه باشد که من توبه اش را بپذیرم «هَلْ مِنْ مُسْتَغْفِرٍ فَأَغْفِرَ لَهُ» کس استغفار می کند که من بپذیرم؟ «يَا طَالِبَ الْخَيْرِ أَقْبِلْ» ای کسی که دنبال خیر هستی بیا جای دیگر نرو

(َإِذَا سَأَلَكَ عِبَادِي عَنِّي فَإِنِّي قَرِيبٌ أُجِيبُ دَعْوَةَ الدَّاعِ إِذَا دَعَانِ فَلْيسْتَجِيبُوا لِي وَلْيؤْمِنُوا بِي لَعَلَّهُمْ يرْشُدُونَ)

و هنگامي که بندگان من، از تو درباره من سؤال کنند، (بگو:) من نزديکم! دعاي دعا کننده را، به هنگامي که مرا مي‌ خواند، پاسخ مي‌ گويم! پس بايد دعوت مرا بپذيرند، و به من ايمان بياورند، تا راه يابند (و به مقصد برسند)!

سوره بقره (2): آیه 186

بگو من نزدیک هستم

(وَلَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنْسَانَ وَنَعْلَمُ مَا تُوَسْوِسُ بِهِ نَفْسُهُ وَنَحْنُ أَقْرَبُ إِلَيهِ مِنْ حَبْلِ الْوَرِيدِ)

ما انسان را آفريديم و وسوسه‌هاي نفس او را مي ‌دانيم، و ما به او از رگ قلبش نزديکتريم!

سوره ق (50): آیه 16

«وَ يَا طَالِبَ الشَّرِّ أَقْصِرْ» بس کن ای کسی که دنبال خلاف کاری هستی «فَلَا يَزَالُ يُنَادِي بِهَذَا» ملکی که خدا در آسمان دنیا می فرستد همین طور از سر شب این نکات را به مردم می گوید «حَتَّى يَطْلُعَ الْفَجْرُ فَإِذَا طَلَعَ الْفَجْرُ عَادَ إِلَى مَحَلِّهِ مِنْ مَلَكُوتِ السَّمَاءِ» این کجا و آن کجا؟ با قرائت آن ها، خدا پایین می آید. دست بردند همان کاری که یهود می کنند قرائت صحیحش این بود که آقا امام رضا نقل کردند.

آقایی به نام ابو قُرّه هست ابو قُرّه محدث و جزء اصحاب ابن شبرمه بود به اصطلاح امروز برای خودش یَلی بود دفتر و دستَک و تشکیلات و درس و بحث و شاگرد داشت به نظرم حکومتی ها پشت سرش بودند که در خانه اهل بیت را ببندند. امام رضا وقتی که وارد مشهد شد این را صفوان می گوید. می گوید ابو قرّه پیش من آمد گفت از امام رضا یک وقت ملاقات برایم بگیر.

«وَ عَنْ صَفْوَانَ بْنِ يَحْيَى قَالَ: سَأَلَنِي أَبُو قُرَّةَ الْمُحَدِّثُ صَاحِبُ شُبْرُمَةَ- أَنْ أُدْخِلَهُ عَلَى أَبِي الْحَسَنِ الرِّضَا (سلام الله علیه) فَاسْتَأْذَنَهُ فَأَذِنَ لَهُ فَدَخَلَ فَسَأَلَهُ عَنْ أَشْيَاءَ مِنَ الْحَلَالِ وَ الْحَرَامِ وَ الْفَرَائِضِ وَ الْأَحْكَامِ حَتَّى بَلَغَ سُؤَالُهُ إِلَى التَّوْحِيدِ فَقَالَ لَهُ أَخْبِرْنِي جَعَلَنِيَ اللَّهُ فِدَاكَ عَنْ كَلَامِ اللَّهِ لِمُوسَى فَقَالَ اللَّهُ أَعْلَمُ بِأَيِّ لِسَانٍ كَلَّمَهُ بِالسُّرْيَانِيَّةِ أَمْ بِالْعِبْرَانِيَّةِ فَأَخَذَ أَبُو قُرَّةَ بِلِسَانِهِ فَقَالَ إِنَّمَا أَسْأَلُكَ عَنْ هَذَا اللِّسَانِ فَقَالَ أَبُو الْحَسَنِ سُبْحَانَ اللَّهِ عَمَّا تَقُولُ وَ مَعَاذَ اللَّهِ أَنْ يُشْبِهَ خَلْقَهُ أَوْ يَتَكَلَّمَ مَا هُمْ بِهِ مُتَكَلِّمُونَ- وَ لَكِنَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى لَيْسَ كَمِثْلِهِ شَيْ‏ء وَ لَا كَمِثْلِهِ قَائِلٌ وَ لَا فَاعِلٌ قَالَ كَيْفَ ذَلِكَ؟ قَالَ كَلَامُ الْخَالِقِ لِمَخْلُوقٍ لَيْسَ كَكَلَامِ الْمَخْلُوقِ لِمَخْلُوقٍ وَ لَا يَلْفَظُ بِشَقِّ فَمٍ وَ لِسَانٍ وَ لَكِنْ يَقُولُ لَهُ كُنْ فَكَانَ بِمَشِيَّتِهِ مَا خَاطَبَ بِهِ مُوسَى (سلام الله علیه) مِنَ الْأَمْرِ وَ النَّهْيِ مِنْ غَيْرِ تَرَدُّدٍ فِي نَفَسٍ فَقَالَ أَبُو قُرَّةَ فَمَا تَقُولُ فِي الْكُتُبِ؟ فَقَالَ أَبُو الْحَسَنِ (سلام الله علیه) التَّوْرَاةُ وَ الْإِنْجِيلُ وَ الزَّبُورُ وَ الْفُرْقَانُ وَ كُلُّ كِتَابٍ أُنْزِلَ كَانَ كَلَامَ اللَّهِ أَنْزَلَهُ لِلْعَالَمِينَ نُوراً وَ هُدًى وَ هِيَ كُلُّهَا مُحْدَثَةٌ وَ هِيَ غَيْرُ اللَّهِ حَيْثُ يَقُولُ أَوْ يُحْدِثُ لَهُمْ ذِكْراً «2» وَ قَالَ ما يَأْتِيهِمْ مِنْ ذِكْرٍ مِنْ رَبِّهِمْ مُحْدَثٍ إِلَّا اسْتَمَعُوهُ وَ هُمْ يَلْعَبُونَ وَ اللَّهُ أَحْدَثَ الْكُتُبَ كُلَّهَا الَّتِي أَنْزَلَهَا.... فَقَالَ أَبُو قُرَّةَ إِنَّهُ يَقُولُ وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْرى‏ فَقَالَ أَبُو الْحَسَنِ (سلام الله علیه) إِنَّ بَعْدَ هَذِهِ الْآيَةِ مَا يَدُلُّ عَلَى مَا رَأَى حَيْثُ قَالَ ما كَذَبَ الْفُؤادُ ما رَأى‏ «2» يَقُولُ مَا كَذَبَ فُؤَادُ مُحَمَّدٍ (صلی الله علیه واله وسلم) مَا رَأَتْ عَيْنَاهُ ثُمَّ أَخْبَرَ بِمَا رَأَتْ عَيْنَاهُ فَقَالَ لَقَدْ رَأى‏ مِنْ آياتِ رَبِّهِ الْكُبْرى‏ فَآيَاتُ اللَّهِ غَيْرُ اللَّهِ وَ قَالَ وَ لا يُحِيطُونَ بِهِ عِلْماً فَإِذَا رَأَتْهُ الْأَبْصَارُ فَقَدْ أَحَاطَ بِهِ الْعِلْمُ وَ وَقَعَتِ الْمَعْرِفَةُ فَقَالَ أَبُو قُرَّةَ فَتُكَذِّبُ بِالرِّوَايَةِ؟ فَقَالَ أَبُو الْحَسَنِ (سلام الله علیه) إِذَا كَانَتِ الرِّوَايَةُ مُخَالِفَةً لِلْقُرْآنِ كَذَّبْتُهَا وَ مَا أَجْمَعَ الْمُسْلِمُونَ عَلَيْهِ أَنَّهُ لَا يُحَاطُ بِهِ عِلْماً وَ لا تُدْرِكُهُ الْأَبْصارُ وَ لَيْسَ كَمِثْلِهِ شَيْ‏ءٌ وَ سَأَلَهُ عَنْ قَوْلِ اللَّهِ سُبْحانَ الَّذِي أَسْرى‏ بِعَبْدِهِ لَيْلًا مِنَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ إِلَى الْمَسْجِدِ الْأَقْصَى فَقَالَ أَبُو الْحَسَنِ (سلام الله علیه) قَدْ أَخْبَرَ اللَّهُ تَعَالَى أَنَّهُ أَسْرَى بِهِ ثُمَّ أَخْبَرَ أَنَّهُ لِمَ أَسْرَى بِهِ فَقَالَ‏ لِنُرِيَهُ مِنْ آياتِنا فَآيَاتُ اللَّهِ غَيْرُ اللَّهِ فَقَدْ أَعْذَرَ وَ بَيَّنَ لِمَ فَعَلَ بِهِ ذَلِكَ وَ مَا رَآهُ وَ قَالَ فَبِأَيِّ حَدِيثٍ بَعْدَ اللَّهِ وَ آياتِهِ يُؤْمِنُونَ فَأَخْبَرَ أَنَّهُ غَيْرُ اللَّه‏ ...»

الإحتجاج على أهل اللجاج (للطبرسي)؛ طبرسى، احمد بن على، 2جلد، نشر مرتضى - مشهد، چاپ: اول، 1403 ق، ج‏2، ص405

«فستأذنتُه» خدمت امام رضا رفتم گفتم آقا جان، ابو قرّه وقت ملاقات می خواهد اجازه می دهید؟ «فأذِنَ» امام اجازه داد ایشان آمد اول از همه از احکام شروع کرد «فَسَأَلَهُ عَنْ أَشْيَاءَ مِنَ الْحَلَالِ وَ الْحَرَامِ وَ الْفَرَائِضِ وَ الْأَحْكَامِ» امام جواب دادند بعد از توحید سوال کرد تمام هدفش این بود که مسئله خدا شناسی را آن طوری که خود ابن شبرمه و امثال شان ترویج می کنند امام نعوذ بالله آن ها را بگوید.

 رو کرد به امام گفت «أَخْبِرْنِي جَعَلَنِيَ اللَّهُ فِدَاكَ عَنْ كَلَامِ اللَّهِ لِمُوسَى» خداوند عز وجل با موسی تکلم کرد چطوری بود؟ «فَقَالَ اللَّهُ أَعْلَمُ بِأَيِّ لِسَانٍ كَلَّمَهُ بِالسُّرْيَانِيَّةِ أَمْ بِالْعِبْرَانِيَّةِ فَأَخَذَ أَبُو قُرَّةَ بِلِسَانِهِ فَقَالَ إِنَّمَا أَسْأَلُكَ عَنْ هَذَا اللِّسَانِ فَقَالَ أَبُو الْحَسَنِ» امام فرمود خدا بهتر می داند خدا عالم است که به چه زبانی صحبت کرده یا زبان عبری یا سریانی صحبت کرد ابو قرّه گفت مقصودم این نیست زبانش را در آورد گفت مقصودم این است با این زبان یعنی خدا جسم است. با این زبان با یک تکه گوشت با حضرت موسی سخن گفت.

 امام فرمود «سُبْحَانَ اللَّهِ عَمَّا تَقُولُ» چه می گویی؟ «وَ مَعَاذَ اللَّهِ أَنْ يُشْبِهَ خَلْقَهُ» که خدا شبیه به خلق خودش باشد. خدا مثل من و تو حرف بزند «أَوْ يَتَكَلَّمَ مَا هُمْ بِهِ مُتَكَلِّمُونَ» وقتی می خواهیم حرف بزنیم باید لبان مان باز بشود تا با زبان مان حرف بزنیم خدا هم باید این طوری حرف بزند. خدا «لَيْسَ كَمِثْلِهِ شَيْ‏ء» است «وَ لَا كَمِثْلِهِ قَائِلٌ وَ لَا فَاعِلٌ» خدا فاعل است زید و عمرو هم فعل است. این ها را بفهمید!

می گوید «قَالَ كَلَامُ الْخَالِقِ لِمَخْلُوقٍ لَيْسَ كَكَلَامِ الْمَخْلُوقِ لِمَخْلُوقٍ وَ لَا يَلْفَظُ بِشَقِّ فَمٍ وَ لِسَانٍ» خدا با مخلوق حرف می زند مثل حرف زدن مخلوق با مخلوق نیست. این طور نیست مثلاً لب باز بشود زبان تکان بخورد شما از همان رواسب غلطی که دارید خدا را جسم می دانید حرفش این است «وَ لَكِنْ يَقُولُ لَهُ كُنْ فَكَانَ بِمَشِيَّتِهِ» با یک اراده همه چیز تفهیم می شود.

مجری:

ابزار مادی نمی خواهد؟

استاد طبسی:

اصلاً «فَكَانَ بِمَشِيَّتِهِ مَا خَاطَبَ بِهِ مُوسَى (سلام الله علیه) مِنَ الْأَمْرِ وَ النَّهْيِ مِنْ غَيْرِ تَرَدُّدٍ فِي نَفَسٍ فَقَالَ أَبُو قُرَّةَ فَمَا تَقُولُ فِي الْكُتُبِ-؟» آنی که می خواهد منتقل می شود امر و نهی بدون این که نَفْسی، زبانی و لبی به حرکت در بیاید. ابو قرّه یک سوال دیگر مطرح کرد این جا کم آورد در آخر این مناظره می گوید «تَحیُر ابو قرّه» مبهوت ماند که قبلاً چه می شنیدم حالا چه می شنوم؟ چون قبلاً از جوب آب را می گرفتی حالا از سرچشمه آب را می گیری!

مجری:

یک تعبیر دیگری قبلاً مسلمان بود الان هم مسلمان ولی چقدر فرق است بین این دو مسلمان بودن و دو تا اعتقاد.

استاد طبسی:

«جِئْتَ بِهَا مِنْ عَيْنٍ صَافِيَة» الان وقت نیست وگرنه یک قضیه ای نقل می کردم منصور دوانیقی مشکلی داشت کسی نمی توانست جواب بدهد اما شخصی جواب داد گفت این جواب را از کجا آوردی؟ گفت امام صادق گفت «جِئْتَ بِهَا مِنْ عَيْنٍ صَافِيَة» حجاج هم همین طور گفت این را از کجا آوردی؟ گفت از امام باقر گفت «جِئْتَ بِهَا مِنْ عَيْنٍ صَافِيَة»، «عَینِ صَافیِةَ» هست رها می کنید آبی که در جوب هست در آن همه چیز ریخته است آن را مصرف می کنید و به خورد مردم می دهید. سوال دومی که مطرح کرد.

مجری:

جناب استاد دو، سه دقیقه وقت داریم

استاد طبسی:

یک اشاره ای می کنم واقعاً حیفم می آید گفت پیامبر، خداوند عز وجل را دیده است این هم آیه اش

(وَلَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْرَى)

و بار ديگر نيز او را مشاهده کرد

سوره نجم (53): آیه 13

امام فرمود دنباله آیات را نمی خوانی؟ مثل ... می گفت از آیات قرآن فقط (كُلُوا وَاشْرَبُوا) را دوست دارم دنباله آیات را بخوان:

 )مَا كَذَبَ الْفُؤَادُ مَا رَأَى)

قلب (پاک او) در آنچه ديد هرگز دروغ نگفت.

سوره نجم (53): آیه 11

«ما كَذَبَ الْفُؤادُ ما رَأى‏ يَقُولُ مَا كَذَبَ فُؤَادُ مُحَمَّدٍ مَا رَأَتْ عَيْنَاهُ ثُمَّ أَخْبَرَ بِمَا رَأَى فَقَالَ لَقَدْ رَأى‏ مِنْ آياتِ رَبِّهِ الْكُبْرى‏» دنباله چه است؟ «فَقَالَ لَقَدْ رَأى‏ مِنْ آياتِ رَبِّهِ الْكُبْرى‏»، (رَآهُ نَزْلَةً أُخْرَى) چه هست؟ نه این که خدا را دید آیات خدا را دید و آیات خدا غیر از خدا هست.

(يعْلَمُ مَا بَينَ أَيدِيهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ وَلَا يحِيطُونَ بِهِ عِلْمًا)

آنچه را پيش رو دارند، و آنچه را (در دنيا) پشت سر گذاشته ‌اند مي‌ داند؛ ولي آنها به (علم) او احاطه ندارند!

سوره طه (20): آیه 110

«فَإِذَا رَأَتْهُ الْأَبْصَارُ فَقَدْ أَحَاطَ بِهِ الْعِلْم‏» قرآن می فرماید (وَلَا يحِيطُونَ بِهِ عِلْمًا) علمِ به او نخواهند داشت ولی اگر پیامبر دید دیگر (لَا یحِیطُونَ) نیست امام فرمودند دنباله آیات را ببین و این مشکل، مشکلی بود که مکتب های دوران امام رضا (علیه السلام) با پشتوانه حکومت ها این مکتب های باطل را رواج می دادند و امام یکی از برکات وجودشان در خراسان و ایران تصحیح این عقائد بود و عقائد را تصحیح کردند.

ان شاء الله رهرو این راه باشیم و به یُمن این گنبد و بارگاه، ایران عزیز شیعه در هر کجا محفوظ باشد از شر جنایات جنایتکاران آمریکا و اسرائیل و توطئه گران در امان باشند و پیروزی به برکت امام زمان و امام رضا مقدر بشود.

مجری:

ان شاء الله استفاده کردیمT مطالب خیلی ناب و شیرین بود دل مان نمی آمد مطالب را تمام کنیم ولی اقتضای برنامه و زمان برنامه این بود که به پایان برسانیم.

از شما بینندگان گرامی که در ویژه برنامه انیس النفوس در ایام زیارتی حضرت رضا (علیه السلام) همراه ما بودید و بهانه ای شد به نامِ نامی امام رضا (علیه السلام) پای معارف اهل بیت، پای کلام ناب امام رضا جان مان نشستیم ان شاء الله که همه ما مسلمان ها، اهل سنت عزیز ما همان طور که جناب استاد فرمودند برویم علم را و آب را از سرچشمه بگیریم.

در خانه اهل بیت برویم زانو بزنیم و اعتقادات مان را از اهل بیت (علیهم السلام) بگیریم خودمان را آلوده به این اعتقاداتی که در این فضای رسانه ای آلوده به تفکرات مادی و انحرافات شده مبتلا نکنیم. ان شاء الله همه مان پیرو اهل بیت (علیهم السلام) باشیم و پای مان را جای پای اهل بیت (علیهم السلام) بگذاریم و از خدا بخواهیم که در این مسیر ثابت قدم بدارد و ما را مستدام کند ان شاء‌ الله

شما را به خدای منان می‌سپاریم و از خدا می خواهیم به حق امام رضا جان مان که «اللهم عجل لولیک الفرج» یا علی مدد خدا نگهدار!