سایر قسمت ها
الگوگیری از رفتار ولی در عصر حاضر دکتر جباری

قسمت نهم ویژه برنامه عیدالله با کارشناسی دکتر جباری و اجرای آقای سید محمد صفائی


دیگر قسمت ها

 بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ

برنامه عیدالله 15 03/ 1405 (قسمت 09)

عنوان برنامه: الگوگیری از رفتار ولی در عصر حاضر

استاد: حجت الاسلام و المسلمین دکتر جباری

مجری: محمد تقی غضبانی

کلیدواژه: جنگ بدر؛ جنگ احد؛ سعد بن معاذ؛ مقداد؛ ظهیر؛ حبیب؛ کمیت اسدی؛ 17 رمضان؛ آمریکا؛ ناو!

مجری:

بسم الله الرحمن الرحیم اللهم صل علی محمد و آله الطیبین الطاهرین الحمدلله الذی جعلنا من المتمسکین بولایة مولانا امیرالمؤمنین علی بن أبی طالب و الأئمة المعصومین (علیهم السلام)

عزیزان بیننده سلام، وقت شما بخیر. ایام خوش و دهه ولایت و را خدمت شما تبریک عرض می‌کنم و این روزها را شادباش عرض می‌کنم.

همانطور که می دانید دیگر روز گذشته هم عید سعید غدیر خم بود؛ بزرگ‌ترین عید خدا و این برنامه هم که «عیدالله» هست. به همین مناسبت این تقدیم حضور شما می‌شود.

مجری این برنامه جناب آقای سید محمد صفایی همکار عزیزم بود، امشب امکان این را نداشتند که خدمت شما باشند.

این توفیق نصیب بنده شد که در خدمت شما باشم و خیلی اتفاقی هم باز در شامگاه جمعه بنده در خدمت آقای دکتر جباری در این برنامه میزبان شما هستم. ان شاءالله که بتوانیم ساعات و دقایق خوبی را برای شما عزیزان فراهم کنیم.

موضوع ما در دهه ولایت به خصوص در مورد مبحث ولایت هست که شئون متعددی را خدمت شما تقدیم کردیم و آثار و برکات آن را ولایت پذیری، ضوابط ولایت پذیری و موضوعاتی که کارشناسان عزیز ما تقدیم حضور شما کردند می‌توان برشمرد.

آن چیزی که امشب ما در خدمت آقای دکتر جباری خواهیم بود بحث اسوه و الگوگیری از ولایت و ولی خداست. آقای دکتر سلام، وقت شما بخیر. اسدالله ایامکم، ان شاءالله که ایام به کام شما باد؛

دکتر جباری:

بسم الله الرحمن الرحیم. عرض سلام و ادب و احترام حضور حضرتعالی و همچنین همه عزیزان بیننده در هر جای کره خاکی که شرف حضور دارند عرض سلام و ارادت دارم. آرزوی بهترین لحظات و آنات و اوقات را برای همه عزیزان دارم.

ایام بسیار خوبی که در آن قرار داریم ایام خوشی است. ماه ذی‌الحجه و عید قربان را پشت سر گذاشتیم در عید غدیر قرار داریم.

پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) سه روزی در غدیر تشریف داشتند و هنوز در غدیر هستیم. مثل دیروز البته آن خطبه اصلی ارائه شد و همینطور روز مباهله را در پیش رو داریم.

حالا نسبت به بحث خاتم بخشی امیرالمؤمنین (سلام الله علیه) اگر فرصتی شد یادآوری بفرمایید توضیحی عرض کنم. یک توضیحی دارد که در این ایام هست، منتها حالا این توضیح با آن توضیحی که عرض می‌کنم تفاوت دارد.

بالاخره این دو هفته دهه‌ای که از عید قربان شروع شد تا ذی‌الحجه و هم تا عید غدیر هجدهم ذی‌الحجه و سپس به بیست و پنجم ذی‌الحجه یکی دو هفته‌ای ایام جشن و عید و شادی هست و عیدالله الاعظم هست و بزرگترین عید هست.

همانطور که از روایات استفاده می‌شود عید غدیر خم بزرگترین عید است. ما عید مبعث را داریم و اعیاد دیگری نظیر عید قربان و عید فطر را هم داریم، اما آن عیدی که در آن این رخداد اتفاق افتاده است که:

(یا أَیهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ ما أُنْزِلَ إِلَیک مِنْ رَبِّک وَ إِنْ لَمْ تَفْعَلْ فَما بَلَّغْتَ رِسالَتَه)

ای پیامبر آنچه از طرف پروردگارت بر تو نازل شده است کاملاً (به مردم) برسان و اگر نکنی، رسالت او را انجام نداده‌ای.

سوره مائده (5): آیه 67

یعنی چیزی رخ داده است که مکمل رسالت هست و اگر نبود، رسالت نبود. لذا از این جهت عید الله الاعظم یعنی بزرگترین عید طبق روایات متعددی شمرده شده است.

لذا خیلی باید این عید را پاس داشت و به یک روز بسنده نکرد. خیلی سلیقه و ایده خوبی در این چند سال اخیر پدید آمده است که این دهه را دهه ولایت نامگذاری کردند.

در این دهه خیابان‌ها آذین‌ها بسته می‌شود و مسیرهای چند کیلومتری و ۱۰ کیلومتری در تهران پیاده روی می‌شود و موکب‌ها برپا می‌شود. این اقدامات خیلی بجاست و باید از این اقدام بجا و شایسته تقدیر کرد.

هرچه به پای امیرالمؤمنین (سلام الله علیه) عرض ارادت کنیم و به مسئله غدیر خدمت کنیم کم هست، چون ظلم کم نشده در حق آن حضرت در تاریخ. از آغاز قصه غدیر تا به حال در حق آن بزرگوار ظلم صورت گرفته است.

اگر یادآوری بفرمایید نسبت به آن ظلمی که در خود غدیر داشت به علی بن أبی طالب می‌شد مطالبی عرض خواهم کرد.

این یک مسئله‌ای است که حالا اگر ان شاءالله توفیق باشد نکاتی را در این زمینه عرض کنم.

نکته دیگر این است که این یکی دو روزی که در آن قرار داشتیم چهاردهم و پانزدهم خرداد مصادف هست با سالروز وفات بنیانگذار انقلاب اسلامی امام راحل که حق بزرگی بر گردن عالم امروز داشتند، نه فقط جهان اسلام و مردم ایران و شیعه.

امام خمینی (رضوان الله تعالی علیه) حق بزرگی بر عالم دارند نسبت به این بیداری که در عالم رخ داده است و آن ظلم ستیزی که در عالم رخ داده است.

اسرائیل خیلی جنایت کرد، اما چطور الان عالم برخاسته و یکپارچه علیه اسرائیل و علیه امریکا به پا خواستند!!

این بیداری مرهون تلاش مرحوم امام راحل هست. ایشان هم البته با نیروهایی که در خدمت داشتند از جمله آن کسانی که در ۱۵ خرداد به میدان آمدند یعنی شهدای ۱۵ خرداد و شهدای انقلاب اسلامی و شهدای جنگ تحمیلی توانستند به این مهم دست یابند که خیلی نقش آفرین بودند.

جا دارد یاد کنیم از شهدای جنگ اخیر به خصوص مقام معظم رهبری شهید و فقیدمان که هرچه بگوییم در عظمت جایگاهشان کم هست.

ان شاءالله خداوند متعال همه آنها را با اولیاء طاهرینش و با محمد و آل محمد (صلی الله علیه و آله و سلم) صاحب غدیر محشور کنند. من در خدمت شما هستم.

مجری:

استاد من این نکته را هم یادآوری کنم که الحمدالله «شبکه جهانی حضرت ولی عصر» تا روز مباهله این برنامه را ادامه می‌دهد. ما از شام عید قربان شروع کردیم و تا روز مباهله ان شاءالله ادامه پیدا خواهد کرد که عید بزرگ این ایام قطعاً عید سعید غدیر خم بود.

میلاد آقا امام هادی (علیه السلام) را هم گذراندیم که جای تبریک دارد. امشب هم که شب میلاد آقا امام کاظم (علیه السلام) هست را خدمت شما و همه بینندگان به این مناسبت تبریک عرض می‌کنیم.

پس حالا بحث اصلی‌مان بحث الگوبرداری به ولی خداست، سپس در مورد آیه ولایت به شما یادآوری کنم که اگر ان شاءالله فرمایشاتی دارید بیان کنید. در خصوص آیه تطهیر هم نکته‌ای دارید که بخواهید بیان کنید از فرمایشاتتان استفاده می‌کنیم.

از شما هم تشکر می‌کنم که این دو روز بزرگ یوم الله ۱۴ و ۱۵ خرداد را یاد کردید و ان شاءالله که روح امام راحل و امام شهید از ما راضی باشند، زیرا خیلی زحمت و تلاش فراوانی کردند همانطور که حضرتعالی اشاره فرمودید.

عزیزان بیننده من ابتدای برنامه بازهم یادآوری کنم «3000151515» سامانه پیامکی ماست و تلفنی هم که زیرنویس می‌شود هم پل ارتباطی ما و شماست که می‌توانید در موضوع برنامه تماس بگیرید و سوالاتتان را مطرح کنید.

همچنین از طریق اپلیکیشن «شبکه جهانی حضرت ولی عصر» و هم از طریق سایت برنامه ما را می‌توانید به صورت زنده و مستقیم ببینید. علاوه بر ماهواره‌ای که در اختیار شما هست و از طریق اپلیکیشن و سایت به آرشیو شبکه هم دسترسی دارید و کنداکتور و جدول پخش برنامه‌ها هم در اختیار شماست.

عزیزانی که در آمریکا و اروپا زندگی می‌کنند از طریق روکو می‌توانند «شبکه جهانی حضرت ولی عصر» را دریافت کنند.

ان شاءالله که بتوانیم برای همه شما عزیزان ساعات و دقایق خوبی را فراهم کنیم و با عنایت حضرت ولی عصر جز صالح اعمال ما و شما قرار بگیرد و ثبت شود ان شاءالله.

استاد عزیز در خدمت شما باشیم. یک ساعت و ۵ دقیقه دیگر از برنامه باقی مانده است و می‌خواهیم در خصوص محورهایی که فرمودید گفتگو کنیم و از شما یاد بگیریم. در خدمت شما هستیم.

دکتر جباری:

چون عنوان برنامه را فرمودید اطاعت و الگوگیری و اسوه پذیری نسبت به ولی زمان، من تلاش می‌کنم یک گذری به صدر اسلام داشته باشیم، چون برنامه یک صبغه تاریخی هم پیدا کند، سپس برگردیم به امروز خودمان و یک مقایسه‌ای به نحوی داشته باشیم.

ما در صدر اسلام دو حادثه را در دو سال پشت سر هم داریم. این دو حادثه مهم حادثه بدر و حادثه احد هست که این دو حادثه درس آموز هست و ارتباط با این موضوع که فرمودید دارد.

یعنی بحث اطاعت پذیری، اسوه گیری، الگو پذیری، مطیع ولی و رهبر بودن، اینکه در صدر اسلام چه جایگاه و چه وضعیتی داشته و امروز چه وضعیتی دارد و آثارش چیست.

در حادثه بدر که حادثه بسیار مهمی است، کسانی در محضر رسول خدا (صلی الله علیه و آله) در این جنگ حضور پیدا کردند که اکثریتشان ولایت پذیری داشتند. ما نمی‌گوییم همه، چون در میان آنها منافقین بودند.

اکثر قریب به اتفاقشان ولایت پذیری داشتند، اطاعت داشتند و با این توضیح که عرض می‌کنم وقتی رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) از مدینه خارج شدند به قصد جنگ خارج نشدند.

حضرت با ۳۱۳ نفر خارج شدند، چون شنیدند که کاروان تجاری قریش از مکه راه افتاده است. کاروان شامل افراد زیادی بود که اموالی همراه داشتند که چند صد شتر در آن بود و ابوسفیان ریاست این کاروان به عهده داشت.

رسول خدا و مسلمانان حق داشتند، چون این‌ها خیلی ظلم کرده بودند به مسلمانان و پیامبر را از مکه بدون اینکه اموالشان را بدهند خارج کرده بودند و به هر حال تصرف این کاروان کاملاً امر مشروع و معقولی بود.

پیامبر خواستند یک ضربه اقتصادی مهمی به مکه بزنند و تصرف این کاروان افزون بر اینکه قصاص بود، به نحوی اموال مسلمان‌ها بود و می‌خواستند آن را بگیرند.

لشکر اسلام به کاروان نرسیدند، منتها آنجایی که معلوم شد کاروان از دست در رفته است پیامبر با مسلمانان به مشورت نشستند.

«أَشِیرُوا عَلَی»

به من مشورت بدهید.

پیامبر اکرم کی و چرا مشورت می‌کردند؟! آیا نعوذ بالله جهلی داشت نسبت مسئله؟! خیر!

«أَشِیرُوا عَلَی»

برای این است که میزان آمادگی نیروها را استمزاج کند که آیا پا به کار هستند یا خیر. طبق منابع حضرات اهل سنت ابوبکر برخاست آیه یأس خواند و با این جملات که گفت: یا رسول الله! این افراد قریش هستند. آن‌ها را دست کم نگیرید.

همانند الآن که بعضی افراد می گویند طرف مقابل آمریکاست، او را دست کم نگیر. روبروی ما ناو آمریکایی است، او را دست کم نگیر.

ابوبکر هم برگشت و گفت: یا رسول الله! آن‌ها قریش هستند و غرور قریش. آن‌ها از زمانی که کفر ورزیدند ایمان نیاوردند که شما به طمع ایمان اینها بیرون آمدید. از زمانی که آنها احساس عزت کردند خواری نپذیرفتند. خلاصه گفت که صلاح نمی‌دانم و به مدینه برگردیم.

مجری:

خیلی هم قشنگ و زیبا بود!

دکتر جباری:

بله. در منابع شیعه و اهل سنت همه نقل کردند که سپس عمر برخاست و همین حرف‌ها را تکرار کرد. پیامبر چهره در هم کشید و فرمود: بنشین! حضرت او را نشاندند، بعد مجدد فرمودند:

«أَشِیرُوا عَلَی»

به من مشورت بدهید.

«سعد بن معاذ» از انصار برخاست. قبل از آن «مقداد» از میان مهاجران برخاست. ابوبکر و عمر از مهاجرین بودند. «مقداد» برخاست و گفت: یا رسول الله! این حرف‌ها چیست شما حرکت کنید، ما به دنبال شما می‌آییم. ما مثل قوم موسی نیستیم که به حضرت موسی گفتند:

(فَاذْهَبْ أَنْتَ وَ رَبُّک فَقاتِلا إِنَّا هاهُنا قاعِدُون)

ای موسی تا آنها در آنجا هستند ما هرگز وارد آن نخواهیم شد، تو و پروردگارت بروید و (با آنان) جنگ کنید، ما همین جا نشسته‌ایم!!

سوره مائده (5): آیه 24

پیامبر اکرم خوشحال شد. سپس مجدد فرمودند:

«أَشِیرُوا عَلَی»

به من مشورت بدهید.

«اذْهَبْ أَنْتَ وَ رَبُّک فَقَاتِلَا إِنَّا مَعَکمَا مُقَاتِلُون»

بحار الأنوار، نویسنده: مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی، محقق / مصحح: جمعی از محققان، ج 19، ص 247 و 248، ح 3

«سعد بن معاذ» رئیس قبیله أوس که از انصار بود، برخاست و گفت: یا رسول الله! گویا نظر شما به ما انصار هست.

«سعد» هم مثل حرف‌های «مقداد» را گفت با این تعبیر که گفت: یا رسول الله! این دریا را می‌بینید؟! قسم به خدا اگر شما وارد این دریا شوید، به دنبال شما می‌آییم و وارد دریا می‌شویم.

این اطاعت پذیری را عرض می‌کنم. پیامبر اکرم مواجه شد با سخنگوی شجاع مهاجران یعنی «مقداد» و سخنگوی شجاع انصار یعنی «سعد بن معاذ» و آنها را امتحان کرد.

وقتی خوب از عهده امتحان برآمدند، حضرت فرمود: گویا من دارم مصار آن قوم را می‌بینم. گویا دارم محل کشته شدن سران شرک را می‌بینم.

هر وقت به این قسمت تاریخ می‌رسم یاد شب عاشورا می‌افتم. یعنی رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) قبل از قضایا را دیده بودند و می‌دانست که فردا چه رخ خواهد داد و سران شرک کشته خواهند شد، منتها می‌خواست آنها را امتحان کند.

اصحاب باید امتحان پس بدهند. آقای ابوبکر و عمر باید امتحان پس بدهند. آقای «مقداد» باید امتحان پس بدهد. آقای «سعد بن معاذ» باید امتحان پس بدهد. یعنی ندیده و نگفته بودند.

پیامبر اکرم هنوز نگفته بودند که فردا پیروز می‌شویم، اما هرکدام از آنها باید نشان بدهند که چند مرده حلاج هستند.

بعد از آن پیامبر خبر داد که فردا گویا مصار القوم را می‌بینم. شب عاشورا هم حضرت ابا عبدالله (سلام الله علیه) اول بیعت برداشت و فرمود: شما آزاد هستید که از خیمه خارج شوید.

این‌ها یک به یک سخن گفتند و سخنان حماسی «ظهیر» و «عباس» و «حبیب» و دیگر اصحاب مطرح شد. بعد از آن حضرت ابا عبدالله الحسین جایگاهشان را در بهشت نشان داد و فرمود: همه شما شهید خواهید شد و جایگاهشان را در بهشت نشان دادند.

این در حالی است که حضرت سیدالشهدا قبل از آن بیعت را برداشته بودند و فرموده بودند بروید.

این مردم هم در میادین دارند امتحان پس می‌دهند. مردم شب‌ها دارند امتحان پس می‌دهند و خوب هم امتحان پس می‌دهند. حالا ان شاءالله در ادامه عرض خواهم کرد.

سپس جنگ بدر رخ داد. چون که چنین امتحانی پس دادند و خوب به میدان آمدند و مهاجرین و انصار با رشادت سخن گفتند، در حالی که علی هیئة الحرب نیامده بودند بلکه آمده بودند کاروان تصرف کنند.

این در حالی بود که حتی بعضی از آنها شمشیر نداشتن و تنها چوب داشتند. کسانی هم که شمشیر داشتند شمشیرشان غلاف نداشتند بلکه آنها را با بند لیف و خرما به کمرشان بسته بودند. همچنین دو تا اسب هم بیشتر نداشتند و حدود هفتاد رأس شتر داشتند.

مجری:

آن‌ها تا هرچه داشتند خلاصه عزمشان را جزم کردند و آمدند!

دکتر جباری:

بله. آن‌ها آمدند به جنگ چه کسی؟!

مجری:

این قریش است، قریشی که هیچ وقت شکست نخورده است.

دکتر جباری:

رهبر شهید ما گفت که آقای «ترامپ» تهدید می‌کند که با ناو و نیرومندترین ارتش دنیا خواهد آمد، اما خطرناک‌تر آن سلاحی است که ناو را در قعر دریا دریا خواهد برد.

مقابل این سیصد و سیزده نفر با این وضعیت که غذایشان خرما بود و خرما می‌خوردند، حدود هزار نفر جمعیتی بود که به ادوات رزمی مسلح بودند و کلاه خود داشتند و زره داشتند و شمشیر داشتند و نیزه داشتند و سپر داشتند.

استاد مثال قشنگی زدید، خیلی جالب بود. نگاه قشنگی بود در این اوضاع و خیلی‌ها هم دقیقاً همین نگاه را داشتند به آن طرف!

دکتر جباری:

بله. اگر خدا بخواهد سیصد و سیزده نفر با این وضعیت بر هزار نفر کباب‌خور پیروز شدند. چرا می گوییم کباب خور؟! چون در شب بعد شب ۱۷ رمضان سال دوم هجری یکی از غلامان مشرکان به دست مسلمان اسیر شد.

بعضی از مسلمانان او را کتک می‌زدند که اطلاعات بگیرند در حالی که پیامبر مشغول نماز بود. وقتی نماز حضرت تمام شد، فرمود: رها کنید. حتماً باید به شما دروغ بگوید که او را رها کنید؟! چرا کتکش می‌زنید؟!

 پیامبر یک سؤال از او پرسید و فرمود: آن‌ها هر روز چند تا شتر نحر می‌کنند؟! غلام گفت: گاهی نُه شتر و گاهی ده شتر. حضرت فرمود: جمعیتشان نهصد تا هزار نفر هست و هر شتری صد نفر را جواب می‌داد.

پیامبر هم اهل جزیرة العرب هستند و می‌دانند. هزار نفر کباب خور با ادوات جنگی آمدند به جنگ ۳۱۳ نفر با همین وضعیتی که اشاره کردم، اما همراه با تقوا.

بشارت پیامبر بر فتح ظفر و روز ۱۷ رمضان سال دوم حتی جنگ بدر رخ داد و با رشادت امیرالمؤمنین (سلام الله علیه) که طبق نقل «مرحوم شیخ مفید» از ۷۰ نفر کشته بدر نیمی از آنها یعنی 35 یا 36 نفرشان توسط امیرالمؤمنین کشته شدند.

عرضم اینجاست وقتی که یک چنین اخلاصی، ایمانی، تقوایی به میدان آمد ولو جمعیت کم باشد؛

(کمْ مِنْ فِئَةٍ قَلِیلَةٍ غَلَبَتْ فِئَةً کثِیرَةً بِإِذْنِ اللَّهِ وَ اللَّهُ مَعَ الصَّابِرِین)

چه بسیار گروه‌های کوچکی که به فرمان خدا، بر گروه‌های عظیمی پیروز شدند!" و خداوند، با صابران (و استقامت کنندگان) است.

سوره بقره (2): آیه 249

وقتی اینطور شد، خداوند متعال به هفت گونه امداد مسلمان‌ها را یاری کرد. من گاهی شب‌ها مردم بزرگوارمان را می‌بینم طوری که جناب آیت الله العظمی جوادی آملی با گریه می‌فرمایند که شما فرشتگان الهی هستید!!

بنده گاهی به خانواده و دوستان می گویم هیچ بعید ندانید که فرشتگان الهی در لباس انسان لای این جمعیت حضور پیدا کرده‌اند.

وقتی که صبر و تقوا نشان دادند، خداوند متعال به هفت گونه امداد یاری‌شان کرد. اولاً شب بدر خداوند متعال ۳۰۰۰ فرشته نازل کرد و فرشتگان شب بدر آمدند.

امیرالمؤمنین (سلام الله علیه) به امر پیامبر تشریف بردند برای آب آوردن از چاه‌های بدر که در اختیار مشرکان بود. حضرت به صورت پنهانی در تاریکی رفتند داخل چاه، دلو را پر کردند و افتادند بیایند به سمت سپاه اسلام که باد شدیدی ورزید.

حضرت نشستند و چند لحظه بعد که باد آرام گرفت دوباره حرکت کردند. باد دوم و باد سوم هم وزید و کمی تأخیر شد. پیامبر علت تأخیر را پرسید و حضرت جریان بادها را تعریف کردند.

رسول گرامی اسلام فرمودند: آیا فهمیدی بادها چه بود؟! باد اول جبرئیل بود با هزار فرشته که نازل شدند و بر تو سلام کردند. هزار و یک سلام! باد دوم اسرافیل بود با هزار فرشته که بر تو سلام کردند. هزار و یک سلام دیگر! باد سوم هم میکائیل بود که با هزار فرشته بر تو سلام کردند. هزار و یک سلام دیگر!

این در اشعار بزرگان و شعرای شیعه نظیر «کمیت اسدی» در قالب شعر مطرح شده است. اتفاقاً «مرحوم شیخ عباس قمی» هم در کتاب «مفاتیح الجنان» این اشعار را نقل کرده است.

در این اشعار آمده است که علی بن أبی طالب صاحب چنان فضیلتی است که در یک شب سه هزار و سه فرشته بر او سلام کردند. این فرشتگان در شب بدر نازل شدند و روز بدر هم با لباس انسان سوار اسبان ابلق مابین سپاه اسلام بودند.

آن‌ها هم القاء رعب در دل مشرکان می‌کردند و برای اسارت مشرکان کمک کردند که آیات آن هم در باب نزول سه هزار فرشته در سوره انفال موجود است. در سوره مبارکه آل عمران به این سه هزار فرشته اشاره شده است، آنجا که قرآن کریم می‌فرماید:

(وَ لَقَدْ نَصَرَکمُ اللَّهُ بِبَدْرٍ وَ أَنْتُمْ أَذِلَّةٌ فَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّکمْ تَشْکرُون)

خداوند شما را در" بدر" یاری کرد (و بر دشمنان خطرناک پیروز شدید) در حالی که شما (نسبت به آنها) ناتوان بودید پس از خدا بپرهیزید (و در برابر دشمن مخالفت فرمان پیامبر نکنید) تا شکر نعمت او را بجا آورده باشید.

(إِذْ تَقُولُ لِلْمُؤْمِنِینَ أَ لَنْ یکفِیکمْ أَنْ یمِدَّکمْ رَبُّکمْ بِثَلاثَةِ آلافٍ مِنَ الْمَلائِکةِ مُنْزَلِین)

در آن هنگام که تو، به مؤمنان می‌گفتی آیا کافی نیست پروردگارتان شما را به- سه هزار نفر از فرشتگان که (از آسمان) فرود آیند یاری کند؟!

(بَلی إِنْ تَصْبِرُوا وَ تَتَّقُوا وَ یأْتُوکمْ مِنْ فَوْرِهِمْ هذا یمْدِدْکمْ رَبُّکمْ بِخَمْسَةِ آلافٍ مِنَ الْمَلائِکةِ مُسَوِّمِین)

آری (امروز هم) اگر استقامت و تقوا پیشه کنید- و دشمن به همین زودی به سراغ شما بیاید- خداوند شما را به پنجهزار نفر از فرشتگان که نشانه‌های مخصوصی دارند مدد خواهد داد.

سوره آل عمران (3): آیات 123 - 125

بنده آیه سوم را بر مردم امروز شاهد می‌گیرم. اگر دشمن خواه با ناو بیاید خواه اروپا را هم همراه خود کند، تا حالا چه کاری از پیش برده است؟! او نمی‌تواند کاری انجام دهد، چون با جمعیتی دارای صبر و تقوا مواجه است.

من همینجا قبل از اینکه آن امدادهای دیگر را عرض کنم، باید بگویم که خدا همان خداست. خدای ۱۴۰۰ سال قبل همان خداست! قانون خدا همان قانون است.

(سُنَّةَ اللَّهِ الَّتِی قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلُ وَ لَنْ تَجِدَ لِسُنَّةِ اللَّهِ تَبْدِیلا)

این سنت الهی است که در گذشته نیز بوده است، و هرگز برای سنت الهی تغییر و تبدیلی نخواهی یافت.

سوره فتح (48): آیه 23

قانون الهی تغییر پیدا نمی‌کند. قانون همان قانون است، خدا همان خداست. آیه چه می‌فرماید؟!

(بَلی إِنْ تَصْبِرُوا وَ تَتَّقُوا)

آری (امروز هم) اگر استقامت و تقوا پیشه کنید.

واقعاً گاهی صحنه‌ها متأثر کننده است. اول شب می‌بینیم خانم آمده با ظاهری محجبه پرچم در دست گرفته و سر چهارراه ایستاده است.

مجری:

همانطور که می‌بینیم بچه‌های نوزاد و خردسالشان را آورده‌اند.

دکتر جباری:

بله. می‌بینیم از ساعت 9 یا 10 آمده در میدان ایستاده است. انسان گاهی با ماشین رد می‌شود خجالت می‌کشد و در حدی که بتوانیم قدرشناسی کرده باشیم دست تکان بدهیم و تشویق می‌کنیم.

آن‌ها که نیازی به تشویق ما ندارند، اما انسان واقعاً شرمش می‌آید که خانم با این وضعیت حجابش و با فرزند و سختی‌های که دارد.

مجری:

ما هم که می‌خواهیم خودمان را به آنها وصل کنیم و با آنها شریک باشیم دست تکان می‌دهیم و تنها می‌خواهیم همراهی خودمان را نشان بدهیم.

دکتر جباری:

بله، می‌خواهیم همراهی باشد.

(بَلی إِنْ تَصْبِرُوا وَ تَتَّقُوا)

آری (امروز هم) اگر استقامت و تقوا پیشه کنید.

آن هم اینکه نود و اندی شب بیایند. چه چیزی این مردم را می‌آورد؟! گاهی من عرض می‌کنم که ‌ای کاش پیامبر مسلح به چنین مردمی بود!!

مجری:

این مردم در شرایط متعدد آمدند. شرایط بارانی بود، هودا گرم بود، سرد بود.

دکتر جباری:

ای کاش امیرالمؤمنین چنین مردمی داشت. در این صورت تاریخ عوض می‌شد. اگر چنین مردمی در خدمت پیامبر یا در خدمت امیرالمؤمنین (سلام الله علیه) بودند قصه تاریخ به گونه دیگری رقم می‌خورد. حال باید 1400 سال بگذرد و بالا و پایین شود.

حالا اگر فرصتی باشد من روایتی را از امام سجاد (سلام الله علیه) عرض خواهم کرد. عقول بالا رفته است، فهم بالا رفته است.

چرا امروزه مردم اینطور شدند و آماده است؟! چون امام عصر (سلام الله علیه) کهان شاءالله به زودی تشریف می‌آورند بنا نیست که بر یک شهر و یک کشور و یک منطقه حاکمیت داشته باشند. حضرت باید بر جهان حاکمیت باید داشته باشند به واسطه مردمی که چنین فهمی و بصیرتی دارند.

شب ۱۷ رمضان باران بارید. من گاهی تشبیه می‌کنم باران‌هایی که اخیراً بارید به نقل از یکی از اولیاء مسلم الهی این تقوای جمعی که مردم نشان دادند عامل این بود. البته بحث رادارها ممکن است به عنوان یک سبب ظاهری مطرح باشد.

دیروز خبری آمده بود که یکی از سدهای خوزستان سرریز شده بود و بعضی از سدها ۷۰ درصد از آب پر شده بود.

آن شب در حالی بود که مسلمان‌ها آب نداشتند، زیرا چاه‌ها در اختیار مشرکان بود و زمین زیر پایشان شنزار بود و پاهایشان در شن فرو می‌رفت.

(وَ ینَزِّلُ عَلَیکمْ مِنَ السَّماءِ ماءً لِیطَهِّرَکمْ بِه)

و آبی از آسمان برای شما فرو فرستاد تا با آن شما را پاک گرداند.

صبح بلند شدند و با آب‌هایی که در چاله‌ها جمع شده بود غسل کردند و ضو گرفتند.

(وَ یذْهِبَ عَنْکمْ رِجْزَ الشَّیطانِ وَ لِیرْبِطَ عَلی قُلُوبِکمْ وَ یثَبِّتَ بِهِ الْأَقْدام)

و پلیدی شیطان را از شما دور سازد و دلهای شما را محکم و گامها را با آن ثابت دارد.

زمین زیر پای مسلمانان که شن بود سفت شد، اما زمین زیر پای مشرکان که خاک بود گِل شد و پاهایشان به زمین چسبید. یعنی باران برای مسلمان ثمره مثبت داشت، اما برای مشرکان ثمره منفی داشت.

اینکه خداوند متعال به مؤمنان وقتی اهل صبر و تقوا باشند آرامش عطا می‌کند. مردم آرام هستند.

کافی بود آمریکا به جایی چشم غره برود!! ببینید آمریکا با نزوئلا چه کرد. ببینید با کوبا چه کار می‌خواهد کند.

کافی بود آمریکا به جایی چشم غره برود و فقط ناو آمریکایی از مبدأ حرکت کند به سمت جایی، آن‌ها ماستشان را کیسه می‌کردند!!

سه ماه است که ناو آمریکایی نزدیک ایران قرار دارد. آیا مردم می‌ترسند؟! خداوند بر دل‌های مردم مسلط هست و آرامش را برقرار می‌کند. شب بدر؛

(إِذْ یغَشِّیکمُ النُّعاسَ أَمَنَةً مِنْه)

(به خاطر بیاورید) هنگامی را که خواب سبکی که مایه آرامش از ناحیه خدا بود شما را فرو گرفت.

سوره أنفال (8): آیه 11

در حالی که بعضی از آن افراد ناراحت بودند که ما 313 نفر مقابل هزار نفر چه خواهیم کرد. فردا خداوند آنها را آرام کرد.

مجری:

شاید طرف مقابل می‌گفت که ببینید چقدر راحت خوابیده است.

دکتر جباری:

خداوند خواب را بر آنها مسلط کرد.

(إِذْ یغَشِّیکمُ النُّعاسَ)

کدام ملت را در عالم سراغ داریم که ناوهای آمریکا بیاید، اما آنها را با موشک بزند؟!! یکی از ناوها که «جنرالد فورد» نام داشت، به بهانه اینکه برق آن دچار مشکل شده است برگشت.

تا الآن چهار گونه امداد را بیان کردیم. اگر بازهم بخواهم قیاس کنم روز بدر قبل از اینکه جنگ رخ بدهد یا هنگام جنگ پیامبر گرامی اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) به امیرالمؤمنین فرمود: یک مشت از این ماسه‌های کف زمین به من بده. حضرت ماسه‌ها را دادند و رسول اکرم آنها را به روی مشرکان پاشید و فرمود: چهره‌هایتان زشت باد!

(وَ ما رَمَیتَ إِذْ رَمَیتَ وَ لکنَّ اللَّهَ رَمی)

و این تو نبودی (ای پیامبر که خاک و ریگ به صورت آنها) پاشیدی بلکه خدا پاشید.

سوره انفال (8): آیه 17

به چشم تک تک این‌ها این ماسه‌ها فرو رفته بود و مشغول شدند و مسلمانان رفتند شروع کردن به کشتن و اسیر گرفتن و امثال اینها.

خدا اگر بخواهد با یک مشت ماسه سپاه هزار نفری را منکوب می‌کند. اگر بخواهد طوفان طبس را می‌فرستد. اگر بخواهد در اصفهان با فلان هواپیما و جمعیت و نیرو و هلیکوپتر آن بلا را بر سر سربازان آمریکایی می‌آورد!! خدا همان خداست.

مجری:

قیاس‌های شما خیلی جالب و زیبا بود. این آیات و این اتفاقاتی که افتاد واقعاً منطبق بر آن است و این همان الگوبرداری درست است.

باز شما فرمودید که الحمدالله امت و ملت با تاسی به اهل بیت و حضرت صاحب الزمان و در رأس آن پیامبر اکرم با توجه به این مسائلی که شما اشاره فرمودید قدم در قدمی گذاشتند که پای همان‌ها آنجا بوده است و طبیعتاً همان اثر و همان نتیجه را هم گرفتند.

استاد میان برنامه‌ای ببینیم، حال و هوایی عوض کنیم و شما هم نفسی تازه کنید تا دوباره بیاییم در خدمت شما با ادامه مباحث باشیم. یک فاصله می‌گیریم و برمی گردیم.

الحمدلله الذی هدانا لهذا و قال رسول الله من کنت مولاه فهذا علی مولاه

استاد این میان برنامه‌ای که دیدیم خیلی جالب بود. یک سری جملات هست، یک سری روایات هم مورد امیرالمؤمنین هم هست که این قاعده جابجایی در آن خیلی جالب است.

«عَلِی مَعَ الْحَقِّ وَ الْحَقُّ مَعَ عَلِی»

علی با حق است و حق با علی است.

کفایة الأثر فی النصّ علی الأئمة الإثنی عشر، نویسنده: خزاز رازی، علی بن محمد، محقق / مصحح: حسینی کوهکمری، عبد اللطیف، ص 20، باب ما جاء عن عبد الله بن العباس عن رسول الله ص فی النصوص علی الأئمة الاثنی عشر ع

و:

«علی مع القرآن والقرآن مع علی»

علی با قرآن است و قرآن با علی است.

المستدرک علی الصحیحین، اسم المؤلف: محمد بن عبدالله أبو عبدالله الحاکم النیسابوری، دار النشر: دار الکتب العلمیة - بیروت - 1411 هـ - 1990 م، الطبعة: الأولی، تحقیق: مصطفی عبد القادر عطا، ج 3، ص 134، ح 4628

جمله معروفی است که "فقط حیدر امیرالمؤمنین است"، برعکس آن هم هست که "فقط امیرالمؤمنین حیدر است". هرچه که در مورد امیرالمؤمنین هست خیلی مباحث خاص می‌شود.

دکتر جباری:

قول معروفی هم هست که می گویند: خدا را شکر می‌کنم که مادرم مرا حیدر نامید!

مجری:

در قرآن کریم هم که ما می گوییم خدا را شکر می‌کنیم که ما را به این هدایت کرد، این است که در روز غدیر پیامبر اکرم برای ما تفسیر کرد: «فهذا مولا» منظور همان حضرت علی (علیه السلام) هستند.

الحمدلله الذی جعلنا من المتمسکین بولایة مولانا امیرالمؤمنین علی بن أبی طالب و الأئمة المعصومین (علیهم السلام)

استاد خیلی بحث زیبایی را برایمان باز کردید و مطرح فرمودید. من حقیقتش از این زاویه که شما این بحث را گفتید من این بحث را نه شنیده بودم و نه کسی گفته بود.

حالا در خدمت شما هستیم و می‌شنویم آن برکات و آثاری که شما فرمودید با الگو برداری و تأسی کردن به ولی خدا چه آثار و برکاتی دارد.

دکتر جباری:

عرض کنم که آن امدادهایی که در شب بدر عرض شد سه مورد آن نزول باران و نزول فرشتگان و غلبه خواب راحت بود. روز بعد هم ماسه‌هایی که پیغمبر اکرم به چشم مشرکان پاشیدند و آیه شریفه:

(وَ ما رَمَیتَ إِذْ رَمَیتَ وَ لکنَّ اللَّهَ رَمی)

نازل شد. سه گونه امداد دیگر اینکه در قرآن هم آیه دارد قبل از جنگ بدر خداوند به گونه‌ای کرد که مؤمنان هم سپاه مشرکان را کم دیدند که نترسند.

مقام معظم رهبری شهید ما ناو آمریکایی «آبراهام لینکلن» را کم می‌دید، قلیل می‌دید، ذلیل می‌دید!!

(إِذْ یرِیکهُمُ اللَّهُ فِی مَنامِک قَلِیلا)

در آن موقع خداوند تعداد آنها را در خواب به تو کم نشان داد.

سوره أنفال (8): آیه 43

با وجود کثرت ظاهری اما خداوند کمی اینها و ذلت این‌ها را به پیامبر و به مؤمنان نشان داد. در آیات سوره أنفال هم اشاره می‌کنند که مؤمنان هم کم دیدند.

مشرکان هم سپاه مسلمان‌ها را کم می‌دیدند، تا دست کم بگیرند. شخصی از «ابوجهل ملعون» پرسید: مسلمانان چند نفر هستند؟! او گفت: به اندازه خوراک شتر هستند!!

پس قبل از جنگ این دو امداد است که هم مسلمان‌ها آنها را کم دیدند و هم آنها مسلمان‌ها را کم دیدند. این بدان جهت بود که مسلمان‌ها نترسند و مسلمان‌ها هم آنها را دست کم بگیرند. وقتی که وارد جنگ شدند، در سوره مبارکه آل عمران آمده است:

(وَ أُخْری کافِرَةٌ یرَوْنَهُمْ مِثْلَیهِمْ رَأْی الْعَین)

در حالی که آنها (گروه مؤمنان) را با چشم خود، دو برابر آنچه بودند، می‌دیدند.

سوره آل عمران (3): آیه 13

وقتی مشرکان وارد جنگ شدند، مسلمان‌ها را دو برابر دیدند. قبل از جنگ کم دیدند که دست کم بگیرند. چه بسا فرشتگان بر آنها آشکار شدند.

البته بحث است که عبارت (مِثْلَیهِمْ) یعنی مسلمان‌ها را دو برابر دیدند که می‌شود 626 نفر یا دو برابر خودشان که می‌شود ۲۰۰۰ نفر!!

علی أی حال هفت گونه امداد است. این گزارشی از جنگ بدر بود، چون اهل صبر و تقوا بودند. بنده می‌خواهم عرض کنم که خداوند متعال عقد اخوت با کسی نخوانده است.

مجری:

یعنی خود جنگ احد که بعد از آن رخ می‌دهد با آن معیارهایی که شما می‌فرمایید، این خود به ما نشان می‌دهد که حتماً خبرهایی بوده است!

دکتر جباری:

خداوند متعال می‌فرماید:

(یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُوا إِنْ تَنْصُرُوا اللَّهَ ینْصُرْکمْ وَ یثَبِّتْ أَقْدامَکم)

ای کسانی که ایمان آورده‌اید! اگر خدا را یاری کنید شما را یاری می‌کند و گامهایتان را استوار می‌دارد.

سوره محمد (47): آیه 7

در جنگ احد اول حدود ۷۰۰ نفر مسلمان مقابل ۳۰۰۰ مشرک بودند، اما مسلمان‌ها با همان روحیه جنگاوری و شجاعتی که مثل امیرالمؤمنین (سلام الله علیه) داشتند وارد شدن به پیروزی اول رسیدن و مشرکان پا به فرار گذاشتند.

آنجا تنگه‌ای است که جبل عینین نام دارد. اگر خدا قسمت کند و به مکه مشرف می‌شوید هنوز یک تپه‌ای از جبل عینین باقی مانده است.

پیامبر اکرم پنجاه نفر را در آنجا قرار دادند و فرمودند اینجا باشید به عنوان تیرانداز تا اگر دشمن از پشت خواست به ما حمله کند و دور بزند و از پشت کوه حمله کند، شما باید با تیراندازی مانع شوید.

حضرت تاکید کردند که اگر ما پیروز شدیم و دشمن را تا مکه عقب راندیم، از جایتان تکان نخورید. اگر شکست خوردیم و تا داخل مدینه عقب رفتیم، از جایتان تکان نخورید. تاکید از این بیشتر؟!

این در حالی بود که وقتی که پیروزی اولیه نصیب شد، مشرکان از آن بالا دیدند که چهل نفر از مسلمانان رفتند و دارند غنائم جمع می‌کنند، شمشیر و سپر جمع می‌کنند. آن‌ها اصلاً فرمایش پیغمبر اکرم را فراموش کردند. شما چه کار دارید که صحنه چه هست!!

مجری:

حتماً از این می‌ترسیدند که پیغمبر اکرم سهمشان را ندهد!

دکتر جباری:

فرمانده آنها «عبدالله بن جبیر» هرچه تأکید کرد که مگر پیامبر اکرم نفرموده بودند از جایتان تکان نخورید، آن‌ها گوش نکردند. نتیجه اطاعت ناپذیری این ۴۰ نفر این شد که از پشت سر «خالد بن ولید» با تعدادی از نیروها حمله کردند.

مسلمان‌هایی که مشغول جمع کردن غنیمت بودند، یک دفعه متوجه شدند که از پشت سر دشمن دارد هجوم می‌آورد. در نتیجه این پیروزی شیرین تبدیل شد به یک شکست تلخ با شهادت ۷۰ نفر که سیدالشهدای آنها جناب حمزه (سلام الله علیه) بود.

در نتیجه آن ده نفر تیراندازی که مانده بودند هم شهید شدند. نتیجه اطاعت پذیری در بدر امدادهای هفتگانه بود. نتیجه اطاعت ناپذیری در احد شکسته تلخی بود که نصیب مسلمان‌ها شد.

مجری:

نکته‌ای که شما فرمودید را می‌توانیم در بحث آثار و برکات ولایت پذیری و اطاعت از ولی خدا قرار دهیم و جنگ بدر را به عنوان یک نمونه‌ای از آثار و عوارض ناشی از ترک ولی خدا. یعنی شما خیلی قشنگ این دوتا را در مقابل هم قرار دادید. آثار و برکاتش ملموس است.

دکتر جباری:

آن نکته را هم مجدد تاکید کنم که خداوند عقد اخوت با کسی نخوانده است.

مجری:

عقد اخوت با خداوند شرط دارد. تقوا داشته باش، ایمان داشته باش، صبر داشته باش.

دکتر جباری:

صبر و تقوا و پا به کار بودن و در میدان بودن. بعضی از این نمک نشناس ها و منافقین چه تعبیر زشتی درباره مردمی که در میادین شب‌ها حضور دارند به کار می‌برند که نمی‌خواهم این تعبیر را به کار ببرم. آن‌ها ادعا می‌کنند فیلم‌ها رانتی هستند و فلان هستند!!

این افراد واقعاً چشم ظاهر و باطنشان کور شده است و نمی‌بینند مردم برای چه آمدند و چه ثمر مادی و ظاهری دارند. آیا واقعاً مردم برای رانت آمدند و نصیب و بهره ظاهری می‌برند از این شب بیرون آمدن؟! کوری باطنی می‌خواهد که انسان این صحنه را نبیند.

مجری:

(خَتَمَ اللَّهُ عَلی قُلُوبِهِمْ وَ عَلی سَمْعِهِمْ وَ عَلی أَبْصارِهِمْ غِشاوَةٌ وَ لَهُمْ عَذابٌ عَظِیم)

خدا بر دلها و گوشهای آنان مهر نهاده، و بر چشمهای آن‌ها پرده افکنده شده، و عذاب بزرگی در انتظار آنها است.

سوره بقره (2): آیه 7

دکتر جباری:

واقعاً اینطور است. اگر امروزه کار دست این منافقین کذایی باشد، این‌ها کسانی هستند که با تمام جنایات امریکا بازهم حاضرند بروند مذاکره ذلیلانه کنند، همانطور که قبلاً کردند و آثار تلخش را به این ملت چشاندند.

آن‌ها هنوز هم دنبال چنین چیزی هستند، منتها خداوند متعال الحمدلله یک آگاهی و بیداری و بصیرتی به این ملت داده که خیلی جای امیدواری است که شب‌ها ول کن میدان نیستند.

یک هفته تا زمانی که رهبر انتخاب شود کشور بی رهبر بود، اما به تعبیر مقام معظم رهبری شهید مردم مبعوث و بعثت یافته در میدان بودند که خداوند این مردم را برانگیخت.

من گاهی تشبیه می‌کنم رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) در 40 سالگی مبعوث شد و وقتی به آن کمال عقلی نهایی رسید مأمور ابلاغ دعوت شد.

این مردم هم که حرف بعثت مردم به کار برده شد، گویا بعد از قریب به ۴۰ سال از پیروزی انقلاب یک بلوغ فکری پیدا کردند که این‌ها خودشان تشخیص می‌دهند و دیگر شبهه افکنی خناسان اثر نخواهد گذاشت.

البته در پرانتز عرض کنم این بزرگوارانی که گاهی بدون حجاب در صحنه حضور دارند را نباید راند. این‌ها به هوای ایران می‌آیند، اما بحث در این است که امر به معروف تکلیف همیشگی ماست.

تا می گوییم امر به معروف تصور می‌شود که باید تندی و خشونت به کار برد. خیر چنین نیست! باید با لسان لین گفت: خواهرم! شما که بحمدالله چنان فهم و درک و بصیرتی دارید که آمدید از ایران و انقلاب و جمهوری اسلامی دفاع کنید و برای مقام معظم رهبری شهید اشک می‌ریزید، ای کاش حجابتان را هم بهتر کنید.

اگر در همین حد خواهرانه، برادرانه، پدرانه، مادرانه تذکر داده شود قطعاً اثر می‌کند. امر به معروف فراموش هم نباید شود. دیدم گاهی اوقات می گویند که اینها را باید جذب کنیم. منافاتی ندارد!

می‌توانیم جذب کنیم با لسان لین. آن‌ها را تشویق کنیم، منتها تذکر هم بدهیم. چه اشکالی دارد!!

مجری:

تذکر خودش مهربانی و رأفت و دوستی و برادری ما را به همراه دارد.

دکتر جباری:

قرآن کریم به حضرت موسی و هارون فرمود:

(فَقُولا لَهُ قَوْلاً لَینا)

اما به نرمی با او سخن بگوئید.

سوره طه (20): آیه 44

من می‌خواستم تذکرا عرض کنم که این قضیه هیچ منافاتی با همدیگر ندارد. جذب منافات با نهی از منکر ندارد، چون تصور می‌کنیم نهی از منکر یعنی پرخاش.

این در حالی است که در نهی از منکر و امر به معروف باید با لسان نرم و لین وارد شویم. آن کسی که واقعاً اهل عناد هست از موارد معدودی که باید برای آن فکر خاصی کنند که آن بحث دیگری است.

مجری:

این نمونه‌ای که شما فرمودید در مورد جنگ بدر و قضایای تاریخی که اشاره داشتید، حالا در ذهنم برخی از آیات آمد. دیدیم این سنت خدا در تمام انبیای گذشته هم هست. قرآن فراوان از این مثال‌ها زده است.

دکتر جباری:

(کمْ مِنْ فِئَةٍ قَلِیلَةٍ غَلَبَتْ فِئَةً کثِیرَةً بِإِذْنِ اللَّه)

چه بسیار گروه‌های کوچکی که به فرمان خدا، بر گروه‌های عظیمی پیروز شدند!

سوره بقره (2): آیه 249

مجری:

سنت خدا یعنی در انبیاء قبلی هم پیاده شده است. تک تک موارد را که نگاه می‌کنیم، می‌بینیم هرکسی کنار رسول خدا صبر کرد نتیجه‌اش را گرفت.

دکتر جباری:

به قول قرآن کریم سنتی است که تغییر نمی‌کند. اینطور نیست مجلس شورا تشکیل شود و بیاید قانون دیگری بگذارد. سنت الهی است که تبدیل پذیر نیست.

(وَ لَنْ تَجِدَ لِسُنَّةِ اللَّهِ تَبْدِیلا)

و برای سنت الهی هیچگونه تغییری نخواهی یافت.

سوره احزاب (22): آیه 62

مجری:

از روز اول اشکالی نداشت! استاد اگر می‌خواهید مبحث جدیدی را شروع کنید یک فاصله‌ای بگیریم، سپس مبحث جدید را آغاز کنیم.

شما فرمودید که می‌خواهید در خصوص آیا ولایت و این‌ها صحبت کنید. اگر نکته خاصی در مباحث گذشته دارید ما در خدمت شما هستیم.

خیلی متشکرم. یک میان برنامه دیگر ببینیم با بحث بعدی ان شاءالله در خدمت شما و جناب آقای دکتر خواهیم بود.

یادآوری کنم تلفنی که زیرنویس شده است پل ارتباطی ما با شماست. شما می‌توانید با ما تماس بگیرید و در مورد موضوع برنامه نظرات و پیشنهادات و سؤالات خودتان را مطرح کنید. بعد از این میان برنامه برمی‌گردیم.

صلی الله علیک یا مولای یا امیرالمؤمنین

قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):

«ذِکرُ عَلِی عِبَادَة»

نام و یاد حضرت علی عبادت است.

مناقب آل أبی طالب علیهم السلام، نویسنده: ابن شهر آشوب مازندرانی، محمد بن علی، ج 3، ص 202، فصل فِی مَحَبَّتِهِ ع

این علی علی‌ها خیلی با ارزش است. متشکرم از اتاق فرمان به خاطر این میان برنامه‌های زیبایی که امشب برای ما تدارک دیدند و پخش کردند. امیدوارم که به دل شما عزیزان بیننده هم چسبیده باشد. ما که خیلی لذت بردیم.

در مورد نام حضرت علی خیلی روایات فراوانی داریم. کاش می‌شد یک برنامه‌ای باشد که فقط از همین‌ها بگوییم. برنامه‌ها می‌شود در موردش گفت که مثلاً در جایی که نام حضرت علی هست ملائکه چه حال و هوایی دارند در آنجا می‌روند و می‌آیند.

خیلی مباحث هست. از میان بیننده‌ها اگر کسی در اینترنت در همین موضوع جستجو کند، انقدر می‌شود مطلب یاد بگیرد!

کاش اینها را به فرزندانمان هم یاد بدهیم. استاد در خدمت شما باشیم در محور بعدی بحثمان که فرمودید اشاره کنیم.

دکتر جباری:

عرض کنیم آقای ولایت را که اشاره فرمودید توضیحی عرض کنم. درباره اینکه امیرالمؤمنین (سلام الله علیه) انگشتری را به سائل در کجا مرحمت فرمودند روایاتی را فریقین نقل کردند گویای این هست که در مدینه در مسجد النبی این اتفاق افتاده است.

حال با توجه به روایتی که «مرحوم ابن طاووس» نقل کردند و ظاهراً از کتاب «النشر و الطی» نقل می‌کنند، یک مویدی هم نقل «ابن طاووس» دارد و آن مؤید این است که آیه شریفه:

(إِنَّما وَلِیکمُ اللَّهُ وَ رَسُولُهُ وَ الَّذِینَ آمَنُوا الَّذِینَ یقِیمُونَ الصَّلاةَ وَ یؤْتُونَ الزَّکاةَ وَ هُمْ راکعُون)

سرپرست و رهبر شما تنها خدا است، و پیامبر او، و آنها که ایمان آورده‌اند و نماز را بر پا می‌دارند و در حال رکوع زکات می‌پردازند.

سوره مائده (5): آیه 55

که در سوره مبارکه مائده هست، با توجه به روایت امیرالمؤمنین (سلام الله علیه) آمده است، اکثر قریب به اتفاق اعظم سوره یکپارچه در حجة الوداع نازل شد.

مجری:

درواقع همین آیه ولایت هم در همانجا است.

دکتر جباری:

روایت «ابن طاووس» می‌گوید که در مکه بود. پیامبر در مکه بود.

مجری:

پس این خاتم بخشی در مسجد الحرام بود.

دکتر جباری:

بله، طبق این روایت در مسجد الحرام بوده است و طبق روایت پیامبر گرامی اسلام در جمع اصحاب نشسته بودند و فرمودند: آیه بر من نازل شد.

مجری:

این منطقی هم هست، چون امیرالمؤمنین از یمن آمده است به پیامبر ملحق شده است و طبیعی شاید هدیه‌ای از همونجا آوردند.

دکتر جباری:

بالاخره دارد که پیامبر به اصحاب فرمود که آیه برای من نازل شد. برخیزید برویم ببینیم که صاحب این کار کیست که در رکوع انگشتری داده است.

آن‌ها آمدند و دیدند امیرالمؤمنین (سلام الله علیه) مشغول نماز هست و سائل از نزد حضرت می‌آید و گفت که این انگشتری را این نمازخوان داد و پیامبر تکبیر گفتند.

وقتی نماز علی بن أبی طالب تمام شد، پیامبر گرامی اسلام پرسیدند که قضیه چیست. حضرت فرمودند: بله من انگشتری را به سائل دادم. پیامبر تکبیر بعدی را فرمودند. پیامبر در این قضیه دو یا سه بار تکبیر گفتند.

با توجه به این نقل «ابن طاووس» است که با زمان نزول مائده هم سازگار هست برخلاف نقل‌هایی که می گویند در مدینه است، اما با توجه به زمان نزول سوره مائده استفاده می‌شود که در حجة الوداع رخ داده باشد.

بنابراین طبیعتاً باید در فاصله ورود امیرالمؤمنین (سلام الله علیه) به مکه و خروج او همراه پیامبر از مکه رخ داده باشد.

پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) بیست و ششم ذی القعده سال دهم هجری از مدینه به قصد حجة الوداع خارج شدند و ۸ روز در راه بودند. چهارم ذی الحجه همان سال دهم هجری به مکه رسیدند.

امیرالمؤمنین (سلام الله علیه) هم از یمن به پیامبر ملحق شدند. حال در زمانی که پیامبر به مکه رسیده بود، حال پنجم یا ششم ذی‌الحجه همان سال بوده است، خیلی دقیق در تاریخ نیامده است.

بالاخره در پنجم یا ششم یا چهارم به بعد ذی الحجه آن سال علی بن أبی طالب (علیه السلام) وارد مکه شدند.

پیامبر گرامی اسلام اعمال را در خود مکه طواف و نماز طواف و سعی را انجام دادند، بعد عزیمت می‌کنند به عرفات و مشعر و منا و برگردند به مکه. کل این قصه هم ۱۰ روز طول کشیده است.

یعنی پیامبر گرامی اسلام چهارم ذی‌الحجه وارد مکه شدند و ۱۴ ذی‌الحجه از مکه خارج شدند. بنابراین ۱۰ روز در مکه بودند و مواقف و اعمال را انجام دادند.

پس این قصه امیرالمؤمنین (سلام الله علیه) و بحث خاتم بخشی و نزول آیه ولایت در آن ۱۰ روز صورت گرفته است. البته غیر از آن ایامی که در مواقف بودند که دهم رفتند به عرفات، چون در مسجد الحرام این اتفاق افتاد.

حضرت نهم به عرفات رفتند و دهم و یازدهم و دوازدهم در منا بودند که دوازدهم به مکه برگشتند. این قضیه یا بعد از برگشت به مکه از منا یعنی در سیزدهم و چهاردهم رخ داده است یا قبل از دهم یعنی چهارم و پنجم تا هشتم اتفاق افتاده است.

بالاخره منظور اینکه این توضیح لازم بود هم درباره مکان نزول و صدور این رفتار و نزول آیه و هم تاریخ آن. این یک توضیحی بود که در این ارتباط عرض کردم. حالا در فرصت باقی مانده این یکی دوتا روایت را عرض کنم.

مجری:

خیلی نکته جالبی بود، دست شما درد نکند. قابل تعجب بود این تدبر و دقت شما در این بحث خیلی جالب بود و مشکل گشا.

شاید خیلی اوقات این تشکیکاتی که «فخر رازی» می‌آورد و نگاه می‌کند بر اساس یک سری مباحث هست که شما اینجا فرمودید که اصلاً از نظر تاریخی تشکیلات اصلاً قابل قبول نیست.

دکتر جباری:

البته قدرشناسی کنیم که این نکته را جناب استاد «محمد هادی یوسفی غروی» در «موسوعة تاریخ اسلامی» متفتن شدند و آنجا نقل کردند که نکته کاملاً قابل قبولی است که من از آنجا برای شما عزیزان نقل کردم.

این مردم که واقعاً خوش درخشیدند و پای کار هستند و وظیفه خود را خوب تشخیص می‌دهند بد نیست برای بشارت به این مردم دو سه روایت را عرض کنم.

در کتاب «کمال الدین و تمام النعمة» اثر «مرحوم شیخ صدوق» روایاتی راجع به وضعیت شیعیان امام عصر (سلام الله علیه) در عصر غیبت که در چه جایگاهی هستند چند تا روایت آمده است.

یکی از روایات در صفحه ۲۸۸ کتاب «کمال الدین» هست که «مرحوم صدوق» با سند خودش نقل می‌کند.

روایت از امام جعفر بن محمد الصادق از أبیه یعنی امام باقر از جده یعنی امام سجاد از علی بن ابیطالب. یعنی امام سجاد از امیرالمؤمنین (سلام الله علیه) نقل می‌کند. حالا دیگر واسطه‌ای حضرت ذکر نمی‌کند.

«فِی حَدِیثٍ طَوِیلٍ فِی وَصِیةِ النَّبِی ص»

در یک حدیث طولانی در وصیت پیغمبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم).

«یذْکرُ فی‌ها أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ص قَالَ لَهُ یا عَلِی وَ اعْلَمْ أَنَّ أَعْجَبَ النَّاسِ إِیمَاناً»

در آن وصیت پیغمبر اکرم به امیرالمؤمنین ذکر کرد که بدان عجیب‌ترین مردم نسبت به ایمانشان هستند.

در جنگ بدر 313 نفر پیغمبر اکرم را دیدند و بشارت حضرت را شنیدند که فردا مصار القوم را دارم می‌بینم و پای کار آمدند.

این مردم نه پیامبری دیدند، نه امامی دیدند، نه فرزند بلافصل حتی با چند واسطه امام را دیدند. ۱۴۰۰ سال فاصله افتاده است. ۱۲۰۰ و اندی سال فاصله افتاده است از زمان غیبت کبری.

نائب امام حضرت آیت الله سید مجتبی خامنه‌ای (حفظه الله تعالی) همین که اشاره کرد، خواسته ایشان است که همچنان ادامه پیدا می‌کند. شب بیرون آمدن مردم ادامه پیدا کند و پا به کار این فرمان هستند. رسول گرامی اسلام فرمود:

«یا عَلِی وَ اعْلَمْ أَنَّ أَعْجَبَ النَّاسِ إِیمَاناً»

یا علی! عجیب‌ترین مردم از جهت ایمان.

«وَ أَعْظَمَهُمْ یقِیناً»

و برترین مردم از جهت یقین.

«قَوْمٌ یکونُونَ فِی آخِرِ الزَّمَانِ»

کسانی هستند که در آخرالزمان می‌آیند.

«لَمْ یلْحَقُوا النَّبِی»

آن‌ها به پیامبری ملحق نشدند.

«وَ حَجَبَتْهُمُ الْحُجَّةُ»

و حجت هم در حجاب و غیبت است.

«فَآمَنُوا بِسَوَادٍ عَلَی بَیاض»

اما به سیاهی بر روی سفیدی ایمان دارند.

کمال الدین و تمام النعمة، نویسنده: ابن بابویه، محمد بن علی، محقق / مصحح: غفاری، علی اکبر، ج 1، ص 288، ح 8

یعنی همین نوشته‌ها! این مردم مگر چیزی جز قرآن و روایات و سنتی که نوشته شده در این کتاب‌ها دیده‌اند؟!

«فَآمَنُوا بِسَوَادٍ عَلَی بَیاض»

سیاهی‌های بر روی سفیدی یعنی همان نوشته‌های قرآن و سنت!! این‌ها از جهت ایمان آنچنان بزرگ هستند که نه پیامبری دیدند و حجت هم که غایب هست، اما پای کار هستند.

روایت مفصلی هم «مرحوم صدوق» در کتاب «کمال الدین» صفحه 319 از «ابوحمزه ثمالی» و او از «ابوخالد کابلی» نقل می‌کند. «ابو خالد کابلی» از اصحاب خوب امام سجاد (سلام الله علیه) است. ایشان وارد بر امام سجاد می‌شود.

این روایت مفصل است تا جایی که امام سجاد (سلام الله علیه) در بخشی از این روایت می‌فرماید:

«یا أَبَا خَالِدٍ إِنَّ أَهْلَ زَمَانِ غَیبَتِهِ الْقَائِلِینَ بِإِمَامَتِهِ وَ الْمُنْتَظِرِینَ لِظُهُورِهِ أَفْضَلُ مِنْ أَهْلِ کلِّ زَمَانٍ»

ای ابو خالد! کسانی که اهل زمان غیبت حضرت مهدی هستند قائل به امامت او هستند و منتظر ظهور او هستند، برتر از مردم همه زمان‌ها هستند.

همه زمان‌ها یعنی حتی زمان ظهور امام! به خصوص مردمی که در قرب ظهور هستند، چون هرچه به ظهور نزدیک می‌شویم سخت‌تر می‌شود.

مجری:

حالا اینجا شما فرمودید قائلین به امامتش، اما خیلی‌ها هستند که منکر می‌شوند

دکتر جباری:

این همه شبکه‌هایی که شبه افکنی می‌کنند.

مجری:

رسانه‌ها عجیب غریب دارند می‌تازند!

دکتر جباری:

این شبکه‌ها شبکه ده سال قبل، بیست سال قبل، سی سال قبل اینطوری نبودند. از اصلی‌ترین معارف اعتقادی گرفته تا بیاید پایین همه شبه افکنی می‌کنند.

قبلاً که چنین چیزی نبود. قبلاً بزرگان فقهای ما فتوا دادند که کتب ضاله نگه داشتنش حرام است. امروزه با یک دکمه اشاره انگشت بر روی موبایل می‌تواند شدیدترین شبهه افکنی ها را ببیند.

مجری:

اگر نخواهد هم اینقدر تکرار می‌شود که روی او اثر گذارد!

دکتر جباری:

انبوه شبهات در اختیار اوست. لذاست سخت‌ترین زمانه است. حضرت فرمود: این مردم افضل من اهل کل زمان است.

«لِأَنَّ اللَّهَ تَبَارَک وَ تَعَالَی أَعْطَاهُمْ مِنَ الْعُقُولِ وَ الْأَفْهَامِ وَ الْمَعْرِفَةِ مَا صَارَتْ بِهِ الْغَیبَةُ عِنْدَهُمْ بِمَنْزِلَةِ الْمُشَاهَدَةِ»

زیرا خداوند از نظر عقل و فهم و معرفت آنچنان به آنها عطا کرده است که غیبت مثل مشاهده شده است.

کسانی که الان معتقد به امامت امام عصر (ارواحنا فداه) هستند، این‌ها واقعاً تردیدی در وجود آن حضرت دارند؟! آیا تردیدی در حضور آن حضرت دارند؟!

مجری:

یاد فرمایش امیرالمؤمنین افتادیم که هرچه چیزهای مخفی روشن شود هیچ فرقی برای من ندارد. این چیزایی که غیب هست.

دکتر جباری:

واقعاً آنچنان در میدان حاضرند که با یک اشاره نائب ندیده رهبر چنین گوش به فرمان‌اند، چون آیت الله سید مجتبی خامنه به خاطر شرایط خاصی که دارند امکان حضور در صحنه و حضور در تلویزیون ندارند.

در مقابل مردم آنچنان دارای بصیرت و فهم و عقل هستند که با اشاره ایشان و با پیام مکتوب ایشان در صحنه حاضرند.

«وَ جَعَلَهُمْ فِی ذَلِک الزَّمَانِ بِمَنْزِلَةِ الْمُجَاهِدِینَ بَینَ یدَی رَسُولِ اللَّهِ ص بِالسَّیفِ»

خداوند اینها را در این زمان به منزله کسانی قرار می‌دهند که در خدمت پیامبر گرامی اسلام با شمشیر جنگیدند.

«أُولَئِک الْمُخْلَصُونَ حَقّاً»

آن‌ها مخلصان حقه ما هستند.

«وَ شِیعَتُنَا صِدْقاً»

و شیعیان واقعی ما هستند.

«وَ الدُّعَاةُ إِلَی دِینِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ سِرّاً وَ جَهْراً»

و دعوت کنندگان به سمت خداوند در آشکار و نهان هستند.

«وَ قَالَ عَلِی بْنُ الْحُسَینِ ع انْتِظَارُ الْفَرَجِ مِنْ أَعْظَمِ الْفَرَجِ»

کمال الدین و تمام النعمة، نویسنده: ابن بابویه، محمد بن علی، محقق / مصحح: غفاری، علی اکبر، ج 1، ص 320، ح 2

این مردم در صحنه هستند و منتظرند. ان شاءالله همه امید داریم به اینکه این حضور متصل بشود به آن ظهور و حضور حضرت حجت الله الأعظم (ارواحنا لتراب مقدمه الفداء).

مجری:

این الگوبرداری که شما فرمودید خیلی زیبا بود. در همه مباحثی که امروز اشاره فرمودید این بحث تأسی و الگوبرداری خیلی خوب و قشنگ و زیبا ترسیم کردید.

خیلی متشکرم از این مطالبی که اشاره فرمودید. واقعاً مطالب ناب و تر و تازه بود. ان شاءالله برای بینندگان هم تحفه‌ای باشد از سوی شما به خاطر این روزهای مبارک و میمون که ان شاءالله بینندگان عزیز هم پسندیده باشند.

جناب آقای دکتر خیلی متشکریم از حضورتان در این برنامه. حالا که این ایام، ایام شادی و ایام ولایت اهل بیت هست، یک دعایی هم شما بفرمایید و از زبان شما بشنویم.

دکتر جباری:

اللهم صل علی محمد و آل محمد و عجل فرجهم اللهم عجل لولیک الفرج والعافیة و النصر و جعلنا من خیر أنصاره و أعوانه و من المستشهدین بین یدیه

ان شاءالله با همین اعتقاد و عقیده سالم تشیع و موالات امیرالمؤمنین (سلام الله علیه) و اولاد معصومشان شاءالله به استقبال ظهور موفور السرور فرزندش امام عصر (سلام الله علیه) برویم.

ان شاءالله خداوند متعال به همه بینندگان عزیز و ما توفیق وظیفه شناسی و عمل به وظیفه هم در زمان غیبت آن حضرت هم بعد از حضور و ظهور عطا بفرماید.

مجری:

ان شاءالله. خیلی متشکریم جناب آقای دکتر جباری از حضورتان در این برنامه. مجری این برنامه آقای صفایی بود. شما که الحمدلله قصورات ما را همیشه تحمل کردید و ان شاءالله به بزرگواری خودتان باز هم می‌پذیرید.

از بینندگان عزیز هم اگر قصوری در اجرای برنامه دیدند عذرخواهی می‌کنم. حقیقتاً آقای صفایی یک چیز دیگر است.

کارشناسان ما همه دنبال آقای صفایی هستند که مجری‌شان باشد. حالا ان شاءالله فردا شب دوباره آقای صفایی هستند و صفایی به ما خواهند داد.

عزیزان من دوباره در آخر برنامه ایام را به شما شادباش می گویم. از همه شما التماس دعا داریم و شما را به خدای منان می‌سپاریم.

اللهم عجل لولیک الفرج

والسلام علیکم و رحمة الله و برکاته


الگوگیری از رفتار ولی در عصر حاضر>

عیدالله قرآن غدیر امیرالمومنین علی ع پیامبر اکرم ص بعثت مردم بزرگترین عید خاتم بخشی دهه ولایت امام خمینی ره امام خامنه ای ظهور آخرالزمان آیه ولایت